II SA/Lu 694/24

WyrokWSA w Lublinie2024-11-19

Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Grzegorz Grymuza, Brygida Myszyńska-Guziur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy (wójt/burmistrz) ma obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za osobę pobierającą zasiłek dla opiekuna, jeśli osoba ta podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu z mocy ustawy (np. z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego)?
Ratio decidendi
Organ rentowy nie ma obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za osobę pobierającą zasiłek dla opiekuna, jeżeli osoba ta podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu z mocy ustawy. W sytuacji, gdy skarżący podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego, organ nie może opłacać za niego składek z tytułu pobierania zasiłku dla opiekuna.
Stan faktyczny
Skarżący, J. C., nabył prawo do zasiłku dla opiekuna. Wystąpił z wnioskiem o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników w KRUS od stycznia 2024 r. KRUS poinformował, że skarżący od 2008 r. podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy jako płatnik w pełnym zakresie z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego. Organ pierwszej instancji odmówił opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe w KRUS, wskazując na podleganie ubezpieczeniu z innego tytułu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając ignorancję przepisów i twierdząc, że nie posiada innego tytułu do ubezpieczenia poza KRUS.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) Protokolant Referent Agnieszka Komajda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2024 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 28 czerwca 2024 r., znak: SKO.PS/40/214/2024 w przedmiocie odmowy opłacania składki na ubezpieczenie społeczne oddala skargę. J. C. (dalej jako "strona", "skarżący", "wnioskodawca"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 28 czerwca 2024 r. w przedmiocie odmowy opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne. Z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że decyzją z dnia 25 sierpnia 2014 r. znak: SK0.1169/14 skarżący nabył prawo do zasiłku dla opiekuna z tytułu opieki nad matką D. C. na czas nieokreślony. Z przedłożonych dokumentów wraz z wnioskiem o ustalenie prawa do zasiłku dla opiekuna wynika, że skarżący podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu w- Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego H.. W dniu 8 grudnia 2023 r. skarżący wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w H. z wnioskiem o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego od miesiąca stycznia 2024 r. w związku z pobieranym zasiłkiem dla opiekuna. W dniu 19 grudnia 2023 r. organ, wystąpił z pismem znak: MOPS.4040.43.2023 do Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w H. o ustalenie jaki status ubezpieczeniowy na gruncie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników posiada w/w osoba w KRUS. W dniu 6 lutego 2024 r. do organu została przekazana decyzja z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego H. z dnia 31 stycznia 2024 r. znak: 0806-PU/06.402.164.2024, stwierdzająca, że J. C. nie spełnia warunków do podlegania ubezpieczeniu emerytalno – rentowemu na wniosek w KRUS od dnia 1 lipca 2013 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania wskazując na treść art. 6 ust.2b ustawy z dnia 3 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 497 – dalej jako "u.s.u.s.") Burmistrz Miasta H. decyzją z dnia 13 marca 2024 r. odmówił skarżącemu opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno – rentowe w KRUS na wniosek złożony w dniu 8 grudnia 2023 r. Z powyższa decyzją nie zgodził się J. C., który w odwołaniu podniósł, że na mocy decyzji KRUS nie spełnia warunków do podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników na wniosek, a to jest inna forma ubezpieczenia. W ocenie skarżącego przysługuje mu prawo do opłacania składek w KRUS. Powołał się na art. 16 ust. 6b u.s.u.s. W toku postępowania odwoławczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu wnioskiem z dnia 20 maja 2024 r. znak: SKO.PS/40/214/2024 zwróciło się do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówki Terenowej w H. o wskazanie: czy J. C. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresie od 1 lipca 2013 r., a jeżeli tak to w jakich okresach; czy J. C. obecnie objęty jest ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w KRUS, czy J. C. w okresie od 1 lipca 2013 r. do nadal opłacał składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe i zdrowotne w KRUS. W odpowiedzi na powyższy wniosek, w piśmie z dnia 5 czerwca 2024 r. znak: 0806-PU.0152.659/2024/LK KRUS poinformował, że J. C. od 1 września 2008 r. do nadal podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. Podlega on ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy jako płatnik w pełnym zakresie: wypadkowym, chorobowym, macierzyńskim oraz emerytalno-rentowym. Opłacił składki na ubezpieczenie społeczne m.in za okres 1 lipca 2013 r do 30 listopada 2023 r. Składki na ubezpieczenie zdrowotne są opłacane z budżetu państwa. W dniu 21 grudnia 2023 r. do PT KRUS w H. wpłynął "Wniosek o objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w związku z pobieraniem świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego albo zasiłku dla opiekuna". W związku z niespełnianiem warunków do objęcia ubezpieczeniem emerytalno-rentowym na wniosek dla osób, za które składki opłaca Wójt/Burmistrz (m.in. brak zaprzestania pracy w gospodarstwie rolnym) J. C. w dniu 31 stycznia 2024 r. została wydana "Decyzja o niespełnianiu warunków do podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników" dot. ubezpieczenia emerytalno-rentowego na wniosek w KRUS od dnia 1 lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu decyzją 28 czerwca 2024 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, organ odwoławczy wskazał na treść art. 6 ust. 2a i 2b u.s.u.s. i stwierdził, że biorąc pod uwagę ww. przepisy, nie ma podstaw do opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe wnioskodawcy, z uwagi na fakt, że podlega on obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu z mocy ustawy jako płatnik w pełnym zakresie, co znajduje potwierdzenie w informacji przekazanej przez KRUS (pismo z dnia 5 czerwca 2024 r. znak: 0806-PU.0152.659/2024/LK). W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu skarżący zarzucił zaskarżonym decyzjom ignorancję obwiązujących przepisów prawa. Podał, że prawo do zasiłku dla opiekuna nabył decyzją z dnia 25 sierpnia 2014 r. na mocy ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekuna. Zgodnie z art. 3 ust.1 pkt 1 tej ustawy zaprzestał pracy w gospodarstwie rolnym oraz złożył oświadczenie pod odpowiedzialnością karną. Jego zdaniem art. 9 ust.1 i 2 ustawy oraz żaden inny nie wyklucza rolników, którzy zaprzestali pracy w gospodarstwie rolnym z opłacania ich składek emerytalno – rentowych. Podkreślił, że nie posiada i nie posiadał w czasie pobierania zasiłku dla opiekuna żadnego innego tytułu do ubezpieczenia społecznego oprócz ubezpieczenia w KRUS i w związku z tym żaden zbieg obowiązku ubezpieczeniowego nie istnieje. Wskazał, że jako posiadacz gospodarstwa rolnego podlega ubezpieczeniu w KRUS z mocy ustawy aż do osiągnięcia wielu emerytalnego. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że skarga podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z art. 6 ust. 2a u.s.u.s., za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna wójt, burmistrz lub prezydent miasta opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy odpowiadającej wysokości odpowiednio: 1) pobieranego świadczenia pielęgnacyjnego albo pobieranego specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługujących na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, 2) pobieranego zasiłku dla opiekuna przysługującego na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) odpowiednio 20-letniego przez kobietę i 25-letniego przez mężczyznę. W myśl art. 6 ust. 2b u.s.u.s. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta nie opłaca składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, jeżeli podlega ona obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu na podstawie ustawy lub na podstawie odrębnych przepisów lub jest ubezpieczona na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2023 r. poz. 208, 337 i 641). Jak wynika z akt sprawy skarżący jest posiadaczem gospodarstwa rolnego i z tego tytułu podlega ubezpieczeniu z mocy ustawy w KRUS (tj. z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego). W toku postepowania odwoławczego Kolegium uzyskało jednoznaczne informację z KRUS, że J. C. od 1 września 2008 r. do nadal podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. Podlega on ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy jako płatnik w pełnym zakresie: wypadkowym, chorobowym, macierzyńskim oraz emerytalno-rentowym. Opłacił składki na ubezpieczenie społeczne m.in za okres 1 lipca 2013 r do 30 listopada 2023 r. Wskazane informacje potwierdzają, że skarżący podlega ubezpieczeniu w KRUS z mocy ustawy z tytułu posiadania gospodarstwa i w związku z tym Wójt nie może opłacać składek za skarżącego z tytułu pobierania przez niego zasiłku dla opiekuna uzyskanego z tytułu opieki nad matką D. C.. Mając powyższe okoliczności faktyczne na względzie oraz jednoznaczne brzmienie art. 6 ust.2b u.s.u.s. należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Z przedstawionych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło