II SA/Lu 773/15

PostanowienieWSA w Lublinie2016-06-16

Skład orzekający: J. H.

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty przesłania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z urzędu podlegają zwrotowi?
Ratio decidendi
Koszty przesłania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z urzędu nie podlegają zwrotowi, jeśli na pełnomocniku nie ciążył obowiązek jej przesłania. Obowiązek ten wynikał z przepisów PPSA w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z dnia 22 kwietnia 2015 r., a postępowanie zostało wszczęte po wejściu w życie tej nowelizacji.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu, adwokat M. K., złożyła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, obejmujących wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz zwrot kosztów przesłania tej opinii. Sąd rozpoznał wniosek, przyznając wynagrodzenie, ale odmawiając zwrotu kosztów przesłania opinii.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi M. K. wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, ale odmówiono zwrotu kosztów przesłania tej opinii.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. H. po rozpoznaniu w dniu [...] czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. K. o przyznanie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego p o s t a n a w i a I. przyznać adwokatowi M. K. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę [...](sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w tym kwotę [...](dwadzieścia siedem 60/100) złotych należnego podatku od towarów i usług; II. odmówić zwroty tytułem niezbędnych, udokumentowanych wydatków kosztów przesłania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Adwokat M. K. wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu skarżącego wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Wniosek zawiera oświadczenie z treści, którego wynika, że opłaty nie zostały uiszczone w całości ani w części. Do wniosku dołączono jeden egzemplarz odpisu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz dowód nadania opinii na adres skarżącego. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do unormowania art. 250 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801) zwane dalej "rozporządzeniem". Paragraf 22 rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Paragraf 23 stanowi zaś, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem [...] stycznia 2016 r. Zatem rozporządzenie będzie miało zastosowanie do spraw, które zostały wszczęte i w danej instancji zostały zakończone przed dniem jego wejścia w życie, to jest dniem [...] stycznia 2016 r. jak i do spraw, które w danej instancji zostały zakończone po tym dniu. Przy czym jak wynika z porównania treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o zakończeniu postępowania w danej instancji decyduje wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Wyrok w niniejszej sprawie został wydany w dniu [...] lutego 2016 r. Zatem orzeczenie kończące postępowanie w pierwszej instancji zostało wydane po wejściu w życie rozporządzenia. Stosownie do unormowania § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi §2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Zgodnie z unormowaniem §21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż [...] zł. Biorąc pod uwagę przedmiot skargi, która zainicjowała niniejsze postępowanie, treść § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia zgodnie, z którym wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki maksymalnej określonej w §21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli opinię tę sporządził adwokat, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji jak i to, że wnioskodawczyni prowadziła niniejszą sprawę w toku pierwszoinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego oraz, iż to ona w toku postępowania w drugiej instancji sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż wynagrodzenie w maksymalnej wysokości, które wnioskodawczyni może otrzymać za sporządzenie opinii wynosić będzie 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Stawka ta wynosi [...] złotych. Wynagrodzenie w wysokości 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia wnioskodawczyni może otrzymać jednak, gdy uzasadni to stopnień zawiłości sprawy oraz nakład pracy wnioskodawczyni oraz wkład jej pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni zapoznała się z aktami sprawy, wniosła o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jej nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez wnioskodawczynię nakład pracy uzasadniał przyznanie jej wynagrodzenia w kwocie wyższe od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznanie wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Maksymalne wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez adwokata, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji wynosi 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia nie mniej niż [...] złotych. W sprawie niniejszej będzie to kwota [...]złotych. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia wyniesie ona jednak [...] złotych. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę należnego podatku od towarów i usług wynoszącą dla tej usługi 23% (art. 146a pkt. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – tekst jednolity: Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Wynagrodzenie wynosić więc będzie łącznie z należnym podatkiem od towarów i usług [...] złotych. Brak jest w sprawie niniejszej podstaw do zwrotu wnioskodawczyni poniesionych przez nią wydatków to jest zwrotu kosztów nadania opinii na adres skarżącego. W myśl bowiem unormowania art. 2 ustawy z dnia [...] kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) art. 1 pkt 50 tej ustawy wprowadzający do art. 177 p.p.s.a. §3, §4, § 5 i § 6, w brzmieniu nadanym tym przepisem zmieniającym, nie ma zastosowania do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, to jest stosowanie do art. 3 tej ustawy, przed dniem [...] sierpnia 2015 r. Postepowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu [...] września 2015 r. (data wpływu skargi do organu). Mając na uwadze tą okoliczność jak i brzmienie art. 2 ustawy zmieniającej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie ma zastosowania tryb składania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przewidziany w art. 177 § 4 p.p.s.a. Zatem nie było obowiązkiem wnioskodawczyni przesyłanie skarżącemu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W myśl paragrafu drugiego punktu drugiego rozporządzenia zwrotowi podlegają niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Skoro na wnioskodawczyni nie ciążył obowiązek przesłania opinii skarżącemu, kosztów jej przesłania nie można zaliczyć do wydatków niezbędnych a zatem nie podlegają zwrotowi. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 4 ust. 1 i 2 i § 2 pkt. 2 rozporządzenia należało orzec jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło