II SA/Lu 788/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Asesor WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Anna Chmielewska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2006 r. z udziałem Prokurator Prokuratury Okręgowej delegowanej do Prokuratury Apelacyjnej A. W.-R. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz decyzję Starosty z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M. M. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda decyzją z dnia [...], Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą E. J. i J.N. pozwolenia na rozbudowę budynku wielorodzinnego w granicach istniejącego tarasu z przeznaczeniem na działalność usługowo-handlową na działce Nr 76/7, położonej przy ul. K. w B. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że organ I instancji wydał pozwolenie na przedmiotową rozbudowę budynku na wniosek inwestorów (złożony w dniu 14 kwietnia 2005 r.), do którego dołączono ostateczną decyzję o warunkach zabudowy, projekt budowlany sporządzony przez uprawnioną osobę (posiadającą uprawnienia budowlane) oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W tych okolicznościach spełnione zostały przesłanki do udzielenia pozwolenia. Początkowo organ I instancji popełnił błąd i nie zawiadomił wszystkich stron o wszczęciu postępowania, uniemożliwiając im czynny udział w postępowaniu. Jednakże po doręczeniu decyzji M., M. i M. M. złożyli odwołanie, a organ korzystając z możliwości przewidzianej w art. 132 ust. 2 kpa uchylił własną decyzję w całości, a następnie ponowił wszystkie czynności oraz zawiadomił strony. W trakcie ponownie przeprowadzonego postępowania odwołujący się złożyli zastrzeżenie i oświadczyli że, nie wyrażają zgody na usytuowanie budynku w granicy. Organ udzielił odpowiedzi na zastrzeżenie i wyjaśnił kwestie prawne dotyczące lokalizacji budynków. Wyjaśnił również rozwiązania techniczne odnoszące się do posadowienia budynku, a następnie wydał w dniu [...] decyzję, od której odwołanie wnieśli M., M. i M. M. – współwłaściciele sąsiedniej działki. Twierdzą oni, że decyzję wydano z naruszeniem procedury administracyjnej i prawa materialnego. Poza tym decyzja narusza zasady współżycia społecznego. Zarzuty te nie znajdują potwierdzenia. Przepisy § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuszczają lokalizację obiektu bezpośrednio przy granicy działki, w przypadku, gdy na sąsiedniej działce istnieje budynek usytuowany w granicy. Przepisy nie uzależniają udzielenia pozwolenia na budowę budynku w granicy od zgody właściciela działki sąsiedniej. Organ nie bada – przy rozpatrywaniu wniosku o pozwolenie na budowę – celowości inwestycji i nie jest do tego uprawniony, podobnie jak w odniesieniu do relacji – innych niż uregulowanych prawem budowlanym – stanu projektowanego do istniejącego otoczenia. Wszystkie te sprawy Starosta wyjaśnił w piśmie z dnia 25 maja 2005 r. Posadowienie budynku bezpośrednio przy już istniejącym jest dopuszczalne, a jedynym ograniczeniem jest wymóg aby poziom posadowienia fundamentów nie przekraczał już istniejących. Taka sytuacja nie jest przewidziana w projekcie. Brak uzasadnienia decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę nie stanowi wady, powodującej jej uchylenie, ponieważ przepis art. 107 § 4 kpa dopuszcza odstąpienie od uzasadnienia w przypadku, gdy postępowanie toczy się przed organem I instancji, decyzja uwzględnia w całości żądania strony i nie rozstrzyga spornych interesów. Odwołujący się – jako właściciele działki sąsiedniej – nie mogą wpłynąć na udzielenie lub odmowę udzielenia pozwolenia. W skardze do Sądu M. M. podnosi, że ma prawo znać przesłanki, którymi kieruje się organ wydający decyzję tym bardziej, że od początku istniał spór o zasadność wydania takiej decyzji. Decyzja nie uwzględnia więc w całości wniosku stron, zatem nie ma możliwości odstąpienia od jej uzasadnienia. Poza tym nie przeprowadzono żadnego postępowania dowodowego, w tym analizy skutków budowy spornego budynku. Posadowienie nowego budynku spowoduje osłabienie konstrukcji już istniejącego, nie posiadającego odpowiednich fundamentów. Wydana decyzja powinna zawierać ponadto oznaczenie organu, który ją wydał. Organem jest Starosta i Wojewoda, ale nie Starostwo Powiatowe ani Urząd Wojewódzki Delegatura w Z. Jest to rażące naruszenie prawa w zakresie właściwości organów. W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Treść art. 138 kpa w powiązaniu z wyrażoną w art. 15 kpa zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wymagała od organu odwoławczego ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy oraz ustosunkowania się do wszystkich podnoszonych zarzutów pod adresem rozstrzygnięcia Starosty w przedmiocie udzielonego pozwolenia na budowę. Akceptując to rozstrzygnięcie, Wojewoda przeoczył znamienną okoliczność, iż przepis art. 107 § 4 kpa, zawierający wyjątek od zasady sporządzania uzasadnienia decyzji, powinien być interpretowany ścieśniająco. Przepis ten pozwala odstąpić od uzasadnienia decyzji, jeśli postępowanie toczy się przed organem I instancji, strona postępowania jest jedna, a gdy jest ich kilka, to mają wspólne i niesprzeczne interesy, a ponadto decyzja uwzględnia w całości żądania zgłoszone przy wszczęciu i w toku postępowania przez stronę lub kilka stron działających razem (zob. B. Adamiak, J. Borkowski: "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz". Wyd. C.H. Beck W-wa 2006 , str. 521). Wobec zgłaszanego przez M., M. i M. M. sprzeciwu odnośnie budowy obiektu w granicy, Starosta zobowiązany był uzasadnić decyzję i podać motywy, które legły u podstaw rozstrzygnięcia. Z tego obowiązku nie zwalniało go udzielenie współwłaścicielom sąsiedniej nieruchomości pisemnych wyjaśnień na temat lokalizacji zamierzonej inwestycji. Zatem decyzji Starosty nie można ocenić jako spełniającej kryteria określone w art. 107 § 1 i 3 kpa. W związku z tym decyzja Wojewody, akceptująca rozstrzygnięcie organu I instancji jest decyzją wadliwą. Jest ona wadliwa także z innych względów. Nie można zgodzić się z twierdzeniem organu, że do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę dołączono kompletną dokumentację ponieważ oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane złożyła tylko E. J. Akta sprawy nie zawierają oświadczenia drugiego z inwestorów J. N. Przepis art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) stanowi, że do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda nie wyjaśnia tej kwestii – chociaż powinien na podstawie art. 136 kpa – podobnie jak faktu, iż w aktach sprawy brak jest zgody wszystkich współwłaścicieli działki Nr 76/7 na budowę budynku. Współwłaścicielem tej działki – zgodnie z oświadczeniem E. J.– jest H. K. W tych warunkach decyzja Wojewody narusza art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Ubocznie należy zaznaczyć, że zapadłe w rozpoznawanej sprawie decyzje nie naruszały – wbrew stanowisku skarżącego – przepisów regulujących właściwość orzekających organów. Z tych względów na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c , art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji. kg