II SA/Lu 711/15

PostanowienieWSA w Lublinie2016-09-27

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty nadania przez adwokata opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej skarżącemu podlegają zwrotowi jako niezbędne wydatki?
Ratio decidendi
Koszty nadania przez adwokata opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej skarżącemu nie podlegają zwrotowi jako niezbędne wydatki, ponieważ zgodnie z przepisami PPSA, opinia ta nie wymaga doręczania odpisów skarżącemu. Wnioskodawczyni jako pełnomocnik z urzędu otrzymała wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, które zostało ustalone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu, adwokat E. O. - M., złożyła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz o zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków poniesionych na nadanie tej opinii skarżącemu. Sąd rozpoznał wniosek, ustalając wysokość wynagrodzenia za sporządzoną opinię oraz rozstrzygając o zwrocie wydatków.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi E. O. - M. kwotę [...] złotych tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w tym kwotę [...] złotych należnego podatku od towarów i usług, a odmówiono zwrotu niezbędnych, udokumentowanych wydatków.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu [...] września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata E. O. - M. o przyznanie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego p o s t a n a w i a I. przyznać adwokatowi E. O. - M. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę [...](sto czterdzieści siedem [...]) złotych, przyznana tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w tym kwotę [...](dwadzieścia siedem [...]) złotych należnego podatku od towarów i usług; II. odmówić zwrotu niezbędnych, udokumentowanych wydatków. Adwokat E. O. - M. wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu skarżącego wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków w wysokości [...] złotych poniesionych tytułem kosztu nadania opinii dla skarżącego. Wniosek zawiera oświadczenie z treści, którego wynika, że opłaty nie zostały uiszczone w całości ani w części. Do wniosku dołączono dwa egzemplarze opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do unormowania art. 250 § 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801) zwane dalej "rozporządzeniem". Paragraf 22 rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Paragraf 23 stanowi zaś, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem [...] stycznia 2016 r. Zatem rozporządzenie będzie miało zastosowanie do spraw, które zostały wszczęte i w danej instancji zostały zakończone przed dniem jego wejścia w życie, to jest dniem [...] stycznia 2016 r. jak i do spraw, które w danej instancji zostały zakończone po tym dniu. Przy czym jak wynika z porównania treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o zakończeniu postępowania w danej instancji decyduje wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wydany został w niniejszej sprawie w dniu [...] czerwca 2016 r. Zatem orzeczenie kończące postępowanie w pierwszej instancji zostało wydane po wejściem w życie rozporządzenia. Stosownie do unormowania § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi §2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej [...] opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Zgodnie z unormowaniem §21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż [...] zł. Biorąc pod uwagę przedmiot skargi, która zainicjowała niniejsze postępowanie, treść § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia zgodnie, z którym wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki maksymalnej określonej w §21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli opinię tę sporządził adwokat, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji jak i to, że wnioskodawczyni prowadziła niniejszą sprawę w toku pierwszoinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego oraz, iż to ona w toku postępowania w drugiej instancji sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż wynagrodzenie w maksymalnej wysokości, które wnioskodawczyni może otrzymać za sporządzenie opinii wynosić będzie 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Stawka ta wynosi [...] złotych. Wynagrodzenie w wysokości 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia wnioskodawczyni może otrzymać jednak, gdy uzasadni to stopnień zawiłości sprawy oraz nakładu pracy wnioskodawczyni oraz wkładu jej pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni po wydaniu w sprawie wyroku w pierwszej instancji sporządziła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem zapoznała się z uzasadnieniem wyroku oraz sporządziła i wniosła skargę kasacyjną. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jej nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez wnioskodawczynię nakład pracy uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w kwocie wyższe od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznania wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Maksymalne wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez adwokata, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji wynosi 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, nie mniej niż [...] złotych. W sprawie niniejszej będzie to kwota [...]złotych. Zgodnie jednak z § 4 ust. 1 rozporządzenia wyniesie ono [...] złotych. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę należnego podatku od towarów i usług wynoszącą dla tej usługi 23% (art. 146a pkt. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.). Wynagrodzenie wynosić więc będzie łącznie z należnym podatkiem od towarów i usług [...] złotych. Nie podlega zwrotowi kwota [...]złotych poniesiona przez wnioskodawczynię tytułem kosztów nadania skarżącemu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W myśl unormowania art. 2 ustawy z dnia [...] kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) art. 1 pkt 50 tej ustawy wprowadzający do art. 177 p.p.s.a. §3, §4, § 5 i § 6 w brzmieniu nadanym tym przepisem zmieniającym nie ma zastosowania do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, to jest stosowanie do art. 3 tej ustawy, przed dniem [...] sierpnia 2015 r. Postepowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu [...] września 2015 r. (data wpływu skargi do organu). Mając na uwadze tą okoliczność jak i brzmienie art. 2 ustawy zmieniającej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie ma zastosowania tryb składania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przewidziany w art. 177 § 4 p.p.s.a. Zbędne było zatem przesyłanie przez wnioskodawczynię odpisu opinii skarżącemu. Tym samym kosztów tej czynności nie można zaliczyć do niezbędnych. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia należało orzec jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło