II SA/Lu 699/05

WyrokWSA w Lublinie2005-10-18

Skład orzekający: Leszek Leszczyński, Maciej Kierek, Jerzy Stelmasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo odmówił nakazania wykonania robót budowlanych (zamurowania otworów okiennych i zamontowania rynny) w sytuacji, gdy inwestor nie wykazał, że budowa była zgodna z pozwoleniem na budowę i obowiązującymi przepisami?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo odmówił nakazania wykonania robót budowlanych. W sytuacji, gdy inwestor nie wykazał zgodności budowy z pozwoleniem na budowę i obowiązującymi przepisami technicznobudowlanymi (zakaz otworów okiennych w ścianie granicznej i odprowadzania wód opadowych na działkę sąsiednią), istniały podstawy do stwierdzenia samowoli budowlanej i nakazania doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i odmówiła nakazania P. K. zamurowania otworów okiennych w ścianie budynku inwentarskiego od strony działki skarżącego oraz zamontowania rynny. Skarżący zarzucił, że inwestor nie wykazał zgodności budowy z pozwoleniem na budowę i obowiązującymi przepisami, co stanowi samowolę budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędziowie Sędzia NSA Maciej Kierek (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2005 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...]., znak: [...] wydaną na podstawie art. 138§1pkt.2 kpa oraz art.51ust.1pkt.7, art.80ust.2pkt.2 oraz art.83ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 ze zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania P. K. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., znak: [...] i odmówił nakazania P. K. zamurowania materiałem niepalnym 5 otworów okiennych znajdujących się w ścianie budynku inwentarskiego o wym. 19,40x6,40m, usytuowanego na działce nr [...]w A. od strony granicy działki nr [...] oraz nakazania zamontowania rynny na połaci dachu od strony działki nr [...]. Organ odwoławczy rozpoznając sprawę ustalił, że na działce nr [...] w A. znajduje się budynek inwentarski o wymiarach 19,40x6,40m. Budynek usytuowany jest przy granicy działki [...]. W ścianie budynku od strony granicy z działką nr [...] usytuowane są trzy otwory okienne o wym. 0,90x1,20m, jeden otwór okienny o wym. 0, 70x1,20m oraz jeden otwór okienny o wym. 1,40x0,70m. Budynek przykryty jest dachem dwuspadowym ze spadkiem jednej połaci w kierunku działki nr [...]. Połać dachu nie posiada zamontowanych rynien. Organ ten przyjął na podstawie oświadczenia P. K., że budynek ten powstał w 1984r. w oparciu o decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia na budowę z dnia [...]., znak[...]. Organ wyjaśnił, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający do nakazania P. K. na podstawie art.51ust.1pkt.2 w zw. z art. 51ust.7 Prawa budowlanego wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. W aktach sprawy znajduje się bowiem jedynie szczątkowa dokumentacja techniczna opieczętowana na stronie tytułowej pieczęcią Urzędu Gminy , która nie zawiera planu zagospodarowania działki oraz przedłożona przez P. K. kopia rzutu przyziemia oraz elewacji z projektu [...], na których są zaznaczone otwory okienne w każdej ze ścian oraz dach spadowy. Z kopii tych nie wynika jednak, by projekt przewidywał wykonanie rynien i rur spustowych. W toku postępowania nie było możliwe zbadanie akt sprawy w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę, gdyż nie ma ich w archiwach urzędowych, zaś obowiązujące w tamtym okresie przepisy nie przewidywały obowiązku przechowywania takich akt. Z tych względów organ uznał, że przedłożony projekt zatwierdzony decyzją pozwolenia na budowę z dnia [...]., znak: [...] dotyczył rozpatrywanej inwestycji i przewidywał wykonanie otworów okiennych w ścianie budynku od strony działki M. S. Skargę do sądu administracyjnego wniósł M. S. reprezentowany przez M. J. B., domagając się jej uchylenia. Skarżący podniósł, że P. K.miał obowiązek wprost wykazać, iż pozwolenie na budowę obejmowało wykonanie okien w ścianie wybudowanej w granicy działki. W sprawie nie ma podstaw do przyjęcia, że nie wykonał on przedmiotowego budynku samowolnie i dlatego organ powinien zastosować przepis §13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. i nakazać P. K. wykonanie określonych prac budowlanych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1§1i2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Skarga jest zasadna. Przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 1981r., Nr 38, poz. 229 ze zm.), obowiązujące w dacie wykonania przedmiotowego budynku, jak również aktualnie obowiązującej ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. (tekst jednolity: Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 ze zm.) wprowadzają zasadę, iż budowę obiektu budowlanego można rozpocząć jedynie na podstawie pozwolenia na budowę właściwego organu lub zgłoszenia. Zrealizowanie budowy bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia albo z istotnym odstępstwem od warunków w nich określonych stanowi samowolę budowlaną i uprawnia organy nadzoru budowlanego do podjęcia czynności zmierzających do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Zgodnie z art. 50 ust.1pkt.4 w zw. z art. 51ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, jeżeli zostanie stwierdzone, że roboty budowlane są wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę organ nakazuje rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo nakłada obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania albo nakłada obowiązek sporządzenia i przedstawienia w określonym terminie projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. W razie niewykonania wskazanych obowiązków właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W rozpoznawanej sprawie postępowanie zostało wszczęte na wniosek M. S., reprezentowanego przez M. B., który domagał się doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczego (obory) i mieszkalnego znajdujących się na działce P. K. nr ewid. [...] położonej w A . We wniosku podniósł, że inwestor wykonał w oborze, niezgodnie z pozwoleniem na budowę, dach dwuspadowy, który nie posiada rynien i powoduje zalewanie jego działki oraz wbrew obowiązującym przepisom wykonał w znajdującej się przy granicy działki ścianie obory otwory okienne. Organ I instancji prawidłowo ustalił, że w sytuacji występującej w sprawie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku i nakazania inwestorowi zamurowania otworów okiennych w ścianie graniczącej z działką skarżącego i wykonania rynien odprowadzających wodę opadową na działkę inwestora. Zgodnie bowiem z przepisem §13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1980r., Nr 17, poz.62 ze zm.), jak również § 12 aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz.690 ze zm.) nie jest dopuszczalne wykonanie otworów okiennych w ścianie graniczącej z działką sąsiednią, a wody opadowe z dachu od strony granicy działki nie mogą być odprowadzane na teren działki sąsiedniej. Skoro zatem obowiązujące zarówno w dacie wydania pozwolenia na budowę, jak i aktualnie przepisy techniczno-budowlane nie dopuszczają możliwości wykonania otworów okiennych w ścianie budynku znajdującej się w granicy, jak również zakazują odprowadzania wody opadowej na teren działki sąsiedniej, zaś inwestor nie wykazał, iż okna wykonano zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]., znak: [...] i nie zabezpieczył prawidłowego odpływu wody opadowej, zachodzą podstawy do stwierdzenia samowoli budowlanej i nakazania wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Z powyższych względów Sąd z mocy art. 145 §1 pkt. 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło