II SA/Lu 792/08
PostanowienieWSA w Lublinie2009-01-12
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że jej dochody netto po odliczeniu stałych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego są niewystarczające do pokrycia wpisu sądowego od skargi bez narażenia rodziny na uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania. W związku z tym, przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego.Stan faktyczny
Strona skarżąca J. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od wpisu sądowego od skargi na decyzję o nakazie rozbiórki. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, strona przedstawiła dokumenty dotyczące swoich dochodów i wydatków. Referendarz sądowy ocenił, że dochody strony nie pozwalają na pokrycie wpisu sądowego bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a przyznać J. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi.
Strona skarżąca J. G. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca oświadczyła, że bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i swojej rodziny nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi.
W związku z tym, że oświadczenie strony skarżącej zawarte na formularzu o symbolu PPF nie zawierało informacji o stałych miesięcznych kosztach utrzymania oraz informacji o wysokości dochodów w kwocie netto wezwano stronę skarżącą do nadesłania oświadczenia i dokumentów źródłowych wskazujących wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania oraz wysokość wynagrodzenia w kwocie netto.
W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca nadesłała dwie potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie umów zlecenia, zaświadczenie o wysokości zarobków netto, wydruk z rachunku bankowego, umowę kredytową wraz z harmonogramem jej spłaty, potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię dowodu wpłaty opłaty za użytkowanie gazu wystawionego przez dostawcę gazu oraz potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię wpłaty opłaty za gaz, trzy decyzje dotyczące wymiaru podatku od nieruchomości i podatku rolnego, kopię dowodu wpłaty podatku od nieruchomości, fakturę VAT nr [...] wystawioną za użytkowanie i dostawę gazu wraz z potwierdzeniem jej zapłaty oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dowodów wpłaty opłat za wodę, telefon i wywóz nieczystości.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Przed przystąpieniem do oceny zasadności wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy wyjaśnić należy, że określając zakres żądania zgłoszonego przez stronę skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy uwzględnił oświadczenie strony skarżącej zawarte w uzasadnieniu wniosku. Strona skarżąca oświadcza tam, że bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i swojej rodziny nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi. Tym samym, w ocenie referendarza sądowego strona skarżąca żądając przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w istocie żąda zwolnieni w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi.
Przechodząc do oceny zasadności wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że zasługuje on w całości na uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy.
Wpis sądowy od wniesionej w niniejszej sprawie skargi wynosi 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Na podstawie oświadczenia strony skarżącej i nadesłanych przez nią dokumentów źródłowych referendarz sądowy ustalił, że:
Strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i niepełnoletnim dzieckiem. Dochód strony skarżącej pochodzący z wykonania umowy zlecenia wynoszący netto za okres wrzesień, październik, listopad 2008 r. [...] złotych stanowi jedyne źródło utrzymania strony skarżącej i jej rodziny. Strona skarżąca wraz z rodziną zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Tytułem stałych kosztów utrzymania strona skarżąca ponosi wydatki za zużycie i dostawę gazu wynoszące za okres dwu miesięcy od [...] złotych do [...] złotych, czyli średnio za okres dwu miesięcy opłata ta wynosi [...] złotych a za okres miesiąca [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty podatku od nieruchomości i podatku rolnego w kwocie [...] złotych, czyli miesięcznie koszt podatku od nieruchomości i podatku rolnego wynosi [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty za energię elektryczną i usługi przesyłowe, która w miesiącu grudniu 2008 r. wyniosła [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty za telefon, która w miesiącu grudniu wyniosła [...] złotych oraz opłata za wywóz nieczystości, która w miesiącu październiku 2008 r. wyniosła [...] złotych. Strona skarżąca spłaca kredyt hipoteczny z tytułu, którego zadłużenie na dzień złożenia wniosku wynosi [...] Euro.
Mając na uwadze powyższe okoliczności prawne i faktyczne decydujące o ocenie zasadności wniosku strony skarżącej, referendarza sądowego stwierdził, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie uiścić całości bądź części wpisu sądowego od wniesionej skargi bez narażenia siebie i swojej rodziny na uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania.
Średnio stałe miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej, na które składa się średnie miesięczna wartość opłat ponoszonych w odstępach innych niż miesięczne oraz opłaty poniesione przez stronę skarżącą w miesiącu grudniu 2008 r., czyli miesiącu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynoszą [...] złotych zaś średnie dochody netto za okres trzech miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynoszą [...] złotych. Tak więc średnio miesięcznie po poniesieniu przez stronę skarżącą wykazanych przez nią kosztów utrzymania, nie obejmujących kosztów wyżywienia na pokrycie tych kosztów trzyosobowej rodziny pozostaje kwota [...] złotych.
Porównując wysokość tej kwoty do wysokości wpisu sądowego od wniesionej skargi stwierdzić należy, że uiszczenie tego wpisu sądowego w całości przez stronę skarżącą pozbawi ją i jej rodzinę niemal zupełnie możliwości poniesienia kosztów wyżywienia powodując tym samym uszczerbek w tych kosztach.
Również uiszczenie tytułem części wpisu sądowego od wniesionej skargi jedynie kwoty 100 złotych czy 50 złotych skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej i jej rodzinie. Kwota pozostająca stronie skarżącej i jej rodzinie na pokrycie kosztów wyżywienia po poniesieniu przez nią stałych kosztów utrzymania w średniej ich wysokości zapewnia bowiem miesięcznie na wyżywienie jednej osoby w rodzinie strony skarżącej kwotę [...] złote. Ta kwota zapewnia zaś dziennie na wyżywienie jednej osoby w rodzinie strony skarżącej kwotę [...] złotych. Pomniejszenie kwoty pozostającej stronie skarżącej i jej rodzinie na pokrycie kosztów wyżywienia o 50 złotych czy 100 złotych skutkować będzie tym, że miesięcznie na wyżywienie jednej osoby w gospodarstwie domowym strony skarżącej pozostanie odpowiednio kwota [...] złotych – [...] złotych a dziennie odpowiednio kwota [...] złotych – [...] złotych. W ocenie referendarza sądowego kwoty te nie są w stanie pokryć wydatków związanych z wyżywieniem nie wspominając o innych niezbędnych kosztach utrzymania jak zakup środków czystości lub odzieży. To zaś świadczy o tym, że poniesienie części wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 50 złotych czy 100 złotych także skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej i jej rodzinie.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło