II SA/Lu 692/09

PostanowienieWSA w Lublinie2010-02-08

Skład orzekający: Erwin Srebrny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy małżonkowie, gdzie jedna osoba jest stroną postępowania, a druga uczestnikiem, mogą wspólnie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Małżonkowie, nawet jeśli ich sytuacja procesowa jest odmienna (jedno jako strona, drugie jako uczestnik postępowania), mogą wspólnie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek taki może być rozpoznany jako jeden, pod warunkiem identycznego żądania i uzasadnienia.
Stan faktyczny
Skarżący P.P. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego. Wraz z żoną, będącą uczestnikiem postępowania, złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając to ciężkimi chorobami i trudną sytuacją finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano P. i M. małżonkom P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki - na skutek wniosku skarżącego P.P. oraz uczestnika postępowania M.P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; postanawia: przyznać P. i M. małżonkom P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z wniesieniem skargi na decyzję WINB P.P. jako skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł. W terminie do jego uiszczenia skarżący oraz jego żona M.P. będąca uczestnikiem postępowania złożyli na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy zakreślając żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. Mimo, że złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy osób będących w nieco innej sytuacji procesowej (P.P. jest stroną, natomiast jego żona M.P. jest uczestnikiem postępowania) ale będącymi małżonkami, zawiera także identyczne żądanie i uzasadnienie rozpoznano go jednak jako jeden wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wynika, iż wnioskodawcy cierpią na szereg ciężkich przewlekłych chorób. Małżonkowie P. zadeklarowali na formularzu, iż pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoim synem jak i córką (bezrobotna bez prawa do zasiłku). Nie mniej z treści uzasadnienia wynika, iż syn i córka pozostając na własnym utrzymaniu korzystają z pomocy finansowej i rzeczowej wnioskodawców. Syn wnioskodawców otrzymuje około [...] zł na pracę na podstawie umowy zlecenia. Z kwoty tej płaci alimenty. Dlatego też wnioskodawcy utrzymują się jedynie ze swoich emerytur w łącznej wysokości [...] zł. Wykazane koszty utrzymania z tytułu energii elektrycznej i wody wynoszą około [...] zł. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdził, co następuje: Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Wnioskodawcy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – art. 245 § 3 ppsa. W ocenie referendarza sądowego przedstawione przez wnioskodawców oświadczenie na okoliczność ich obecnej sytuacji finansowej oraz załączone dokumenty dają podstawy do przyjęcia, iż wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania, na które składają się, w stosunku do skarżącego, kwota wpisu stosunkowego od wniesionej skargi w wysokości 500 zł, a także pozostałe koszty sądowe, które mogą natomiast wystąpić wobec każdego z wnioskodawców odrębnie tzn. ewentualna opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za odpis wyroku z uzasadnieniem oraz potencjalny wpis od skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi (w tej sprawie może to być kwota w wysokości 250 zł) - bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło