II SA/Lu 712/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 08 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa orzeczenia w sprawie przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik strony skarżącej W. P. w skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 grudnia 2007 r. wydanego w sprawie niniejszej wniósł o przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie nadesłała wypełniony i podpisany urzędowy formularz wniosku wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Analiza oświadczenia strony skarżącej zawartego na urzędowym formularzu wniosku wskazała, że nie zawiera on informacji o wysokości miesięcznych kosztów utrzymania, która to okoliczność stanowi jedną z przesłanek przyznania prawa pomocy w żądanym przez stronę skarżącą zakresie. Z tego powodu na adres pełnomocnika strony skarżącej przesłano wezwanie do przesłania oświadczenia wskazującego wysokość miesięcznych kosztów utrzymania oraz dokumentów źródłowych za ostatnie trzy miesiące poświadczających wysokość tych kosztów. Strona skarżąca po przedłużenie jej terminu do wykonania wezwania nadesłała żądane od niej dokumenty źródłowe. Analiza nadesłanych dokumentów źródłowych wykazał, że część z nich wystawiona jest na nazwisko W. P. oraz, iż łączna kwota wykazanych przez stronę skarżącą wydatków, na które składają się wydatki na gaz, energię elektryczną i leki pochłania niemal w całości wykazane dochody strony skarżącej. Okoliczności te w świetle tego, że strona skarżącą w toku postępowania ponosiła jego koszty (uiściła wpis sądowy od wniesionej skargi w kwocie 200 złotych oraz opłatę kancelaryjną za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem w kwocie 100 złotych), mimo tego, iż z nadesłanych przez nią rachunków wynikało, że niemal całe dochody pochłaniają koszty energii elektrycznej i zakupu leków poddały w wątpliwość rzetelność zawartego na druku PPF oświadczenia w zakresie ilości osób pozostających ze stroną skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym oraz wysokości wykazanego dochodu. Z tego powodu ponownie wezwano stronę skarżącą do nadesłania oświadczenia wskazującego ilość osób pozostających z nią w gospodarstwie domowym oraz w jakiej części osoby te a w jakiej części strona skarżącą ponoszą koszty utrzymania gospodarstwa domowego. W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca nadesłania oświadczenie, z którego wynika, iż część rachunków wystawionych jest jeszcze na zmarłego małżonka. Strona skarżąca wyjaśniła ponadto, że wraz z nią zamieszkuje synowa, która ponosi cześć kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Strona skarżąca nie sprecyzowała jednaka, w jakiej części ona a w jakiej zamieszkującą z nią synowa ponoszą koszty utrzymania gospodarstwa domowego. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Na obecnym etapie niniejszego postępowania jego koszty sądowe sprowadzają się do wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej w kwocie 100 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Z oświadczeń strony skarżącej oraz przedłożonych przez nią dokumentów źródłowych wynika, że samodzielnie prowadzi ona gospodarstwo domowe, zamieszkuje w jednym pokoju o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Strona skarżąca wykazała, że jej miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego tworzą wydatki związane z opłatami za energię elektryczną i usługi przesyłowe, które w miesiącu styczniu wyniosły [...] złotych zaś w miesiącu marcu [...] złotych, opłaty za gaz, które w miesiącu styczniu wyniosły [...] złotych, w miesiącu lutym [...] złotych a w miesiącu marcu [...] złotych oraz wydatki na zakup leków wynoszące w miesiącu marcu łącznie [...] złotych (kwota uzyskana ze zsumowania kwot podlegających uiszczeniu wynikających z faktury VAT nr [...] oraz paragony z dnia [...] i paragonu z dnia [...]) a w miesiącu styczniu [...] złotych (paragon z dnia [...]). Strona skarżąca wyjaśniła, że wraz z nią zamieszkuje synowa, która wspiera ją finansowo i ponosi cześć kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Strona skarżąca nie sprecyzowała jednak, w jakiej wysokości ponosi ona koszty utrzymania a w jakiej wysokości koszty te ponosi zamieszkująca z nią synowa. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej. Miesięczny dochód strony skaranej wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto zaś wykazane przez stronę skarżącą miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą średnio [...] złotych (kwota uzyskana z podzielenia przez trzy sumy kwot wykazanych wydatków za pierwszy kwartał bieżącego roku). Tak więc po uiszczeniu przez stronę skarżącą wykazanych przez nią kosztów utrzymania koniecznego pozostawałaby jej do dyspozycji kwota [...] złotych netto. Porównanie kosztów sądowych, które występowały w rozpoznawanej sprawie, a które strona skarżąca uiściła to jest wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200 złotych (k.16) i opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem wynoszącej 100 złotych (k. 35) wskazuje, że strona skarżąca w przypadku wpisu sądowego od wniesionej skargi nie miała realnych możliwości jego uiszczenia a mimo to uiściła go zaś w przypadku opłaty kancelaryjnej uiściła ją mimo tego, że jego poniesienie ewidentnie pozbawiało ją środków na poniesienie innych ponad wykazane kosztów utrzymania jak chociażby zakup wyżywienia. W ocenie referendarza sądowego okoliczności te powoduję wątpliwości, co do wysokości ponoszonych przez stronę skarżącą kosztów utrzymania koniecznego oraz oświadczenia dotyczącego wysokości dochodu. Wątpliwości tych nie rozwiało dodatkowe oświadczenie strony skaranej. Strona skarżąca nie wskazał, bowiem mimo wezwania, w jakiej części koszty utrzymania gospodarstwa domowego ponosi ona a w jakiej części zamieszkująca z nią synowa. Brak jest, więc podstaw do obdarzenia wiarą oświadczeń strony skarżącej a tym samym do ocenić jej realne możliwości finansowych. Okoliczność ta nie pozwala również na dokonanie rzetelnej oceny wpływu uiszczenia przez stronę skarżącą wpisu sądowego od wniesionej skargi na możliwość ponoszenia przez nią kosztów utrzymania koniecznego. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.