II SA/Lu 752/09

PostanowienieWSA w Lublinie2010-07-22

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w związku ze zmianą okoliczności sprawy (skutki powodzi) możliwe jest uchylenie i zmiana postanowienia referendarza sądowego o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym na prawo pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Tak, zgodnie z art. 165 PPSA, postanowienia niekończące postępowania mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, nawet jeśli były zaskarżone lub prawomocne. W sytuacji, gdy powódź spowodowała utratę przez stronę dochodów z gospodarstwa rolnego i konieczność przeznaczenia środków na odbudowę, nastąpiła zmiana okoliczności materialnych uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 8 stycznia 2010 r. przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, uznając, że strona posiada dochody z gospodarstwa rolnego i otrzymuje dopłaty. Po wystąpieniu powodzi w maju 2010 r., strona ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uzasadniając to zniszczeniem gospodarstwa i utratą dochodów. Po uzupełnieniu wniosku, referendarz sądowy zmienił swoje wcześniejsze postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy zmienił punkt I postanowienia z dnia 8 stycznia 2010 r. w ten sposób, że przyznał J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej; uchylił punkt II tego postanowienia.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a I. zmienić punkt I wydanego w sprawie niniejszej postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 stycznia 2010 r. w ten sposób, że przyznaje J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej; II. uchylić punkt II wydanego w sprawie niniejszej postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 stycznia 2010 r. Rozpoznając wniosek strony skarżącej z dnia 17 grudnia 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata referendarz sądowy postanowieniem z dnia 8 stycznia 2010 r. w jego punkcie I przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi zaś w punkcie II odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Przyznając stronie skarżącej prawo pomocy jedynie w zakresie częściowym wzięto pod uwagę to, że strona skarżąca jest właścicielem przynoszącego dochody gospodarstwa rolnego oraz, iż otrzymała ona dopłaty bezpośrednie do gospodarstwa rolnego. Obie te okoliczności w ocenie referendarza sądowego decydowały o tym, że storna skarżąca może częściowo ponosić koszty niniejszego postępowania. W piśmie z dnia 28 maja 2010 r. strona skarżąca ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek ten strona skarżąca uzasadniła tym, że dotknięta została skutkami powodzi, która w miesiącu maju 2010 r. nawiedziła zamieszkiwaną przez nią miejscowość i jej okolice. Do pisma strona skarżąca dołączyła zaświadczenie z właściwego urzędu gminy. Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data na prezentacie) wniosła wypełniony i podpisany urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń wykonała wezwanie. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do unormowania art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", który w zakresie prowadzonego przez referendarza sądowego postępowania o przyznanie prawa pomocy ma zastosowanie na mocy art. 258 § 3 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Jak wynika z pisma strony skarżącej z dnia 28 maja 2010 r., dołączonego do niego zaświadczenia oraz oświadczenia strony skarżącej znajdującego się na druku PPF złożonym na skutek ponownego wniesienia o przyznanie prawa pomocy w wyniku powodzi, która w maju 2010 r. nawiedziła zamieszkiwaną przez stronę skarżącą miejscowość i jej okolice całe gospodarstwo rolne strony skarżącej oraz należące do niej zabudowania mieszkalne i gospodarcze znalazły się pod wodą. Jak podkreśliła strona skarżącą okoliczność ta uniemożliwia w roku bieżącym pozyskanie dochodu z gospodarstwa rolnego. Skutkuje ona także koniecznością przeznaczenia na odbudowę gospodarstwa rolnego całości środków finansowych otrzymanych tytułem dopłat bezpośrednich jak i tym, że obecnie w ponoszeniu kosztów utrzymania koniecznego strona skarżąca zmuszona jest korzystać z pomocy rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności jak i okoliczności, które zadecydowały o przyznaniu stronie skarżącej postanowieniem referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2010 r. prawa pomocy jedynie w zakresie częściowym stwierdzić należy, że sytuacja materialna strony skarżącej decydująca o możliwości ponoszenia przez nią kosztów niniejszego postępowania uległa pogorszeniu. Uległa ona więc zmianie. Uzasadnia to w sprawie niniejszej zastosowanie art. 165 p.p.s.a. Stosowanie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze brzmienie tego przepisu oraz to, że w wyniku powodzi strona skarżąca pozbawiona została zasadniczego źródła dochodu i poniosła szkody, których usunięcie wymaga przeznaczenia na ten cel środków otrzymanych z tytułu dopłat bezpośrednich przyjąć należy, iż obecnie strona skarżąca nie ma możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., art. 258 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 165 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło