II SA/Lu 793/16

PostanowienieWSA w Lublinie2017-05-11

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stały dochód z emerytur, renty, a także dochód z prowadzenia gospodarstwa rolnego, może zostać uznana za osobę ubogą, uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżący, pomimo posiadania stałego dochodu z emerytur, renty oraz dochodu z gospodarstwa rolnego, nie wykazał, że jest osobą ubogą lub że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Dochody gospodarstwa domowego oraz dochód z gospodarstwa rolnego były wystarczające do pokrycia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek uzasadnił prowadzeniem wspólnego gospodarstwa domowego z matką i babcią, posiadaniem gospodarstwa rolnego, budynków gospodarskich i ciągnika rolniczego. Skarżący wykazał dochody z renty, emerytur matki i babci, a także koszty utrzymania. Sąd analizował dochody z gospodarstwa rolnego, uwzględniając obwieszczenie GUS dotyczące przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P., M. Ć. i K. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczającego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. J. P. (dalej zwany "skarżącym") na urzędowym formularzu symbol PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką oraz babką, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2, jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, budynków gospodarskich oraz ciągnika rolniczego o wartości [...] złotych. Na dochód gospodarstwa domowego skarżącego składają się renta skarżącego – [...] złotych netto, emerytura matki – [...] złotych netto oraz emerytura babki – [...] złotych netto. Na stałe koszty utrzymania koniecznego składają się wydatki na ogrzewanie – [...] złotych rocznie (208,33 złotych miesięcznie), gaz – [...] złotych miesięcznie, energię elektryczną – [...] złotych miesięcznie oraz leki – [...] złotych miesięcznie. Z nadesłanej przez skarżącego decyzji wymiarowej podatku rolnego wynika, że jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha fizycznych – [...] ha przeliczeniowych. Z nadesłanego pisma z dnia 8 maja 2017 r. wynika, że łączny miesięczny koszt wyżywienia skarżącego i rodziny wynosi [...] złotych zaś miesięczny koszt zakupu środków czystości i higieny osobistej wynosi po [...] złotych na osobę w rodzinie. Skarżący nadesłała również poświadczające wysokość kosztów utrzymania koniecznego rachunki i faktury VAT oraz dokumentację medyczną. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Żadna z wymienionych sytuacji nie zachodzi w sprawie niniejszej. Skarżący jak i osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym posiadają stały dochód (łącznie [...] złotych netto miesięcznie) i mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Ponadto skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 7,89 ha fizycznych – 10,84 ha przeliczeniowych. Stosownie do obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 września 2016 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2015 r. (M.P. z 2016 r., poz. 932) roczny dochód skarżącego z uprawy należącego do niego gospodarstwa rolnego wynosi [...] złotych, co daje średni miesięczny dochód w kwocie [...]złotych. Zatem średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi [...] złotych. Mając powyższe na uwadze, nie można przyjąć, aby skarżący zaliczał się do osób ubogich bądź tych których dochód nie jest w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Nie można zatem przyjąć, aby wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym był zasadny. Brak jest też podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Koszty sądowe wymagane na obecnym etapie postępowania nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 złotych zaś koszt ustanowienia adwokata z wyboru celem sporządzenia skargi kasacyjnej wynosi w kwocie minimalnej 360 złotych. Porównując te kwoty do wysokości dochodu gospodarstwa domowego skarżącego oraz wysokości wykazanych przez niego wydatków nie można przyjąć, aby poniesienie przez niego jakichkolwiek kosztów postępowania skutkowało uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego dla niego i rodziny. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło