II SA/Lu 725/03

WyrokWSA w Lublinie2004-05-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Wiesława Achrymowicz asesor WSA

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję o warunkach zabudowy, opierając się na interpretacji § 75 ust. 1 w związku z § 8 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który wprowadzał zakaz zwiększania intensywności zabudowy mieszkaniowej w "strefie ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1"?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że organ ten naruszył przepisy postępowania, w tym art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Brak było przesłanek uzasadniających uchylenie decyzji organu I instancji, w szczególności nie wykazano, w jaki sposób obliczono przekroczenie wskaźnika intensywności zabudowy mieszkaniowej ani czy zakaz dogęszczania dotyczył również przedmiotowej działki, która znajdowała się poza obszarem zrealizowanego osiedla mieszkaniowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję organu I instancji o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego. SKO uznało, że inwestycja narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wprowadzający zakaz dogęszczania zabudowy w "strefie ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych". Skarżący zarzucili, że SKO błędnie zinterpretowało plan miejscowy i naruszyło przepisy postępowania, nie wykazując konkretnych podstaw do uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądził od SKO na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.), Wiesława Achrymowicz asesor WSA, Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2004 r. sprawy ze skargi M. M., T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I .uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. M. 10 (dziesięć) złotych i T. G. kwotę 260 (dwieście sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2003 r. (Nr [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm.) oraz art. 39 ust. 1, art. 40 ust. 1 i art. 46 "a" ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz. U. Nr 15 z 1999 L, poz. 139 ze zm.) jak i § 4 pkt 3, § 6 ust. 1, 4, § 25 ust. 3, 4, 6 i § 75 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej z dnia 26 września 2002 r. Nr 1688/LV/2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. - część II (Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 124 poz. 2671), odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Urzędu Miejskiego z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...], znak: [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr ewidencyjny położonej przy ul. J.S. celem realizacji inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z przyłączami i zjazdem - uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i odmówiło ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr ewidencyjny 1/11 położonej w L. przy ul. J.S. celem realizacji na niej inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z przyłączami i zjazdem. W uzasadnieniu stwierdziło , że organ I instancji ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Następnie odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa wnosząc o jej uchylenie w całości. W treści odwołania podniosła podstawowy zarzut, że obszar projektowanej inwestycji jest zlokalizowany w granicach osiedla mieszkaniowego im.M.K. które znajduje się w "Strefie ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym V1". Ponadto stwierdziła, że w ustaleniach planu miejscowego odnoszących się do terenów mieszkaniowych M2, mających zastosowanie w odniesieniu do terenu projektowanej inwestycji, wprowadzono zapis, że wszelkie działania na tych terenach nie mogą naruszać ustaleń obowiązujących dla stref polityki przestrzennej. Oznacza to, zdaniem strony skarżącej, że w świetle zapisów obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, skarżona decyzja pozostaje z nimi w sprzeczności. Rozpatrując odwołanie organ II instancji stwierdził, że jest ono zasadne. Wynika to z tego, że podstawowym celem każdej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest przede wszystkim rozstrzygnięcie o zgodności zgłoszonego we wniosku zamiaru inwestorskiego z prawem miejscowym, którym jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty w drodze uchwały Rady Miejskiej z dnia 26. IX.2002 r. Nr 1688/LV/2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L.– część II (Dz.Urz. Woj. Lub. . Nr 124 poz. 2671). Natomiast, podkreślił organ II instancji, z materiału dowodowego wynika, że działka nr 1/11 przy ul. J.S. znajduje się w obszarze, który plan miejscowy określił jako "tereny mieszkaniowe - M2" z podstawowym przeznaczeniem gruntów pod zabudowę wielorodzinną łącznie usługami towarzyszącymi (...). Dlatego też działka inwestora została objęta "Strefą ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym - V1", czyli inwestor zamierza realizować budynek mieszkalny wielorodzinny w terenie, który obowiązujący plan określił jako teren zrealizowanego osiedla mieszkaniowego. Oznacza to w odniesieniu do zgłoszonego zamiaru inwestorskiego w świetle zapisów § 25 że do obszarów M2 mają zastosowanie ust. 3 i 4 dotyczące zrealizowanych osiedli mieszkaniowych oraz ust. 6 wskazujący, że działania prowadzone na terenach M2 nie mogą naruszać ustaleń obowiązujących dla stref polityki przestrzennej. Dlatego też podkreślił organ odwoławczy, zgodnie z § 6 ust. 1 planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr 1688/LV/2002) dla wyznaczonych terenów oprócz ustaleń dotyczących warunków realizacji inwestycji zgodnych z jego przeznaczeniem, obowiązują łącznie warunki wynikające z zasad zagospodarowania terenów zawartych w §§ 64-79 - odnoszących się do stref polityki przestrzennej. Stąd, żeby zamiar inwestorski uznać za zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego w brzmieniu uchwały RM Nr 1688/LV/2002 to muszą łącznie wystąpić dwie przesłanki: Po pierwsze, w/w zamiar nie może pozostawać w sprzeczności z przeznaczeniem terenu (co jest oczywiste), Po drugie, zamiar ten nie może pozostawać w sprzeczności z mającymi zastosowanie w danym przypadku zapisami odnoszącymi się do konkretnej ustanowionej planem strefy polityki przestrzennej. W tej sprawie zachodzi zgodność zamiaru inwestycyjnego z przeznaczeniem terenu o symbolu M2, a sprzeczność z zapisem odnoszącym się do "strefy ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1", który wprowadził w tej strefie zakaz zwiększania intensywności zabudowy mieszkaniowej (§ 75 ust. 1 uchwały).Projektowana przez inwestora budowa budynku wielorodzinnego w zrealizowanym osiedlu mieszkaniowym jest działaniem zwiększającym intensywność zabudowy mieszkaniowej tego osiedla, który wg planu jest osiedlem mieszkaniowym objętym strefą ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1. Oznacza to, że zachodzi sytuacja niezgodności zamiaru inwestorskiego z planem miejscowym z § 6 ust. 1, § 75 ust. 1 oraz z § 25 ust. 6 stanowiącym, iż wszystkie działania prowadzone na wyznaczonych terenach M2 nie mogą naruszać ustaleń obowiązujących dla stref polityki przestrzennej. Z tych względów organ II instancji stwierdził, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 46"a" ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i orzekł jak w sentencji. W skardze do sądu M.M. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W treści skargi podnosi podstawowy zarzut, że jej zdaniem zaskarżona decyzja naruszyła § 75 ust. 1 w związku z § 6 uchwały Rady Miejskiej z dnia [...]września 2002r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. - część II, poprzez przyjęcie, iż "strefa ochronna zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1" odnosi się do nieruchomości obejmującej działkę o Nr ewid. 1/11 położonej ul.J.S. , tj. poza zrealizowanym osiedlem mieszkaniowym, a ponadto nie będącej w użytkowaniu wieczystym j Spółdzielni Mieszkaniowej. Jednocześnie podnosi, że zaskarżona decyzja naruszyła także art. 3 cyt. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto stwierdziła, że intensywność zabudowy nie wprowadza abstrakcyjnego zakazu budowy nowych budynków mieszkalnych na obrzeżach znajdujących się poza dotychczasową zabudową mieszkaniową osiedla, lecz wprowadza "zakaz zwiększania gęstości zabudowy w sposób prowadzący do pogorszenia warunków zamieszkiwania". W odrębnej skardze pełnomocnik T.G. także wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W treści skargi podniósł, że zakaz dogęszczania nie może dotyczyć sytuacji rzeczywistej lecz do miejscowego planu. Oznacza to, że obowiązuje zakaz dogęszczania ponad to co w planie stanowi zabudowę mieszkaniową (zrealizowana zabudowa) lub jest oznaczone jako przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową. Należy mieć bowiem na uwadze, iż dopuszczenie zabudowy na tej konkretnej działce następowało równocześnie z wprowadzeniem zakazu dogęszczenia w odniesieniu do całej strefy. Dlatego też intensywność zabudowy mieszkaniowej w strefie została obliczona łącznie z zabudową mieszkaniową na przedmiotowej, niezabudowanej dotychczas działce. Ponadto założony wskaźnik intensywności w strefie, bez realizacji zabudowy na tej konkretnej działce nie jest osiągnięty. Natomiast odwrotna wykładnia dokonana w uzasadnieniu SKO prowadziłaby do konieczności stwierdzenia nieważności planu tj. "uchwały zatwierdzającej" , stwierdziła strona skarżąca. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie podstawowa kwestia wymagająca rozstrzygnięcia dotyczy zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej z dnia 26 września 2002r. Nr 1688/LV/2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L.– część II (Dz.Urz.Woj. Lub. Nr 124 poz. 2671). Obszar projektowanej inwestycji obejmujący działkę Nr1/11 położoną przy ul.J.S. jest w planie miejscowym oznaczony symbolem M2, którego podstawowym przeznaczeniem jest zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna wraz z usługami towarzyszącymi (...) został zlokalizowany w "strefie ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1". W sprawie nie jest sporne, że projektowana inwestycja w zakresie budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego jest zgodna z przeznaczeniem terenu o symbolu M2. Natomiast kwestia sporna dotyczy wykładni § 8 , obowiązującego planu miejscowego, będącego wskazówką interpretacyjną tego planu, który stanowi, że zagospodarowanie terenów musi być zgodne z przeznaczeniem podstawowym (...) i stref polityki przestrzennej. Stąd , zdaniem organu II instancji zamiar inwestorski jest zgodny z planem miejscowym jeżeli łącznie występują dwie przesłanki tj. zamierzenie nie może pozostawać w sprzeczności z zapisami odnoszącymi się do zapisów planu o konkretnym przeznaczeniu terenu oraz zamierzenie nie może pozostawać w sprzeczności z mającymi zastosowanie zapisami odnoszącymi się do konkretnej strefy. Dlatego też organ II instancji sformułował stanowisko , że jeżeli § 75 części opisowej planu wprowadza "strefę ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym – V1" , w której ujęto zakaz zwiększania intensywności zabudowy mieszkaniowej, to zamiar inwestorski polegający na budowie budynku wielorodzinnego na dz. Nr 1/11 położonej w tej strefie nie spełnia wszystkich przesłanek § 8 planu, gdyż jest w kolizji z powyższym zakazem. Z tych względów, zdaniem organu II instancji,przedmiotowa działka, na której zamierzona jest budowa budynku wielorodzinnego chociaż położona w terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną, jest w świetle obowiązującego planu z nim sprzeczna, co wynika z § 75 w związku z § 8 obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jednak w uzasadnieniu prawnym i faktycznym skarżonej decyzji wydanej przez organ II instancji nie podano żadnych przesłanek w oparciu o które obliczono przekroczenie wskaźnika zwiększenia intensywności zabudowy mieszkaniowej tj. od 0,7 do 1,2 bilansowanego terenu w zakresie określonym w § 25 ust. 1 w związku z § 75 części opisowej przedmiotowego planu miejscowego. Narusza to dyspozycję art. 107 § 3 k.p.a. w związku z dyspozycją art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Jest to szczególnie istotne , ponieważ organ I instancji nie stwierdził naruszenia powyższego zakazu dotyczącego zwiększenia intensywności zabudowy mieszkaniowej . Ponadto organ II instancji, co wynika z uzasadnienia prawnego i faktycznego, nie ustalił w postępowaniu dowodowym czy obowiązujące na przedmiotowym terenie oznaczonym symbolem M2 ustalenia planu miejscowego stanowiąc o wskaźniku intensywności zabudowy mieszkaniowej obejmowały także realizację budynku mieszkaniowego wielorodzinnego na przedmiotowej działce Nr 1/11 czy też wyłącznie teren zrealizowanego osiedla mieszkaniowego. Trzeba bowiem podkreślić czego nie kwestionuje także organ II instancji, że projektowana inwestycja od dnia wejścia w życie obowiązującego planu miejscowego była zgodna z jego ustaleniami w zakresie przeznaczenia danego obszaru oznaczonego symbolem M2 pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną. Oznacza to, że organ II instancji orzekając w tej sprawie naruszył przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło