II SA/Lu 696/98

WyrokWSA w Lublinie1999-04-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nakazać przywrócenie poprzedniego stanu stosunków wodnych lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, jeśli od zmiany stanu wody na gruncie upłynęło więcej niż 5 lat?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może nakazać przywrócenia poprzedniego stanu stosunków wodnych ani wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, jeśli od zmiany stanu wody na gruncie upłynęło więcej niż 5 lat. Z upływem tego okresu dokonana zmiana stanu wody na gruncie utrwala się i korzysta z ustawowej ochrony, co uniemożliwia zastosowanie środków zaradczych określonych w art. 50 ust. 2 Prawa wodnego.
Stan faktyczny
Jerzy L. skarżył decyzję Wojewody L. dotyczącą stosunków wodnych. Organ I instancji (Kierownik Urzędu Rejonowego) uznał brak możliwości przywrócenia poprzedniego stanu stosunków wodnych na działkach skarżącego. Wojewoda L. uchylił decyzję I instancji i zobowiązał sąsiada, Wiesława W., do usunięcia przegrody w postaci podkładu kolejowego na rowie melioracyjnym, jednocześnie stwierdzając niemożność nakazania likwidacji sadzawki na działce Wiesława W. oraz przepustu na działce Wiesława K., ze względu na upływ ponad 5 lat od ich powstania. Jerzy L. domagał się przywrócenia właściwości melioracyjnych rowu, argumentując, że został on zniszczony przez sadzawkę, co spowodowało zabagnienie jego terenów.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jerzego Jana L. na decyzję Wojewody L. z dnia 27 kwietnia 1998 r. (...) w przedmiocie stosunków wodnych na gruncie - skargę oddala. Kierownik Urzędu Rejonowego w L. decyzją z dnia 30 stycznia 1998 r. na podstawie art. 50 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ oraz art. 104 Kpa orzekł, iż brak jest możliwości przywrócenia do stanu poprzedniego stosunków wodnych na terenie działek nr 590, 591, 592, 698 stanowiących własność Jerzego L., położonych przy rowie melioracyjnym w miejscowości M. Wojewoda L. zaskarżoną decyzją, po rozpatrzeniu odwołania Jerzego L., orzekł o uchyleniu decyzji pierwszoinstancyjnej i zobowiązał Wiesława W. użytkownika działki nr 586 do usunięcia istniejącej przegrody w postaci podkładu kolejowego ułożonego w poprzek rowu melioracyjnego "S-K" powyżej sadzawki istniejącej na działce nr 586. Jednocześnie organ II instancji stwierdził niemożność nałożenia na Wiesława W. obowiązku likwidacji sadzawki na działce nr 586 oraz na Wiesława K. obowiązku likwidacji istniejącego przepustu na rowie w obrębie działki nr 588, a także na właścicieli działek przyległych do rowu "S-K" obowiązku przywrócenia jego parametrów do stanu poprzedniego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż podpiętrzenie wody przez ułożony przez Wiesława W. podkład kolejowy wydłuża okres występowania podwyższonego stanu wody w rowie i w obszarze jego oddziaływania. Stąd konieczne było zobowiązanie Wiesława W. jako użytkownika działki nr 586 do usunięcia istniejącej przegrody na trasie spływu wód rowem melioracyjnym. Istnienie sadzawki w obrębie działki Wiesława W. oraz przepustów w obrębie działki Wiesława K. nie może być przedmiotem ingerencji, gdyż stan ten istnieje od ponad pięciu lat i korzysta z ochrony przewidzianej w art. 50 Prawa wodnego. Zły stan techniczny rowu melioracyjnego "S-K" jest następstwem zaniechania jego konserwacji w 1991 r. Jerzy L. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że rów melioracyjny został zniszczony w wyniku wybudowania sadzawki przez Wiesława W. Spowodowało to degradację i zabagnienie terenów przyległych. Domagał się przywrócenia właściwości melioracyjnych rowu. Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową motywację. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z ustaleń organu administracji wynika, że Wiesław W. przez wybudowanie sadzawki zmienił stan wody na gruncie. Spowodowało to podniesienie poziomu wody w rowie melioracyjnym a przez to szkodliwe oddziaływanie m.in. na przyległe nieruchomości skarżącego. Z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ wynika zakaz zmiany stanu wody na gruncie i istniejącego co najmniej od pięciu lat, jeżeli taka zmiana mogłaby szkodliwie oddziaływać na nieruchomości sąsiednie. W przypadku zaistnienia takiej sytuacji organ administracji zobowiązany jest nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie do stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom, a gdy to jest gospodarczo nieuzasadnione organ administracji nałoży obowiązek zapłaty odszkodowania /art. 50 ust. 2 cyt. ustawy/. Powyższa regulacja ma jednak zastosowanie, gdy od zmiany dotychczasowego stanu wody na gruncie upłynęło nie więcej niż 5 lat. Z upływem tego okresu dokonana zmiana stanu wody na gruncie utrwaliła się i korzysta z ustawowej ochrony /por. wyrok NSA z dnia 8 września 1983 r. SA/Ka 388/83 - nie publ./. Sytuacja taka zachodzi w sprawie niniejszej. Z niewadliwych ustaleń organu administracji wynika, że od momentu zmiany stanu na gruncie - utworzenie sadzawki przez Wiesława W. upłynęło więcej niż 5 lat, co uniemożliwia zastosowanie środków zaradczych określonych w art. 50 ust. 2 Prawa wodnego. Zasadnie zatem odmówiono zaskarżoną decyzją nakazania likwidacji sadzawki, przepustu oraz przywrócenie poprzednich parametrów rowu melioracyjnego. Z tych względów skargę jako nie zawierającą uzasadnionych podstaw należało oddalić z mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło