II SA/Lu 754/05
WyrokWSA w Lublinie2005-12-06
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Wiesława Achrymowicz, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami i zanieczyszczenia środowiska, wydana na podstawie przepisów Prawa ochrony środowiska i ustawy o odpadach, została wydana z naruszeniem przepisów KPA, w szczególności w zakresie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, przeprowadzenia dowodów, zawiadomienia stron oraz zastosowania odpowiednich przepisów prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za bezzasadną, stwierdzając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, przeprowadziły niezbędne dowody (w tym badania gleby), prawidłowo zawiadomiły strony o postępowaniu i jego przebiegu, a także zastosowały właściwe przepisy prawa. Decyzja odmawiająca orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami i zanieczyszczenia środowiska była uzasadniona brakiem stwierdzenia zanieczyszczenia.Stan faktyczny
Skarżący M. i J. H. domagali się uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami (składowanie akumulatorów) i zanieczyszczenia środowiska przez L. S. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów KPA, w tym brak przeprowadzenia odpowiednich dowodów (badanie gleby na obecność kwasu siarkowego i ołowiu), nieprawidłowe zawiadomienie stron oraz antydatowanie decyzji przez SKO. Twierdzili, że L. S. przez lata handlował akumulatorami i regenerował je bez pozwolenia, nie utylizując odpadów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Asesor WSA Wiesława Achrymowicz Asesor WSA Bogusław, Wiśniewski, Protokolant starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. i J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami (składowanie akumulatorów) i zanieczyszczenia środowiska I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. K. od Skarbu Państwa –Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 292,80 ( dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy ) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania M. i J. małżonków H. od decyzji Burmistrza odmawiającej orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami (składowanie akumulatorów) i zanieczyszczenia środowiska przez L.S. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji podano, że prowadząc postępowanie organ pierwszej instancji nie naruszył żadnych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zawiadomił zainteresowanych o wszczęciu postępowania i przeprowadził oględziny nieruchomości, zaś po zakończeniu postępowania dowodowego zawiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dokumentami.
W trakcie postępowania Burmistrz zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z wnioskiem o pobranie z przedmiotowego terenu próbek gleby oraz przeprowadzenie ich analizy.
Natomiast organ drugiej instancji zarządził przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Mimo prawidłowego zawiadomienia na rozprawę stawili się tylko J. i L. małżonkowie S., którzy złożyli wyjaśnienia.
Co do zawiadomienia o toczącym się postępowaniu A. i I. małżonków S. oraz D.S. organ orzekający wyjaśnił, że osoby te stały się uczestnikami postępowania, bowiem w toku postępowania administracyjnego Starosta zawiadomił o zmianach jakie nastąpiły w stosunku do właścicieli nieruchomości przy ul. Ż. 26 we W. w związku z tym, że małżonkowie S. dokonali darowizny udziałów w tej nieruchomości na rzecz swoich dzieci.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego M.i J. małżonkowie H. wnoszą o uchylenie decyzji organu I i II instancji.
W uzasadnieniu skargi podnoszą, że ich sąsiad L. S. "przez około 10 lat wcześniej" handlował akumulatorami, które sam regenerował. Nie miał na to pozwolenia i "nigdzie nie utylizował odpadów z regeneracji akumulatorów, gazów emitowanych do środowiska i ładowanych prądem akumulatorów, a przede wszystkim nie utylizował kwasu akumulatorowego (siarkowego).
Skarżący kilkakrotnie składali w tej sprawie wnioski do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Ponadto podkreślają, że wskazane w sentencji decyzji organu I instancji podstawy prawne wynikające z ustaw o odpadach i prawo ochrony środowiska nie mają żadnego związku ze złożonymi wnioskami i nie upoważniają Burmistrza do rozstrzygania faktów oczywistych podniesionych we wnioskach do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Twierdzą także, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności powołany art. 104 kpa nie dają upoważnienia do rozstrzygnięcia używając sformułowania "odmawiam orzeczenia".
Poza tym organ pierwszej instancji nie przeprowadził dowodu poprzez badanie gleby w kierunku obecności w niej kwasu siarkowego ani też szkodliwego ołowiu, który jest głównym składnikiem akumulatorów. Zatajono także fakt gdzie i w jaki sposób L. S. pozbył się zużytego kwasu z akumulatorów.
Organ drugiej instancji antydatował wydaną przez siebie decyzję i ma to związek ze złożonym przez skarżących wnioskiem o wyłączenie jednego z członków zespołu orzekającego, zaś wydając zaskarżoną decyzję nie zawarł w sentencji podstawy prawnej z ustawy o odpadach. Ponadto bez żadnego wniosku organy obu instancji rozszerzyły krąg uczestników postępowania, mimo, że "osoby te ze sprawą nie mają nic wspólnego, a fakty nastąpiły znacznie wcześniej".
Prowadząc postępowanie organy orzekające w tej sprawie naruszyły przepisy art. 6-12, 15, 19, 24 § 1 pkt 1, 28, 35, 61, 73 § 1, 74 § 2, 104 i 107 kpa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga pozbawiona jest uzasadnionych podstaw.
Przede wszystkim podnieść należy, że (wbrew zarzutom skargi o wydaniu decyzji przez organ niewłaściwy) organem właściwym do wydania decyzji w pierwszej instancji w sprawach z zakresu ochrony środowiska jest Burmistrz Miasta. Kwestię tę regulują przepisy art. 363, 378 ust. 3 i 379 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 z późn. zm.), a także art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 z późn. zm.).
Odnosząc się do zarzutu skarżących, że organy administracji nie ustaliły czy L. S. miał pozwolenie na handel akumulatorami i ich regenerację, stwierdzić należy, że prowadząc postępowanie podjęły one wszelkie niezbędne kroki aby dokładnie wyjaśnić stan faktyczny. W aktach administracyjnych znajdują się: kserokopia zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, której przedmiotem było instalatorstwo elektryczne (po dokonaniu zmian w określeniu przedmiotu działalności gospodarczej) oraz kserokopia decyzji Burmistrza Miasta z dnia 9 lipca 2001 r. o wykreśleniu z ewidencji gospodarczej powyższego wpisu (k. 18, 19 akt). W związku z zarzutem skarżących o składowaniu na działce będącej własnością L. S. akumulatorów – przedstawiciele organu pierwszej instancji dokonali oględzin nieruchomości, zawiadamiając o tej czynności skarżących i uczestników. Następnie organy zwróciły się do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o pobranie próbek gleby zarówno z nieruchomości skarżących jak i L. S. oraz wypowiedzenie się czy w glebie przekroczone są dopuszczalne normy zanieczyszczeń. O wszystkich przeprowadzonych dowodach i możliwości zapoznania się z tymi dowodami strony były powiadomione na piśmie.
Ponadto Burmistrz zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji o udzielenie informacji o wynikach prowadzonego przez policję postępowania wyjaśniającego. Z pisma Komendanta Policji wynika, iż wywozu ładunku niebezpiecznego dla środowiska w postaci akumulatorów z kwasem siarkowym dokonała firma P.H.U.P. "M." z siedzibą w W. posiadająca zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów niebezpiecznych.
W tej sytuacji trudno uznać by przy wydawaniu decyzji organy obu instancji naruszyły przepisy art. 7, 8, 9, 10 i 12 kpa. Zarzut nieprzeprowadzenia dowodu na okoliczność obecności kwasu siarkowego w glebie jest zdaniem Sądu bezzasadny.
Przeprowadzone badania próbek gleby obejmuje także badanie pod kątem zawartości siarczanów tj. związków siarki. Jednakże rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi (Dz. U. Nr 165, poz. 1359) normalizuje zawartość metali ciężkich w glebie. Na podstawie tych badań Inspekcja Ochrony Środowiska uznała, że zawartość ołowiu w glebie na posesji skarżących nie przekracza zawartości dopuszczalnych.
Jak już wyżej podniesiono o wszystkich przeprowadzonych dowodach strony były powiadomione pisemnie, stąd też należy uznać za chybiony zarzut naruszenia art. 10 kpa.
Trudno uznać za zasadny zarzut skarżących o antydatowaniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Jak wynika z akt administracyjnych – Samorządowe Kolegium Odwoławcze na posiedzeniu w dniu 14 czerwca 2005 r. podjęło decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Decyzja ta została doręczona skarżącym w dniu 24 czerwca 2005 r.
Co do wniosku o wyłączenie członka składu orzekającego Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzić należy, że wpłynął on w dniu 20 czerwca 2005 r., a więc po wydaniu decyzji. Ponadto skarżący podnosi w nim, że jeden z członków składu orzekającego brał już udział w wydawaniu decyzji w sprawach toczących się z jego udziałem oraz L. S. i zawsze decyzje były dla skarżącego niekorzystne. Takie uzasadnienie wniosku nie wyczerpuje przesłanek wymienionych w art. 24 § 1 pkt 1 kpa. Trudno bowiem uznać, że fakt rozpoznawania przez członka Kolegium tych spraw z udziałem skarżącego oznacza pozostawanie ze skarżącym w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki. Nie został także zdaniem Sądu naruszony art. 28 kpa, który stanowi, iż stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W sprawie niniejszej organy orzekające powzięły wiadomość o zmianie właścicieli nieruchomości, na której zdaniem skarżących miały być składowane akumulatory. A zatem zasadnie osoby te zostały uczestnikami postępowania, bowiem w przypadku ustalenia, iż składowanie odpadów faktycznie miało miejsce, na nich ciążyłby obowiązek wykonania decyzji.
Zarzut niezawarcia w sentencji decyzji organu drugiej instancji podstawy prawnej wynikającej z ustawy o odpadach także jest zdaniem Sądu bezzasadny. Podstawę rozstrzygnięcia wskazał organ pierwszej instancji, zaś zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję (...). Taką właśnie podstawę rozstrzygnięcia powołało Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Sprawa była rozpoznana w pierwszej instancji przez Burmistrza, zaś w drugiej instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a zatem niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 15 kpa.
Z uwagi na konieczność przeprowadzenia szeregu dowodów organ pierwszej instancji powiadomił strony, o tym że załatwienie sprawy nie może nastąpić w ciągu miesiąca, a zatem zdaniem Sądu organy administracji nie naruszyły zasad określonych w art. 35 kpa.
W toku postępowania zapewniono stronom możliwość zapoznania się z aktami (art. 73 § 1 kpa).
Skarżący podnosi w skardze zarzut naruszenia art. 74 § 2 kpa. Jest to zarzut niezrozumiały, bowiem art. 74 dotyczy ograniczenia wglądu do akt, zaś w sprawie niniejszej ograniczenie takie nie miało miejsca. Również niezrozumiałe są zarzuty naruszenia art. 11 kpa, ustanawiającego ogólną zasadę przekonywania, a także art. 61 kpa dotyczącego inicjatywy wszczęcia postępowania.
Postępowanie administracyjne toczące się przed organem pierwszej instancji zakończone zostało decyzją odmawiającą orzeczenia w przedmiocie gospodarowania odpadami i zanieczyszczania środowiska.
Przepis art. 104 kpa stanowi, iż organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Skoro skarżący domagali się w swoim piśmie z dnia 17 lutego 2004 r. wydania stosownej decyzji w zakresie objętym ustawą Prawo ochrony środowiska i wnosili o nakazanie rekultywacji gruntu, to wydając decyzję negatywną zasadnie organ pierwszej instancji użył sformułowania "odmawiam orzeczenia".
Kolejnym zarzutem podniesionym przez skarżących jest naruszenie art. 103 kpa. Zdaniem Sądu jest on bezzasadny, bowiem decyzja i jej uzasadnienie zawierają wszystkie elementy wymienione w paragrafie 1 i 3 tego przepisu. Kolegium odniosło się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Skoro nie doszło do zanieczyszczenia środowiska (które w rozumieniu art. 3 pkt 49 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, jest emisją, która może być szkodliwa dla zdrowia ludzi lub stanu środowiska, może powodować szkodę w dobrach materialnych i może pogarszać walory estetyczne środowiska lub może kolidować z innymi, uzasadnionymi sposobami korzystania ze środowiska) to nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 102 ust. 1-3 wyżej cytowanej ustawy.
Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd uznał skargę za bezzasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w wyroku.
jp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło