II SA/Lu 716/21

WyrokWSA w Lublinie2021-12-07

Skład orzekający: Joanna Cylc – Malec, Bogusław Wiśniewski, Brygida Myszyńska – Guziur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (zrid) może zostać wydana, gdy jej realizacja wiąże się z zajęciem części nieruchomości prywatnej na pas drogowy, a właściciel kwestionuje celowość tego zajęcia i wysokość przyszłego odszkodowania?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest organem właściwym do samodzielnego rozstrzygania spraw administracyjnych, a jedynie do kontroli legalności zaskarżonych decyzji. W przypadku decyzji zrid, organ administracji jest związany wnioskiem inwestora co do zakresu i przebiegu inwestycji, a jego zadaniem jest sprawdzenie zgodności z prawem, a nie ocena celowości rozwiązań projektowych. Kwestie odszkodowania za zajętą nieruchomość są rozstrzygane w odrębnym postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty zezwalającą na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie drogi powiatowej. Skarżąca, właścicielka części nieruchomości objętej inwestycją, zarzuciła bezpodstawne zajęcie jej nieruchomości na pas drogowy, zbyt niskie odszkodowanie oraz naruszenie przepisów postępowania. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy Brygida Myszyńska – Guziur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2021r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lipca 2021.r, nr [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania I. S. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 11 g ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U.2020r., poz.1363 ze zm.), dalej jako "u.z.r.i.d." utrzymał w mocy decyzję Starosty L. z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], znak [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. rozbudowa drogi powiatowej nr [...] w ramach zadania: "Utwardzenie dna i odwodnienie wąwozu lessowego w ciągu drogi powiatowej nr [...] w miejscowości P. P., P. , gmina J., K. ". W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny: Postępowanie zostało wszczęte na wniosek zarządcy drogi - Z. L.. Na wezwanie organu I instancji, stosownie do art. 11 b ust 1 i art. 11 d u.z.r.i.d. - do wniosku dołączono mapę w skali 1:1000, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu; analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi, mapy zawierające projekty podziału nieruchomości oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu. Inwestor przedstawił, wymagany przepisem art. 11 d ust. 1 pkt 5 u.z.r.i.d. projekt budowlany (branża drogowa i teletechniczna) wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Projekt został wykonany i sprawdzony przez osoby spełniające warunki, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019r., poz. 1186 ze zm.), dalej jako "pr. bud." Wojewoda ustalił, że przedsięwzięcie ma polegać na rozbudowie drogi powiatowej nr [...] położonej na terenie dwóch gmin - Gminy J. (obręb P. P.) i Gminy K. (obręb P. ). Zakres inwestycji obejmuje wykonanie bitumicznej jezdni o szerokości 6,0 m, utwardzenie poboczy gruntowych kruszywem łamanym oraz wykonanie zjazdów indywidualnych i publicznych. Wzdłuż rozbudowanego odcinka drogi wykonane zostaną rowy przydrożne i odwodnieniowe liniowe. Przewidziano umocnienie skarp i budowę urządzeń teletechnicznych. Inwestycja obejmuje wykonanie urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz wycinkę krzewów i drzew. Planowana do rozbudowy droga przebiega przez tereny praktycznie niezabudowane i przylega głównie do terenów upraw polowych i terenów rolnych. Organ I instancji zgodnie z art. 11 d ust. 5 u.z.r.i.d. pismem z [...] stycznia 2021r. zawiadomił o wszczęciu postępowania wnioskodawcę, właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem, zaś pozostałe strony zostały o tym poinformowane w drodze obwieszczeń na tablicach ogłoszeń Starostwa Powiatowego w L., Urzędu Gminy K., Urzędu Gminy J. oraz w prasie lokalnej i na stronach internetowych innych urzędów; w toku postępowania uwag jednak nie zgłoszono. W odwołaniu od decyzji organu I instancji zezwalającej na realizację spornej inwestycji I. S., będąca właścicielką działki nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] P. P., jednostka ewidencyjna [...] objętej sporną inwestycją, podnosiła, że decyzją organ orzekł o podziale jej nieruchomości i przeznaczeniu wydzielonej z niej działki nr [...] o pow. 0,0105 ha na pas drogowy, a więc na cel - który jej zdaniem - nie był uzasadniony. Zarzuciła zbyt niskie odszkodowanie, domagając się przyznania odszkodowania odpowiadającego rynkowej wartości nieruchomości. Wojewoda nie uwzględnił odwołania, podzielając stanowisko i ustalenia organu I instancji, przy czym przed wydaniem zaskarżonej decyzji zwrócił się do inwestora o zajęcie stanowiska w sprawie zarzutów odwołania. W odpowiedzi Zarząd Powiatu w L. w piśmie z [...] czerwca 2021r. wyjaśnił, że przebieg projektowanej drogi został ustalony w sposób optymalny pod względem technicznym i ekonomicznym oraz zgodnie z zasadą, by poszerzenie pasa drogowego po obu stronach drogi nastąpiło poprzez zajęcie w miarę podobnych powierzchni działek przylegających do obecnego pasa drogowego. Poszerzenie pasa drogowego po stronie działki I. S. wynosi ok. 7 m, a po przeciwnej stronie drogi ok. 8 m. W odniesieniu do żądania odszkodowania i jego wysokości inwestor wyjaśnił, że kwestia ta będzie przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego z udziałem biegłego rzeczoznawcy, po tym, jak decyzja w niniejszej sprawie stanie się ostateczna. Wojewoda odnosząc się do kwestii celowości zajęcia części nieruchomości skarżącej pod pas drogowy wyjaśnił, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (z.r.i.d.), zgodnie z art. 11f ust. 1 u.z.r.i.d. określa w szczególności granice pasa drogowego, zatwierdza podziały nieruchomości i oznacza nieruchomości lub ich części, które stają się własnością zarządcy drogi, a zatem wydzielenie działek pod pas drogowy uzasadnione jest założeniami tej ustawy. Dodatkowo Wojewoda stwierdził, że organ architektoniczno-budowlany rozpatrując wniosek o realizację takiej inwestycji jest związany granicami wniosku inwestora i nie może ingerować w zakres i kształt inwestycji zaproponowany przez niego. Zadaniem organu jest wyłącznie sprawdzenie, czy wyznaczone przez inwestora linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w u.z.r.i.d. (zgodnie z art. 11i ust. 1) stosuje się odpowiednio przepisy ustawy Prawo budowlane ("pr. bud."). Jak wynika natomiast z treści art. 35 ust. 4 pr. bud. - w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 tej ustawy, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego i w razie spełnienia przez inwestora wymagań określonych przepisami Prawa budowlanego organ architektoniczno-budowlany jest zobligowany zezwolić na realizację inwestycji drogowej (tak: wyrok WSA w Warszawie z 27 stycznia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1955/10). Choć budowa dróg skutkuje nierzadko zwiększającym się ograniczaniem indywidualnych praw właścicielskich na rzecz ogólnie pojętego interesu publicznego, co jest dopuszczalne w świetle obowiązujących przepisów. Prawo własności, którego ochronę zapewniają przepisy art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP nie jest prawem bezwzględnym i doznaje określonych ograniczeń. Dopuszcza je Konstytucja RP stanowiąc w art. 64 ust. 3, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Taki właśnie charakter ma specustawa drogowa, na mocy której organy administracji zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności innych podmiotów w celu przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych za słusznym odszkodowaniem naliczanym w odrębnym postępowaniu administracyjnym - art. 12 ust. 4b u.z.r.i.d. (tak: wyrok WSA w Białymstoku z 27 sierpnia 2020 r., sygn. II SA/Bk 769/19). Odnośnie kwestii odszkodowania i jego wysokości Wojewoda wyjaśnił, że zaskarżona decyzja nie zawiera w tym zakresie rozstrzygnięcia, bowiem podlega ona załatwieniu w odrębnym postępowaniu, które dopiero zostanie wszczęte zgodnie z art. 12 ust. 1 u.z.r.i.d. Wojewoda stwierdził też, że stosownie do art. 11 f ust. 3 u.z.r.i.d., decyzja organu I instancji została doręczona wnioskodawcy, zaś pozostałe strony zostały zawiadomione o jej wydaniu w drodze obwieszczeń; w aktach sprawy znajdują się zwrotne potwierdzenia odbioru zawiadomień o wydaniu decyzji, wysłanych na adresy dotychczasowych właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych decyzją, wskazane w katastrze nieruchomości. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie I. S. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji, zarzucając ich wydanie z naruszeniem: 1) art. 11i ust. 1 u.z.r.i.d. w zw. z art. 35 ust. 4 i art. 35 ust. 1 pr. bud. polegającym na bezpodstawnym przyjęciu, że wymagania określone w tych przepisach zostały spełnione przez inwestora; 3) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. przez bezpodstawne przyjęcie, że wniosek zawierał wymagane opinie i uzgodnienia, dochowano procedur nakazanych przepisami prawa, zebrany materiał dowodowy pozwala na wydanie decyzji zrid, decyzja czyni zadość wymaganiom określonych przepisami prawa; wyznaczone przez wnioskodawcę (Zarząd Powiatu L.) linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne nie naruszą prawa własności skarżącej; w sytuacji gdy wydzielenie działki nr [...] o pow. 0,0105 ha na pas drogowy pozbawi skarżącą prawa własności tej nieruchomości; 4) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich koniecznych do wyjaśnienia sprawy czynności oraz nienależyte rozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności niedokonanie wyjaśnienia czy wejście z robotami budowlanymi na działkę skarżącej ograniczono do niezbędnego minimum i czy jest to podyktowane koniecznością prawidłowego funkcjonowania rozbudowanej drogi; 5) art. 7 k.p.a., art. 15 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 - 4 k.p.a. przez ograniczenie się przez organ II instancji tylko do weryfikacji decyzji organu I Instancji, pominięcie postępowania wyjaśniającego oraz brak merytorycznego rozpoznania sprawy, w tym ustalenia, czy wejście z robotami budowlanymi na działkę skarżącej ograniczono do niezbędnego minimum i czy jest to podyktowane koniecznością prawidłowego funkcjonowania rozbudowywanej drogi; nie powołano także biegłego w celu dokonania ponownej wyceny nieruchomości skarżącej przejętej pod pas drogowy i przyznania jej odszkodowania odpowiadającego rynkowej wartości nieruchomości. W przekonaniu skarżącej, sporna inwestycja wkracza znacznie ponad potrzebę (tj. 7 m) w jej działkę, co jest sprzeczne z zasadą konstytucyjnej ochrony prawa własności. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić skarżącej, że sąd administracyjny nie rozstrzyga samodzielnie sprawy administracyjnej. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd bada wyłącznie to, czy decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego i czy przy jej wydaniu nie naruszono przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Kontrolując w takim zakresie zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty L. należy stwierdzić, że nie naruszają one obowiązujących przepisów. Materialnoprawną podstawą wydania decyzji były przepisy art. 11a - art. 11f ust. 1 u.z.r.i.d. W świetle tych przepisów - wykonujący zadania zlecone z zakresu administracji rządowej starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych (wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich), wydaje decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Decyzja powinna zawierać ściśle określone elementy, wymienione szczegółowe w art. 11f ust. 1 u.z.r.i.d. tj. m.in. 2) określenie linii rozgraniczających teren, w tym określenie granic pasów drogowych innych dróg publicznych w przypadku gdy wniosek, o którym mowa w art. 11d, zawiera określenie granic tych pasów; 3) warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa; 4) wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich; 5) zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 12 ust. 1. Ustawa przewiduje liczne wymagania, jakie musi spełniać planowana inwestycja oraz określa dokumenty, jakie musi przedłożyć inwestor. Organ ocenia natomiast wyłącznie kompletność wniosku, sprawdza, czy pochodzi on od uprawnionego podmiotu, a także sprawdza, czy inwestycja została zaopiniowana przez właściwe organy bądź czy posiada wymagane uzgodnienia. Wynika to z przepisów art. 11a ust. 2a i art. 11e u.z.r.i.d., które stanowią, że "wojewoda lub starosta wydaje decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji objętej wnioskiem właściwego zarządcy drogi, w tym dla wszystkich elementów, o których mowa w art. 11f ust. 1" oraz, że "nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami". W orzecznictwie sądów administracyjnych na tle przytoczonych wyżej przepisów przyjmuje się, że organ administracji nie może oceniać racjonalności, czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ jest związany. Organ nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji bądź zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. To bowiem inwestor dokonuje wyboru najkorzystniejszych w jego ocenie rozwiązań odnoszących się do planowanego przez niego przedsięwzięcia drogowego (zob. wyroki NSA z dnia 28 lutego 2014 r., II OSK 93/14, z dnia 5 września 2018 r., II OSK 1737/18, z dnia 17 maja 2017 r., II OSK 203/17, z dnia 13 listopada 2018 r., II OSK 2933/18). Związany charakter decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oznacza, że w przypadku spełnienia przewidzianych prawem przesłanek właściwy organ ma bezwzględny obowiązek wydania pozytywnego rozstrzygnięcia, tj. udzielenia zezwolenia na inwestycję. Z przytoczonych przepisów art. 11a ust. 1, art. 11e oraz art. 11f ust. 1 pkt 2 u.z.r.i.d. wynika zatem, że organ rozpatrując wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej związany jest m.in. wskazanymi przez inwestora granicami pasów drogowych, a także wskazanym przebiegiem podziałów nieruchomości. W tym zakresie kontrola organu rozpatrującego wniosek obejmuje wyłącznie badanie tego, czy wskazane linie rozgraniczające rzeczywiście obejmują pas drogowy (a więc, czy faktycznie inwestycja ma charakter inwestycji drogowej) oraz czy projekt podziału został sporządzony zgodnie z odrębnymi przepisami. To również inwestor określa, które nieruchomości zostaną na skutek inwestycji przejęte przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego (art. 11d ust. 1 pkt 3a), a także to, z których nieruchomości (lub ich części) korzystanie będzie ograniczone (art. 11d ust. 1 pkt 3b). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że prawidłowo organy obu instancji uznały, że wniosek Zarządu Powiatowego L., będącego zarządcą drogi gminnej nr [...], był kompletny, inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego (inwestycji drogowej) i została pozytywnie zaopiniowana przez organy do tego uprawnione, treść decyzji zezwalającej na jej realizację zawiera wszystkie konieczne elementy, a więc w tej sytuacji nie było podstaw do wydania decyzji odmownej. Przedmiotem inwestycji jest bowiem rozbudowa drogi powiatowej nr [...] Zgodnie z art. 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych Dz.U.2021.1376 – "droga" to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym (pkt 2); zaś "pas drogowy" to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z przedstawionej przez inwestora dokumentacji projektowej wynika, że zakres spornej inwestycji (przedsięwzięcia) obejmuje m.in. wykonanie bitumicznej jezdni o szerokości 6,0 m, utwardzenie poboczy gruntowych kruszywem łamanym oraz wykonanie zjazdów indywidualnych i publicznych, a ponadto rowów przydrożnych i odwodnienia liniowego i ścieków skarpowych, a także umocnień skarp i budowę urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz kanału technologicznego i studni kablowych. W świetle przytoczonych przepisów należy stwierdzić, że objęte projektem roboty budowlane, obejmujące wykonanie utwardzonych poboczy i rowów oraz wskazanych urządzeń drogowych, mieszczą się w pojęciu rozbudowy drogi. Inwestor (i autor projektu) uznał przy tym, że realizacja tych prac wymaga poszerzenia pasa drogowego po stronie działki skarżącej o ok. 7 m (z jej nieruchomości), co skarżąca kwestionuje zarzucając, że taka szerokość nie jest uzasadniona, a w konsekwencji pozbawienie jej prawa własności wydzielonej działki jest bezprawne. Odnosząc się do tego zarzutu należy wyjaśnić, że zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r., poz. 124, dalej jako "rozporządzenie w/s w.t.d.p.") - Szerokość pasa drogowego powinna zapewniać możliwość umieszczenia wszystkich elementów drogi i urządzeń z nią związanych, wynikających z funkcji drogi oraz uwarunkowań terenowych, przy uwzględnieniu potrzeby ochrony użytkowników dróg i terenu przyległego przed wzajemnym niekorzystnym oddziaływaniem (ust.1). Szerokość pasa drogowego powinna stanowić sumę szerokości elementów drogi, terenu niezbędnego na umieszczenie urządzeń z nią związanych oraz ewentualnie infrastruktury, o której mowa w § 140, i terenu stanowiącego rezerwę na cele jej rozbudowy (ust.2). Inwestor – Zarząd Powiatu w Lublinie – miał więc prawo i jednocześnie obowiązek tak zaprojektować granice pasa drogowego, by wymagania sformułowane w przytoczonych przepisach zostały zachowane. Zakres robót wchodzących w skład projektowanego przedsięwzięcia jest duży i różnorodny. Na odcinku obejmującym wydzieloną działkę nr [...] o pow. 0,0105 ha zaplanowano zjazd indywidualny, pobocze i rów przydrożny (załącznik nr 1 do decyzji). W piśmie z 17 czerwca 2021r. (k.11 akt II instancji) inwestor - w odpowiedzi na wezwanie organu odwoławczego - wyjaśnił, że poszerzenie istniejącego pasa drogowego (5m) było konieczne w celu dostosowania drogi powiatowej do parametrów technicznych drogi klasy Z (zbiorcza) (z § 15 ust.1 pkt 4 rozporządzenia wynika, że szerokość pasów ruchu drogi o takiej klasie wynosi 3 m). Jednocześnie inwestor wskazał, że zaprojektowano przekrój szlakowy drogi z obustronnymi rowami przydrożnymi, które są nieodzownym i wymaganym w przepisach elementem drogi (§ 102 rozporządzenia w zw. z art. 4 pkt 2 u.d.p.). Oś drogi poprowadzono w taki sposób, aby działki po obu stronach istniejącej drogi zostały w równej powierzchni zajęte pod drogę i jej elementy. Wymagało to zajęcia po stronie działki skarżącej obszaru o szerokości ok. 7m. Warto w kontekście tych wyjaśnień zauważyć, że jak wynika z mapy stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji organu I instancji, na realizację spornej inwestycji tj. na poszerzenie drogi powiatowej, zostały trwale zajęte sąsiednie nieruchomości o podobnej szerokości, jak w przypadku nieruchomości skarżącej. Charakterystyczne dla tego (środkowego) odcinka drogi powiatowej jest to, że przewidziano na nim najwięcej zjazdów indywidualnych, co niewątpliwie uzasadniało przejęcia (wywłaszczenia) przez inwestora części przydrożnych nieruchomości. W świetle przytoczonych przepisów i zasady, że to inwestor we wniosku określa zakres inwestycji i rozwiązania techniczne, zaś organ architektoniczno-budowlany nie jest uprawniony do kwestionowania (zmiany, modyfikacji) tych rozwiązań, o ile nie naruszają one obowiązujących przepisów, a także w świetle przedstawionych wyjaśnień inwestora, mając na względzie to, że projekt został sporządzony i zatwierdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia, organ nie miał uzasadnionych podstaw prawnych od odmowy udzielenia pozwolenia na realizację spornej inwestycji. Przyjęte rozwiązania wynikają z konieczności dostosowania istniejącej drogi powiatowej do wymogów aktualnych przepisów i mają na celu m.in. zwiększenie bezpieczeństwa użytkowników drogi. Skarżąca nie wskazała natomiast żadnych konkretnych ewentualnych wad czy nieprawidłowości dokumentacji projektowej. Jej argumenty są bardzo lakoniczne, ograniczają się do zarzutu naruszenia jej prawa własności i nieustalenia należytego odszkodowania. W tym miejscu należy podnieść , że ustawa - u.z.r.i.d. należy do ustaw, które w sposób legalny umożliwiają ograniczenie prawa własności. Jest to specustawa, a więc ustawa szczególna, która odnosząc się do wąskiej grupy inwestycji tj. do inwestycji drogowych, zawiera szczegółowe regulacje z zakresu zarówno szeroko rozumianego prawa budowlanego, jak i prawa gospodarowania nieruchomościami, w tym obejmującego zasady wywłaszczania nieruchomości na cele publiczne. "Przyjęte w tej ustawie rozwiązania prawne oparte są na regule dominacji interesu społecznego nad interesem indywidualnych obywateli. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 października 2012 r., K 4/10, ze względu na sprawne realizowanie ważnego celu publicznego, jakim jest rozbudowa infrastruktury drogowej, wprowadzone w ustawie o inwestycjach drogowych modyfikacje i uproszczenia dotyczące podstawowych regulacji prawnych są uzasadnione i nie naruszają istoty praw konstytucyjnych (w tym prawa własności), a przy tym ograniczenia te są zgodne z zasadą proporcjonalności. Oceniając legalność decyzji wydanej na podstawie specustawy drogowej należy zatem mieć na względzie, że inwestor realizujący inwestycję drogową działa w interesie publicznym, który ma w tym kontekście prymat nad interesem prawnym jednostki, o ile nie narusza jego interesu prawnego w sposób niezgodny z prawem" (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Z dnia 27 lutego 2020 r., II SA/Go 860/19). W związku z powyższym należy wskazać, że wbrew zarzutom skargi, obowiązujące przepisy zezwalały Staroście Lubelskiemu na zatwierdzenie podziału nieruchomości skarżącej i przejęcie wydzielonej w jego wyniku działki pod pas drogowy. Sąd nie stwierdza ponadto niekompletności wniosku – zarzuty skargi w tym zakresie są lakoniczne i nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy. Do projektu załączono wymagane (pozytywne) opinie – Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Lublinie z 14 maja 2020r., Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Lublinie z 20 maja 2020r., Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 9 czerwca 2020r., Zarządu Województwa Lubelskiego z 19 maja 2020r., Wójta Gminy Jabłonna z 18 maja 2002r.; natomiast inwestycja nie wymagała uzgodnień, których brak nietrafnie zarzuca skarżąca. Zasadnie natomiast skarżąca domaga się odszkodowania, bowiem osobom, które w związku z decyzją zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, zostaną pozbawione prawa własności nieruchomości, przysługuje takie odszkodowanie w wysokości uwzględniającej wartość nieruchomości, w tym jej zagospodarowanie i zabudowanie. Natomiast rację mają organy, że jest ono ustalane w odrębnym postępowaniu. Wynika to z art. 12 ust. 4 a- 5 u.z.r.i.d., który brzmi następująco: Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ust. 4a). Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. (...) (ust.4b). Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18. (...).(ust.5). Odszkodowanie będzie ustalane co do zasady według reguł przewidzianych w ustawie o gospodarce nieruchomościami, co oznacza to, że podstawą ustalenia wysokości odszkodowania będzie wartość rynkowa nieruchomości. Wydanie orzeczenia w przedmiocie odszkodowania będzie poprzedzone odrębnym postępowaniem wyjaśniającym, a skarżąca będzie miała prawo w nim brać udział, składać wyjaśnienia i wnioski dowodowe. Podniesiony w skardze zarzut niepowołania biegłego w celu oszacowania wartości przejętej pod inwestycję nieruchomości i ustalenia odszkodowania, nie zasługuje na uwzględnienie. W związku z tym zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy przepisów postępowania i przepisów u.z.r.i.d. nie są uzasadnione. Wniosek inwestora był kompletny, projekt został sporządzony przez uprawnionych architektów, zawierał wszystkie wymagane opinie, w toku postępowania odwoławczego inwestor odniósł się do uwag skarżącej i wyjaśnił przyczyny przejęcia części jej nieruchomości. Organom nie można więc zarzucić braku należytego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Mając na względzie to, że zgodnie z art. 35 ust. 4 pr. bud. organ architektoniczno - budowlany nie może odmówić udzielenia pozwolenia na budowę (który to przepis ma zastosowanie także do inwestycji drogowych – art.11 i ust. 1 u.z.r.i.d.), organ prawidłowo zezwolił na realizację spornej inwestycji. Skarga nie został natomiast wystarczająco uzasadniona, dlatego podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło