II SA/Lu 780/14
PostanowienieWSA w Lublinie2015-07-14
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, gdy jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy skarżący korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy ustawy (np. w sprawach dotyczących zasiłku pielęgnacyjnego), wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych staje się bezprzedmiotowy, a postępowanie w tym zakresie ulega umorzeniu.Stan faktyczny
Skarżąca Z. P. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, uwzględniając jego część dotyczącą ustanowienia adwokata, a umarzając postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano Z. P. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. II. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego postanawia : I. przyznać Z. P. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.
Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 9 lipca 2015 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zasługuje na uwzględnienie.
Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu oraz akt sprawy wynika, że skarżąca jest osobą starszą, schorowaną, po przebytej w ubiegłym roku ciężkiej operacji, po której przez wiele miesięcy przebywała na rekonwalescencji. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, nie posiada majątku nieruchomego, ani żadnych zasobów finansowych. Na dochód rodziny składa się świadczenie emerytalne męża w wysokości [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny skarżącej w kwocie [...] zł. Cały uzyskiwany dochód, jak wykazała skarżąca we wniosku jest przeznaczany na niezbędne koszty utrzymania i leczenia. Powyższe prowadzi do wniosku, że skarżąca znajduje się w sytuacji uprawniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, nie jest bowiem w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi za prowadzenie sprawy, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono o przyznaniu stronie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata (pkt I postanowienia).
Odnosząc się do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (w tym w sprawach dotyczących zasiłku pielęgnacyjnego). Zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków.
Mając na uwadze, że w przedmiotowej sprawie skarżąca korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy ustawy, jej wniosek w tym zakresie należy uznać za bezprzedmiotowy. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Wobec powyższego postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie, w jakim skarżąca ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu.
Z tych względów oraz na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w pkt II postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło