II SA/Lu 696/15
WyrokWSA w Lublinie2016-02-15
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Jacek Czaja, Witold Falczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenia odszkodowawcze z tytułu utraconych korzyści, szkód w ogrodzeniu, drzewach i rekultywacji gruntu, wynikające z budowy kanału burzowego i sanitarnego oraz drogi, mogą być dochodzone w postępowaniu administracyjnym, czy też właściwa jest droga cywilnoprawna?Ratio decidendi
Roszczenia odszkodowawcze z tytułu utraconych korzyści, szkód w ogrodzeniu, drzewach i rekultywacji gruntu, wynikające z budowy kanału burzowego i sanitarnego oraz drogi, nie mogą być dochodzone w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie towarzyszyły im postępowania administracyjne dotyczące wywłaszczenia lub ograniczenia prawa własności. W takiej sytuacji postępowanie administracyjne w przedmiocie tych roszczeń jest bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., a strona powinna dochodzić swoich praw na drodze cywilnoprawnej.Stan faktyczny
Skarżący domagał się odszkodowania za wycięte drzewa, rekultywację gruntu, przestawienie ogrodzenia oraz utracone korzyści z tytułu pozbawienia użytkowania nieruchomości w związku z budową kanału burzowego i sanitarnego oraz drogi. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ nie toczyły się postępowania administracyjne dotyczące wywłaszczenia lub ograniczenia prawa własności do spornych działek. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i błędne stwierdzenie o właściwości drogi cywilnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędzia NSA Witold Falczyński, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2015 r., znak: [...], w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odszkodowania za utracone korzyści z tytułu pozbawienia użytkowania działek oddala skargę.
Wnioskiem z dnia 29 kwietnia 2014 r. (sprecyzowanym pismem z dnia 26 stycznia 2015 r.) S. K. (dalej także: skarżący) wystąpił o ustalenie: odszkodowania za wycięte drzewa leśne, które rosły na dawnej działce nr [...] położonej w Ś., obr. [...] M. Ś., odszkodowania za rekultywację dawnej działki nr [...], to jest za zniwelowanie terenu, wywiezienie nadwyżki ziemi oraz kamieni po wykopach, odszkodowania za przestawienie ogrodzenia pomiędzy działkami o dawnych numerach [...], a także odszkodowania z tytułu utraconych korzyści wskutek czasowego pozbawienia użytkowania części nieruchomości nr [...] i pozbawienia możliwości uzyskiwania gospodarowania na przedmiotowym gruncie w latach 1992-2014 i uzyskiwania z tego gruntu przychodów w związku z budową kanału burzowego i sanitarnego na dawnej działce nr [...].
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Starosta Ś. decyzją z dnia 12 maja 2015 r., znak: [...], umorzył postępowanie w tej sprawie. Organ pierwszej instancji stwierdził, że w stosunku do działki nr [...] nie było prowadzone postępowanie administracyjne (do 2012 r.) mające na celu odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa, jak również nie prowadzono postępowania administracyjnego w sprawie ograniczenia prawa własności do tej nieruchomości w związku z budową kanału burzowego i sanitarnego, bowiem inwestycja ta została wykonana na części dawnej działki nr [...], sąsiadującej z dawna działką nr [...]. W związku z powyższymi ustaleniami, dochodzenie tych roszczeń przez wnioskodawcę jest możliwe jedynie na drodze cywilnoprawnej. Niemożność ich dochodzenia w trybie administracyjnym skutkuje umorzeniem niniejszego postępowania na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: "K.p.a.").
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżący zarzucił naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. poprzez nieuprawnione przyjęcie, że jest ono bezprzedmiotowe, a postanowienie Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym z dnia 10 lipca 2002 r., sygn. akt [...] oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 258/04, miałyby w niniejszej sprawie nie mieć znaczenia dla ustalenia właściwości drogi postępowania administracyjnego zamiast drogi postępowania sądowego mimo, że w rzeczywistości są to wskazania prawne decydujące w tej sprawie co do właściwości drogi postępowania administracyjnego dla dochodzenia przedmiotowych roszczeń. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. przez uchylenie się organu od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz uchylenia się od zebrania r rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności dowodów zawnioskowanych przez skarżącego, to jest dokumentów z wizji na gruncie z dnia 24 lutego 1994 r., z oględzin niezrekultywanego terenu celem stwierdzenia stanu taktycznego, z zeznań świadków na okoliczności prowadzenia inwestycji na ul. [...] w Ś. - wyzucia wnioskodawcy z posiadania części jego nieruchomości i związanej z tym utraty posiadania i wynikłych stad strat i aktualnej konieczności rekultywacji części terenu oraz z dowodu z opinii biegłych dla oszacowania szkody. W związku z powyższym skarżący wniósł o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej oraz uchylenie zaskarżonej decyzji i uwzględnienie wniosku ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Wojewoda decyzją z dnia 10 sierpnia 2015 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy podzielił w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Starosty, podkreślając, że decyzją z dnia 10 maja 2013 r., znak: [...]; [...], Starosta Ś. ustalił odszkodowanie na rzecz skarżącego w wysokości [...] zł za działkę zajętą pod ul. [...], oznaczoną nr [...] o pow. 0,0509 ha (działkę sąsiadującą z omawianą działką nr [...]). Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia 4 lipca 2013 r., znak: [...]. Wyrokiem z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 778/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S. K. na tę decyzję organu drugiej instancji, stwierdzając, że zarzut nieuwzględnienia przez organ administracji utraconych korzyści z działki nr [...] jest niezasadny, gdyż roszczenie to nie może być przedmiotem postępowania, którego celem jest ustalenie odszkodowania na podstawie art. 74 ust.1-4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Natomiast, jak wskazał Wojewoda, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wynika, że w stosunku do działki nr [...] nigdy nie prowadzono postępowań administracyjnych mających na celu odjecie bądź ograniczenie prawa własności skarżącego do tej działki. Wejście na sąsiednią działkę zajętą pod ul. [...] (działka nr [...]) - również nastąpiło bez jej wywłaszczenia bądź ograniczenia prawa własności. Świadczą o tym pisma skarżącego skierowane do Urzędu Miejskiego w Ś. Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia 2 września 1088 r., w którym wyrażał on zgodę na wejście na jego teren wykonawcy kanału burzowego oraz z dnia 1 października 1991 r., w którym stwierdził, że jest całkowity brak zainteresowania pozyskaniem terenu zarówno pod ulicę [...] jak również na poszerzenie ul. [...]. Nadto dopiero Starosta Ś. decyzją Nr [...] z dnia 23 lipca 2012 r. znak: [...] zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: Budowa ul. [...] i ul. [...] w Ś. wraz z infrastrukturą towarzyszącą, zatwierdził podział działki nr [...] o pow. 0,1100 ha na działki nr [...], z czego działka nr [...] o pow. 0,0174 ha stała się własnością Gminy Miejskiej Ś.. Obecnie, przed Starostą Ś. prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za ww. działkę nr [...], w tym odszkodowanie za ogrodzenie oraz składniki roślinne.
W związku z tym, organ stwierdził, że odwołanie skarżącego nie mogło zostać uwzględnione.
W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik stron wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie; art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, art. 80 i 107 § 3 K.p.a., poprzez niedokonanie oceny istotnych dla sprawy okoliczności, art. 15, art. 89 § 1 i art. 136 K.p.a., wskutek nierozważenia wniosku o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, art. 105 § 1 K.p.a., poprzez bezpodstawne umorzenie postępowania oraz art. 128 ust. 1 i art. 129 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w wyniku błędnego stwierdzenia, że żądanie skarżącego dotyczy odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, do którego odnoszą się te przepisy i w konsekwencji wadliwe stwierdzenie, że roszczenie to może być dochodzone tylko w postępowaniu cywilnym. W treści skargi skarżący ponownie przywołał argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
W niniejszej sprawie jest poza sporem, że decyzją Naczelnika Miasta Ś. z dnia 24 marca 1982 r., znak: [...], udzielono zezwolenia Miejskiemu Zarządowi Gospodarki Terenami w Ś. na budowę kanału burzowego na nieruchomości położonej w Ś. przy ul. [...] i ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej własność skarżącego. Ograniczenie prawa własności tej nieruchomości polegało na zakazie wznoszenia budynków oraz sadzenia drzew wysokopiennych i roślin łatwopalnych w pasie 6 m, to jest po 3 m od osi kanału w każdą stronę. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. nr 10, poz. 64).
Nie budzi też wątpliwości, że odszkodowanie za składniki roślinne znajdujące się na nieruchomości przeznaczonej do wywłaszczenia w wysokości [...] zł i rekultywację gleby na powierzchni 4078 m w wysokości [...] zł zostało wypłacone S. K. przelewem w dniu 8 września 1983 r. i 17 grudnia 1983 r. Odszkodowanie za ogrodzenie w wysokości [...] zł i drzewa leśne w wysokości [...] zł zostało natomiast wypłacone skarżącemu w wyniku zawartych ugód administracyjnych.
Ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia Starosty [...] z dnia 7 października 2014 r., znak: [...], wynika, że podczas odnowienia ewidencji gruntów gminy Ś., obrębu miasta Ś. w 1983 r. nastąpiła zmiana numeracji działek i ich powierzchni bez zmiany granic zewnętrznych działki na gruncie, a działka nr [...] o pow. 1,3646 ha otrzymała nowy numer [...] i nową powierzchnię równą 1,3760 ha. Następnie decyzją Burmistrza Miasta Ś. z dnia 1 lutego 1994 r. znak: [...], zatwierdzono projekt podziału nieruchomości położonych w Ś. w osiedlu [...], w tym działki nr [...] o pow. 0,4612 ha, działki nr [...] o pow. 1,3760 ha i nr [...] o pow. 0,6053 ha, które zostały podzielone na działki nr: [...] o pow. 0,0232 ha, [...] o pow. 0,4380 ha, [...] o pow. 0,3233 ha, [...] 5 o pow. 0,0151 ha, [...] o pow. 0,0018 ha, [...] o pow. 0,0653 ha i [...] o pow. 5400 ha, zostały zatwierdzone jako istniejące już drogi; działki nr: [...] o pow. 0,0009 ha, [...] o pow. 0,8353 ha, [...] o pow. 0,1100 ha zostały zatwierdzone jako istniejące tereny zabudowy ogrodniczej; zaś działki nr: [...] o pow. 0,0589 ha, [...] o pow. 0,0307 ha zostały zatwierdzone jako tereny przeznaczone pod usługi i handel.
Nadto w świetle znajdującej się w tych aktach mapy zarejestrowanej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym w Starostwie Powiatowym w Ś. pod nr [...] wynika, że działce uregulowanej w KW [...] na rzecz S. K. odpowiadają działki według ewidencji gruntów: nr [...] o pow. 8353 m2, nr [...] o pow. 232 m2, nr [...] o pow. 653 m2, nr [...] o pow. 3233 m2, nr [...] o pow. 9 m2, nr [...] o pow. 589 m2 i nr [...] o pow. 1100 m2.
Podkreślenia wymaga, że podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji w dniu 20 stycznia 2015 r. pełnomocnik skarżącego poparł wniosek oraz złożył dodatkowe pisemne wyjaśnienia, zaś skarżący stwierdził, że na terenie działki nr [...] nie przebiega kanał sanitarny, lecz na skutek budowy kanałów sanitarnego i burzowego w przyległej działce nr [...], pozostawiono na terenie działki nr [...] nadwyżkę kamieni i ziemi z wykopów o więcej niż średnio 30 cm, co można ustalić obecnie. W związku z tym dołączył do akt sprawy dowód w postaci dokumentacji fotograficznej tego terenu, wykonanej jesienią 2013 r. przed budowa ul. [...] oraz oświadczył, że nadwyżka pozostawionej ziemi utrudniała mu prowadzenie gospodarcze, dlatego też sam dokonał wywozu tej ziemi w 2000 r. doprowadzając do poziomu gruntu, na którym zlokalizowana jest hurtownia. W ocenie skarżącego na północnej części działki nr [...] wysokość różnicy poziomów wynosi obecnie od 55 do 80 cm na obszarze około połowy działki. Odnosząc się do wyceny drzew leśnych skarżący stwierdził, że kwestionował obydwie wyceny z 1988 r. i podniósł, że nie posiada wyceny [...] wykonanej dla Urzędu Miejskiego w Ś. - ekspertyza nr [...] drzew na pniu (kopia w aktach). Powyższej wyceny z 1990 r. nie zaskarżył, ale do wypłaty nie doszło. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko także co do przyznania odszkodowania za ogrodzenie zniszczone w trakcie budowy kanału, znajdujące się pomiędzy działkami nr [...] Wyjaśnił przy tym, że na działce nr [...] wykonał drugie ogrodzenie, które znajduje się na niej do chwili obecnej, za co domaga się odszkodowania. Odnosząc się do żądania utraconych korzyści skarżący wyjaśnił, że działka nr [...] w latach 1988-1991 nie była przez niego użytkowana, ponieważ ogrodzenie ustawione w 1988 r. było na granicy działek nr [...], a na działce nr [...] pozostawiono nasyp po wykopach.
Ponadto skarżący podkreślił, że w protokole z wizji na gruncie położonym w Ś. przy ul. [...] w dniu 24 lutego 1994 r. widnieje zapis, iż z tego terenu zajęte zostały działki nr: [...] o pow. 0,3233 ha, [...] o pow. 0,0009 ha, [...] o pow. 0,1100 ha i [...] o pow. 0,0653 ha. W uwagach do tego protokołu widnieje zapis dot. działki [...] iż nie została zajęta pod ul. [...], w gruncie tym przebiega kanał sanitarny położony w roku 1988, teren ten podniesiony jest średnio ok. 30 cm w odniesieniu do przyległych gruntów skarżącego i ogrodzony trwałym płotem metalowym od ul. [...]. Odnosząc się do tego zapisu skarżący wyjaśnił, że w terenie działki nie przebiega kanał sanitarny, lecz w przyległej do niej działce nr [...] wybudowano kanały sanitarny i burzowy.
Nadto należy wskazać, że pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 16 stycznia 2015 r. stwierdził, że skarżący nie wyraził w 1988 r. zgody na wejście na teren jego działki pracowników firmy budowlanej bez uprzedniego wytyczenia przez geodetę nowej granicy ze wskazaniem linii postawienia nowego ogrodzenia i jego wysokości nawiązującej do poziomu przyszłej ul. [...] i w oparciu o urzędowe ustalenia geodety skarżący postawił w tej linii nowe ogrodzenie metalowe. Ponadto stwierdził, że początkowo istniały dwa ogrodzenia uprzednie ogrodzenie z siatki wzdłuż dawnej granicy z ulicą [...] oraz nowe metalowe, postawione we wskazanym trybie urzędowym. W takiej sytuacji, jak podniósł pełnomocnik skarżącego, pracownicy firmy budowlanej dokonali rozbiórki płotu siatkowego, wycięcia drzew leśnych i zieleni ogrodniczej oraz na wytyczonej działce nr [...] wysypali ziemię i kamienie z wykopów kanału burzowego i sanitarnego, wykonanego wzdłuż ul. [...]. Taki stan na działce istniał od roku 1988 do końca 1991 r., bez usunięcia nasypu, który istnieje do tej pory oraz bez przeprowadzenia postępowania wywłaszczeniowego wobec wnioskodawcy z działki nr [...], a także bez żadnego rozliczenia za bezpodstawne pozbawienie go tej części nieruchomości. Stwierdził również, że teren ten zajęto samowolnie, a z oświadczenia skarżącego z dnia 2 września 1988 r., zawierającego pięć warunków udostępnienia nieruchomości, jedynie dwa zostały spełnione. Oznacza to, że skarżący przez 3 lata nie uzyskał żadnego dochodu z tak zajętego terenu i dlatego utracone korzyści oblicza za ten okres w wysokości 100% poniesionych strat. W związku zaś z tym, że pomimo licznych próśb skarżącego, nie doszło do wywłaszczenia działki nr [...] i stąd też przestawił on ogrodzenie metalowe na linię pierwotnej granicy z ul. [...], a działka ta nie mogła być normalnie użytkowana z powodu istniejącego nasypu ziemi i kamieni z wykopów, co trwa nadal, czyli od 1992 r. do dnia złożenia wniosku, pełnomocnik skarżącego zażądał odszkodowania z tytułu utraconych korzyści w wysokości 50% ich wartości, ze względu na to, że nie mógł korzystać z tej części nieruchomości na potrzeby działalności gospodarczej.
W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organów obu instancji, że postępowanie administracyjne, wszczęte na wniosek skarżącego z dnia 29 kwietnia 2014 r., uzupełniony pismem z dnia 26 stycznia 2015 r., podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.
Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy postępowanie administracyjne z jakiegokolwiek powodu stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji umarza postępowanie odpowiednio w całości albo w części.
Należy podkreślić, iż przepis art. 105 § 1 K.p.a. mówi o bezprzedmiotowości postępowania, będącej odzwierciedleniem bezprzedmiotowości sprawy administracyjnej, która miała być rozstrzygnięta w trybie tego postępowania. Ustalenie istnienia wspomnianej przesłanki obliguje organ administracji publicznej do zakończenia postępowania w danej instancji poprzez jego umorzenie. Dalsze prowadzenie postępowania w takim przypadku stanowiłoby o jego wadliwości, mającej istotny wpływ na wynik sprawy. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o jakiej mowa w art. 105 § 1 K.p.a., oznacza stan tego postępowania, charakteryzujący się brakiem elementu materialnego stosunku prawnego, który to stan skutkuje niemożnością zakończenia postępowania poprzez podjęcie decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty (por. J. Borkowski, Komentarz do art. 105 K.p.a., [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck, W. 2016, SIP Legalis, nb. 7).
W sytuacji więc, gdy strona postępowania domaga się merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, lecz brak jest przedmiotu postępowania, który uregulowany byłby przez obowiązujące przepisy prawa materialnego, organ obowiązany jest umorzyć postępowanie, a nie może wydawać decyzji rozstrzygającej sprawę administracyjną co do jej istoty.
W świetle art. 128 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782) wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym tych praw. Odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Oznacza to. że na mocy tego przepisu, w trybie administracyjnym właściwy organ ustala odszkodowanie za pozbawienie w tym trybie prawa własności nieruchomości bądź użytkowania wieczystego jak również za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości (w trybie administracyjnym).
Podkreślenia wymaga, że jak prawidłowo ustaliły w toku postępowania organy administracji i co w istocie nie było kwestionowane przez skarżącego, w stosunku do omawianego terenu nie toczyło się postępowanie administracyjne mające na celu pozbawienie bądź odgraniczenie prawa własności, w trybie opisywanych wyżej przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z tego wynika, że wszelkie roszczenia odszkodowawcze nie mogą być dochodzone na drodze administracyjnej. Zasadnie zatem organy administracji obu instancji orzekły o umorzeniu wszczętego w niniejszej sprawie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.
Wskazać bowiem trzeba, że jak wyjaśnił w toku rozprawy administracyjnej w dniu 28 stycznia 2015 r. pełnomocnik Gminy Ś. - J. L., wykonawca kanalizacji sanitarnej i burzowej wszedł na teren budowy na podstawie warunkowej zgody skarżącego, jako właściciela nieruchomości, zaś kanał burzowy i sanitarny nie był budowany na działce nr [...] przewidzianej do wywłaszczenia w przypadku budowy ul. [...], lecz na działce zajętej pod ul. [...] to jest działce nr [...]. Ponadto oświadczył, że szkody powstałe w związku z budową kanału sanitarnego nie były szkodami wynikłymi w związku z postępowaniem wywłaszczeniowym lub postępowaniem o ograniczenie prawa własności. Szkody te były wówczas oszacowane i obejmowały one wartość zniszczonych upraw, wartość zniszczonego ogrodzenia oraz drzew leśnych, zadrzewienia, które na skutek budowy zostały zniszczone. Z wyjaśnień J. L. wynikało również, że za część tych szkód związanych z budową kanału zostało wypłacone odszkodowanie w roku 1995 na podstawie protokołu z rokowań z właścicielem nieruchomości. Oprócz części szkód powstałych za zniszczenie drzew leśnych i zadrzewienia były opracowane 3 operaty to jest przez rzeczoznawcę majątkowego W. T. w 1995 r., przez T. J. - raport z przeszacowania wartości ogrodzenia na działce nr [...]. zniszczonego w czasie budowy kanału burzowego oraz przez rzeczoznawcę W. K. za zniszczone drzewa w czasie budowy kanału. Na podstawie protokołu z rokowań z dnia 9 lutego 1995 r. zostało wypłacone odszkodowanie za zniszczone składniki roślinne na podstawie operatu W. T.. Odszkodowanie za zniszczone ogrodzenie na podstawie operatu T. J.. Natomiast nie zostało wypłacone odszkodowanie za zniszczone drzewa na podstawie operatu W. K., gdyż Pan K. nie wyraził na to zgody. W związku z budową ul. [...] przez Gminę Miejską Ś. - gmina zleciła ponowne wyszacowanie tych zadrzewień. Do daty przeprowadzenia rozprawy nie doszło do porozumienia co do ustalenia wysokości odszkodowania za zniszczone drzewa.
Nadto, uczestnicząca w rozprawie M. K. - pełnomocnik Gminy Miejskiej Ś. wyjaśniła, że w wyniku budowy ul. [...] doszło do zaniżenia niwelety ul. [...] nawet do 33 cm, na dowód czego przedłożyła wyciąg z dokumentacji projektowej tej ulicy. Oznacza to, że przedłożone przez S. K. zdjęcia przedstawiające różnicę w poziomach terenu po budowie ul.[...], a nie po budowie kanału sanitarnego i burzowego.
Ponadto pełnomocnik Gminy J. L. wyjaśnił, czego nie kwestionował skarżący, że po wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego z dnia 14 czerwca 1988 r. nie była wydana wobec nieruchomości skarżącego decyzja ograniczająca prawo własności lub wywłaszczeniowa pod budowę ul. [...]. Powyższe postanowienie z dnia 14 czerwca 1988 r. zostało wydane na podstawie dekretu z 1946 r. i nie było podstawa do wywłaszczenia ani ograniczenia prawa własności.
Organy administracji potwierdziły również, że kolektory sanitarny i deszczowy wybudowano na działce nr [...], będącej częścią dawnej działki nr [...], nie zaś na przedmiotowej działce nr [...] (zob. mapę znajdującą się karcie 45 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).
Jakkolwiek więc opisaną wyżej decyzją z dnia 10 maja 2013 r. Starosta ustalił odszkodowanie na rzecz skarżącego w wysokości [...] zł za działkę zajętą pod ulicę [...], oznaczoną nr [...] o pow. 0,0509 ha, która graniczy z działką nr [...], to w stosunku do tej ostatniej działki nr [...] nigdy nie prowadzono postępowań administracyjnych mających na celu odjecie bądź ograniczenie prawa własności skarżącego. Nie budzi przy tym wątpliwości, że wejście na sąsiednią działkę zajętą pod ul. [...], to jest działkę nr [...], także nastąpiło bez jej wywłaszczenia bądź ograniczenia prawa własności. Potwierdza to w szczególności, jak trafnie wskazał organ odwoławczy, pismo skarżącego skierowane do Urzędu Miejskiego w Ś. Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia 2 września 1988 r. w którym wyraził zgodę na wejście na jego teren wykonawcy kanału burzowego (k. 44 akt administracyjnych organu pierwszej instancji) oraz pismo z dnia 1 października 1991 r., w którym skarżący stwierdził, że jest całkowity brak zainteresowania pozyskaniem terenu zarówno pod ulicę [...] jak również na poszerzenie ul. [...] (k. 93 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).
Z akt sprawy wynika również, że dopiero decyzją z dnia 23 lipca 2012 r., znak: [...], Starosta zezwolił na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: Budowa ul. [...] i ul. [...] w Ś. wraz z infrastrukturą towarzyszącą, zatwierdził podział działki nr [...] o pow. 0,1100 ha na działki nr [...], z czego działka nr [...] o pow. 0,0174 ha stała się własnością Gminy Miejskiej Ś.. Obecnie przed Starostą prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia na rzecz skarżącego odszkodowania za działkę nr [...], w tym odszkodowanie za ogrodzenie oraz składniki roślinne.
Niezasadne są też pozostałe zarzuty skarżącego.
Powoływane przez skarżącego postanowienie Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym z dnia 10 lipca 2002 r., sygn. akt III KKO 7/02 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Lublinie z dnia 7 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 258/04, jak zasadnie podniósł Wojewoda, nie mają zastosowania w tej sprawie, albowiem orzeczenia te dotyczyły roszczeń odszkodowawczych co do szkód powstałych na stanowiących własność skarżącego nieruchomościach, to jest działkach nr [...] o pow. 0,3233 ha i nr [...] o pow. 0,0009 ha, w wyniku wydania przez organy administracji zezwolenia na zajęcie nieruchomości niezbędnych ze względu na realizację celów publicznych.
Oczywistym jest, że roszczenie z tego tytułu, określone wspomnianymi orzeczeniami, zostało zaspokojone, skoro Starosta Ś. decyzją ostateczną z dnia 7 sierpnia 2012 r., znak: [...]; [...], przyznał skarżącemu odszkodowanie w wysokości [...] zł za utracone korzyści z tytułu pozbawienia użytkowania działek oznaczonych nr [...] o pow. 3233 m2 i nr [...] o pow. 9 m2 w związku z budową kanału burzowego i ul. [...] w Ś..
Nieuzasadniony jest także zarzut, co do nieprzeprowadzenia przez organ odwoławczy rozprawy administracyjnej. Wymaga podkreślenia, że przeprowadzenie takiej rozprawy, w świetle art. 89 K.p.a., co do zasady, nie jest obligatoryjne. Wskazać trzeba, iż Wojewoda odnosząc się do wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej w postępowaniu odwoławczym, stwierdził prawidłowo, że wobec braku drogi administracyjnej w dochodzeniu przedmiotowych roszczeń nie jest celowym jej przeprowadzenie, zwłaszcza, że takie rozprawy odbyły się dwukrotnie przed organem pierwszej instancji.
Zdaniem Sądu, organy administracji, zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. ustaliły wszystkie istotne okoliczności sprawy, a dokonane przez nie ocena materiału dowodowego zgromadzonego w aktach, nie nosi znamion dowolności.
Sąd nie dopatrzył się także w sprawie naruszenia innych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności wymaga podkreślenia, że mając na uwadze opisane wyżej okoliczności sprawy, nie można zarzucić organom naruszenie zasady zaufania wynikającej z art. 8 K.p.a.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło