II SA/Lu 70/18
WyrokWSA w Lublinie2018-02-27
Skład orzekający: Jacek Czaja, Marta Laskowska-Pietrzak, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zobowiązująca właściciela nieruchomości do udostępnienia jej części w celu usunięcia awarii linii telekomunikacyjnej, wydana na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, została wydana prawidłowo, pomimo zarzutów właściciela dotyczących braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, niewłaściwego uzasadnienia decyzji oraz niespełnienia przesłanek do jej wydania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wydając decyzję zobowiązującą do udostępnienia nieruchomości w celu usunięcia awarii linii telekomunikacyjnej. Spełnione zostały przesłanki wskazane w przepisie, w tym konieczność usunięcia awarii, brak zgody właściciela na dobrowolne udostępnienie nieruchomości oraz fakt, że linia telekomunikacyjna stanowi własność wnioskodawcy. Zarzuty skarżącej dotyczące wadliwości postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji uznano za niezasadne, a zakres ingerencji w prawo własności za niezbędne minimum.Stan faktyczny
Spółka zwróciła się do Starosty o wydanie decyzji zobowiązującej M. H. do udostępnienia części jej nieruchomości w celu usunięcia awarii linii telekomunikacyjnej. Po odmowie dobrowolnego udostępnienia nieruchomości przez skarżącą, Starosta wydał decyzję zezwalającą na zajęcie nieruchomości, którą następnie Wojewoda utrzymał w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, kwestionując prawidłowość postępowania dowodowego, uzasadnienia decyzji oraz spełnienie przesłanek do wydania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent stażysta Jacek Zięba, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lutego 2018 r. sprawy ze skargi M. H. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia 6 lipca 2017 r., znak: [...], Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania M. H. (dalej także: "skarżąca") utrzymał w mocy decyzję Starosty L. (dalej: "Starosta" bądź "organ pierwszej instancji") z dnia 26 kwietnia 2017 r., znak: [...] [...], zobowiązującej skarżącą do udostępnienia części nieruchomości położonej w G. , oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,12 ha, Spółce [...] S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Spółka") na okres 1 miesiąca, w celu usunięcia awarii linii telekomunikacyjnej.
W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda stwierdził, że spełnione zostały określone w przepisach prawa przesłanki wydania decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości skarżącej, z uwagi na konieczność wykonania przez Spółkę prac polegających na: wymianie uszkodzonego kabla doziemnego pod utwardzonym wjazdem na działkę, co wymaga wykonania przewiertu pod wjazdem oraz montażu doziemnych złączy kablowych po obu stronach wjazdu. Zdaniem organu, wbrew zarzutom skarżącego, decyzja Starosty została podjęta po przeprowadzeniu postępowania w sposób właściwy i po wyjaśnieniu okoliczności istotnych dla treści decyzji. Zebrany w sprawie materiał dowodowy odpowiada prawu. Dokumenty są sporządzone w odpowiedniej formie i przez osoby uprawnione. Dokumenty zostały wydane i uwierzytelnione przez właściwe organy w zakresie ich działania.
W skardze do Sądu na powyższą decyzję Wojewody skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 7, 10 § 1, 11, 76 § 1, 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.), poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie w sposób całościowy materiału dowodowego, w tym oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na ustaleniach faktycznych, które przekazał pełnomocnik Spółki, które to ustalenia w żaden sposób nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu faktycznego związanego z realizacją inwestycji;
2) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia;
3) art.. 138 § 2 k.p.a., poprzez powielenie stanowiska organu pierwszej instancji, bez dokonania kontroli jego zasadności;
4) art. 124b i 124 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm.; dalej także: u.g.n.), poprzez zobowiązanie skarżącą do udostępnienia części nieruchomości, pomimo że nie zostały spełnione przesłanki do wydania tego rozstrzygnięcia.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 26 lutego 2018 r. Spółka wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 124b ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości, do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Wynika z tego, że udostępnienie nieruchomości na rzecz podmiotu zawiadującego instalacją służącą do dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, oraz niezbędnymi do jej działania obiektami i urządzeniami następuje na wniosek tego podmiotu w sytuacji, gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia prac remontowych, konserwujących lub eliminujących skutki zaistniałej awarii.
Cytowany przepis przewiduje zatem szczególny wypadek czasowego ograniczenia wykonywania prawa własności na podstawie decyzji administracyjnej, stanowiący formę wywłaszczenia. Właściciel ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z tego przepisu, określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości (zob. P. Wojciechowski, Komentarz do art. 124b [w:] P. Czechowski (red.), Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, WoltersKluwer 2015, SIP LEX, teza nr 1).
W rozpoznawanej sprawie jest bezsporne, że 20 września 2016 r. Spółka wystąpiła do Starosty z wnioskiem o wydanie decyzji zobowiązującej skarżącą – właścicielkę nieruchomości położonej w G. , przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...], do udostępnienia części tej działki w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii sieci telekomunikacyjnej poprzez naprawę uszkodzonego kabla doziemnego na terenie tej działki. Spółka wyjaśniła, że negocjacje ze skarżącą dotyczące dobrowolnego udostępnienia nieruchomości nie przyniosły rezultatu. Wskazano, że projektowana naprawa będzie polegała na wymianie uszkodzonego odcinka kabla telefonicznego pod utwardzonym wjazdem na działkę poprzez wykonanie przewiertu pod wjazdem oraz montażu doziemnych złączy kablowych po obu stronach wjazdu. We wniosku wskazano także, że Spółka posadowiła na tej działce w 1997 r., w ramach inwestycji prowadzonej wspólnie z Urzędem Gminy w G. , doziemną sieć teletechniczną. Obecnie skarżąca uniemożliwia wejście na teren działki w celu usunięcia awarii i przywrócenia łączności dla 13 abonentów, dla których Spółka świadczy usługi głosowe i szerokopasmowe. Odmowa dostępu do infrastruktury powoduje ciągłe zakłócenia działania sieci, w konsekwencji czego zachodzi brak możliwości realizacji przez wnioskodawcę celu publicznego.
Uzupełniając wniosek, Spółka pismem z 2 lutego 2017 r. przesłała organowi pierwszej instancji poświadczoną kopię notatki służbowej sporządzonej 3 marca 2016 r., z której wynika, że skarżąca nie wyraziła zgody na przeprowadzenie prac związanych z usunięciem awarii na działce. Spółka załączyła również mapę zasadniczą terenu z przebiegiem sieci infrastruktury technicznej, w tym sieci telekomunikacyjnej oraz mapę działki z oznaczeniem (kolorem pomarańczowym) obszaru udostępnienia dla przeprowadzenia powyższych prac związanych z usunięciem awarii oraz poinformowała organ, że prace te przeprowadzi w terminie 1 miesiąca.
Wskazać należy, że wbrew twierdzeniom strony ustalony przez organy stan faktyczny uzasadniał wydanie decyzji, w trybie art. 124b ust. 1 u.g.n., zobowiązującej skarżącą do udostępnienia Spółce wskazanej wyżej działki, celem wykonania opisanych robót. Niezasadne są przede wszystkim zarzuty skarżącej, jakoby Spółka nie wykazała, że jest właścicielem urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej, znajdujących się na działce skarżącej. Spółka dołączyła bowiem do akt sprawy wyciąg z rejestru majątku trwałego Spółki w miejscowości G., stanowiący dowód, że doziemna linia telekomunikacyjna, zlokalizowana na działce nr [...] w miejscowości G., stanowi mienie Spółki. Z akt sprawy wynika przy tym, że fakt ten był znany wcześniej skarżącej i nie był przez nią kwestionowany, co potwierdza chociażby korespondencja kierowana przez skarżącą do Spółki. Przede wszystkim ten zarzut skarżącej – w zakresie zakwestionowania własności linii telefonicznej, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem w myśl art. 124b ust. 2 u.g.n. decyzję, o której mowa w ust. 1 tego artykułu, wydaje się na wniosek podmiotu zobowiązanego do wykonania czynności – usunięcia awarii (zob. P. Wojciechowski, jw., teza nr 4).
Nie budzi wątpliwości Sądu stanowisko organów, oparte między innymi na dokumentacji złożonej przez Spółkę, że właściwości techniczne linii kablowej, zlokalizowanej na omawianej działce w żaden sposób nie uniemożliwiają korzystania z tej nieruchomości przez skarżącą, zgodnie z jej gospodarczym przeznaczeniem, zaś konieczność znoszenia ingerencji Spółki, właściciela urządzeń telekomunikacyjnych ogranicza się jedynie do sporadycznych przypadków konieczności usuwania awarii technicznej. Nie jest przy tym kwestionowane, że od daty wybudowania linii i oddania jej do użytku w 1996 r. do dnia złożenia rozpatrywanego w sprawie wniosku Spółki, nie zgłaszała ona konieczności wejścia na teren nieruchomości skarżącej. Potrzeba taka zaistniała dopiero obecnie, co potwierdza załączone do akt sprawy zgłoszenie uszkodzenia trudnousuwalnego z dnia 9 sierpnia 2016 r., dokonane przez J. W., zamieszkałą w G. nr [...], abonenta usług telekomunikacyjnych świadczonych przez Spółkę. Z wyjaśnień Spółki wynika zarazem, że umiejscowienia uszkodzenia linii na obszarze działki nr [...], dokonano po wykonaniu dokładnych elektrycznych pomiarów lokalizacyjnych, gdzie badano minimum 3 miejsca na każde 1000 m. przebiegu linii kablowej w miejscowości G.. Potwierdza to także informacja o sposobie ustalenia uszkodzenia, znajdująca się we wspomnianym zgłoszeniu. Wymienione okoliczności jednoznacznie potwierdzają zatem, że doziemna linia telekomunikacyjna na terenie działki nr [...] faktycznie uległa awarii i wymaga jej naprawy w celu dalszej eksploatacji. Mając powyższe na uwadze, za całkowicie gołosłowne należy uznać zarzuty skarżącej, że Spółka nie wykazała w żaden sposób wystąpienia awarii, której usunięcia wymaga czasowego zajęcia terenu działki skarżącej.
Sąd podziela również ocenę organu odwoławczego, że przedstawiony sposób ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, jest jak najmniej uciążliwy dla nieruchomości, a zakres ingerencji inwestora w prawo właściciela sprowadzony do niezbędnego minimum. Trzeba przy tym pamiętać, że wbrew temu co zdaje się sugerować skarżąca, na jej nieruchomości nie powstanie nowy obiekt budowlany, gdyż przedmiotem projektowanej przez Spółkę inwestycji jest jedynie usunięcie awarii sieci telekomunikacyjnej istniejącej na działce strony skarżącej. Inwestycja ta polegać ma, jak wskazano wyżej, na wymianie uszkodzonego odcinka kabla telefonicznego pod utwardzonym wjazdem na działkę strony, poprzez wykonanie przewiertu pod wjazdem oraz montaż doziemnych złączy kablowych po obu stronach tego wjazdu. Niewątpliwie więc zakres planowanych do wykonania prac został przez Spółkę określony w sposób racjonalny, konieczny do usunięcia zgłoszonego uszkodzenia sieci telekomunikacyjnej.
Należy mieć też na uwadze, że w świetle art. 2 pkt. 27 lit. b ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1907 ze zm.), Spółka jest operatorem, który dostarcza publiczną sieć telekomunikacyjną, będąc jej właścicielem, w tym także tą części sieci która jest zlokalizowana na nieruchomości Skarżącej. Spółka, co oczywiste, jest również dostawcą powszechnych usług telekomunikacyjnych świadczonych dla abonentów. Nadto stosownie do art. 30 i 33 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1537 ze zm.), właściciel nieruchomości ma obowiązek zapewnienia dostępu i obowiązek umożliwienia budowy na nieruchomości urządzeń telekomunikacyjnych a także umożliwienie ich późniejszej eksploatacji i konserwacji, w tym napraw i usuwania awarii. Niezależnie zatem od obowiązków wynikających z zastosowania art. 124b u.g.n., na skarżącej ciążył, wynikający z innych przepisów rangi ustawowej, obowiązek umożliwienia Spółce naprawy uszkodzonej linii telekomunikacyjnej, na terenie jej nieruchomości.
Niezasadne są również pozostałe zarzuty strony skarżącej. Podkreślić trzeba, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej organy obu instancji wyjaśniły w sprawie wszystkie istotne okoliczności sprawy, zgodnie z wymogami określonymi w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a organ odwoławczy – również zgodnie z art. 136 k.p.a. W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymaganiom art. 107 § 3 k.p.a. Ponownie należy bowiem wskazać, że prawidłowe były ustalenia organów, oparte na dokumentach zgromadzonych w toku postępowania, w tym w szczególności na wykazie z majątku trwałego według stanu na dzień 28 lutego 2017 r., odpisie pełnym z KRS Spółki, mapie zasadniczej z naniesionym przebiegiem linii telekomunikacyjnej w miejscowości G., zarejestrowanej w państwowym zasobie geodezyjno-kartograficznym oraz pozostałych dokumentach potwierdzających, że doziemna linia telekomunikacyjna, przebiegająca także przez działkę nr [...] w miejscowości G., w świetle art. 49 k.c., stanowi własność Spółki. Za oczywiście niezasadne należy przy tym uznać zarzut skarżącej, że "te dokumenty, mające charakter prywatnych, pochodzących w dodatku od Uczestnika postępowania nie spełniają wymogu ich obiektywnej weryfikowalności i mogły powstać na użytek toczącego się postępowania".
Sąd nie dopatrzył się naruszenia w niniejszej sprawie innych przepisów postępowania, które to naruszenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło