II SA/Lu 799/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Asesor WSA Jerzy Drwal-sprawozdawca, Protokolant referent Joanna Janiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2005 r. sprawy ze skargi H. J. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz H. J. kwotę 100,00 ( sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] odmawiającą przyznania H. J. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu organ podaje, że H.J. domaga się przyznania mu uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w hitlerowskim więzieniu w J. P. w okresie od dnia 29 kwietnia 1944 r. do dnia 15 lipca 1944 r., przedstawiając oświadczenia świadków L. K., S. B., A. B., E. T. oraz K. J. (ojca zainteresowanego), potwierdzających fakt uwięzienia. Faktu uwięzienia nie potwierdza natomiast Archiwum Państwowe w L. oraz Instytut Pamięci Narodowej – Oddział w L.. Pobytu H.J. w hitlerowskim więzieniu nie potwierdzają również akta osobowe K. . Wynika z nich, że K. J. był aresztowany i osadzony w obozie w K. przez okres jednego roku. Biorąc pod uwagę datę urodzin H.J. w dniu 31 marca 1944 r., oświadczenie K. J. z dnia 17 listopada 2004 r., potwierdzające pobyt syna w hitlerowskim więzieniu jest niewiarygodne i pozwala zakwestionować oświadczenia pozostałych świadków. Oświadczenia świadków dotyczące zdarzeń sprzed 60 lat mają niską wartość dowodową zarówno ze względu na upływ czasu, subiektywizm świadków oraz zamiar udzielenia pomocy w uzyskaniu świadczeń związanych z przyznaniem statusu kombatanta. W skardze do Sądu H. J. podaje, że wraz z matką został osadzony przez gestapo w hitlerowskim więzieniu w J. L. w odwecie za działalność członków rodziny (ojca i jego brata) w Armii Krajowej. W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja narusza prawo. Należy stwierdzić, że skarżący H.J. domaga się przyznania mu uprawnień kombatanckich z tytułu uwięzienia w hitlerowskim więzieniu w J. L. , na dowód czego przedstawia oświadczenia pięciu świadków. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że nie jest udowodniony pobyt skarżącego w więzieniu w J. P.. Problemu uwięzienia w J. L. czy też w J. P., nie można – zdaniem Sądu – potraktować jako oczywistej omyłki organu powstałej przy redagowaniu treści uzasadnienia decyzji. Przeczy temu przebieg przeprowadzonego postępowania dowodowego, w trakcie którego Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wystąpił do Archiwum Państwowego w L. oraz Instytutu Pamięci Narodowej – Oddział w L. o potwierdzenie faktu pobytu H.J. w hitlerowskim więzieniu w J. P.. W świetle pisemnych informacji uzyskanych przez organ i dołączonych do akt sprawy jako dowody uzupełniające przedstawiany przez skarżącego materiał dowodowy, zbiory dokumentów archiwalnych nie potwierdzają uwięzienia H.J. w J.P.. Okoliczności sprawy wskazywały, że organ powinien domagać się potwierdzenia uwięzienia skarżącego w J. L. . Wynika to z wyrażonej w art. 7 i 77 § 1 kpa, zasady prawdy obiektywnej, nakazującej podjęcie wszelkich kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz obligującej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Organ nie dostosował się do wymagań wynikających z powyższych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W rezultacie nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy, zbierając nieprzydatny materiał dowodowy i niemogący stanowić obiektywnej podstawy weryfikacji i oceny oświadczeń świadków. W tej sytuacji, za naruszającą zasadę swobodnej oceny dowodów, określoną w art. 80 kpa, należało potraktować postępowanie organu, wartościującego oświadczenia świadków, podających okoliczności, których w istocie nie sprawdzono. W tych warunkach , uzasadnione jest twierdzenie, że naruszenie przepisów procesowych określonych w art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, obligujących organ administracji publicznej do podjęcia niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego a następnie dokonania – na podstawie całokształtu materiału dowodowego – oceny, czy okoliczności związane z uwięzieniem skarżącego są udowodnione, mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych jeszcze raz wystąpi do organów dysponujących zasobami materiałów archiwalnych w celu wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności dotyczących pobytu skarżącego w hitlerowskim więzieniu w J. L., a ponadto dokona oceny zgromadzonego materiału dowodowego, przedstawiając swoje stanowisko w decyzji, której niezbędnym elementem będzie uzasadnienie faktyczne i prawne, spełniające wymogi określone w art. 107 § 3 kpa. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kg.