II SA/Lu 751/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.G. i K.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2008 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy - w zakresie wniosku L.G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata; postanawia: przyznać L.G. prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. L.G. wezwana do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w wysokości 500 zł od wniesionej wraz z K.K. skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie, stanowi środek dowodowy, za pomocą którego strona skarżąca wykazuje zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, dlatego powinno ono zawierać dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym. Złożony wniosek jest uzasadniony trudną sytuacją rodzinną wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni podnosi, iż sama wychowuje troje uczących się dzieci utrzymując się z renty chorobowej w wysokości [...] zł przyznanej do dnia 31 grudnia 2008 r. Wspólne gospodarstwo domowe skarżącej uzyskuje jeszcze inne dochody pochodzące z tytułu alimentów i zasiłków rodzinnych w łącznej wysokości [...] zł. Środki te są wypłacane przez MOPR. Wnioskodawczyni podnosi, iż ze względu na stan zdrowia nie może podjąć dodatkowej pracy. Ponadto jest pod stałą opieką lekarską i musi przyjmować stale leki. Dotyczy to również jej dzieci. Jej majątek stanowi mieszkanie kwaterunkowe o powierzchni [...] m2 oraz udział [...] w gospodarstwie rolnym o powierzchni [...] ha. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu (bądź referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu Państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Żądanie zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – art. 245 § 3 ppsa. W niniejszej sprawie instytucja prawa pomocy obejmuje swoim zakresem dwie instytucje procesowe, a mianowicie instytucję "zwolnienia od kosztów sądowych" i "ustanowienia adwokata". Instytucje te są w istocie rodzajem pomocy Państwa dla osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji majątkowej i finansowej. Zakres prawa pomocy powinien być kształtowany również obiektywnymi potrzebami podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Celem prawa pomocy jest zapewnienie stronie dostępu do sądu. Przedstawione przez stronę skarżącą oświadczenie wskazujące na wysokość i źródło uzyskiwanych dochodów, ilość osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, biorąc również pod uwagę koszty utrzymania, których co prawda nie sprecyzowano na urzędowym formularzu - w ocenie referendarza sądowego - daje podstawy do przyjęcia, iż wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych i kosztów postępowania związanych z ustanowieniem adwokata. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.