II SA/Lu 800/25

WyrokWSA w Lublinie2026-03-03

Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Maciej Gapski, Grzegorz Grymuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie pokontrolne Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, dotyczące m.in. nieprawidłowości w gospodarowaniu odpadami, transgranicznego przemieszczania odpadów oraz korekty sprawozdań, jest legalne i zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając zarządzenie pokontrolne za legalne. Stwierdzono, że zarządzenie zostało wydane zgodnie z przepisami ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, a jego treść koresponduje z ustaleniami protokołu kontroli i znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego. Sąd podkreślił, że zarządzenie pokontrolne jest aktem sygnalizacyjnym, a jego legalność podlega weryfikacji sądowej pod kątem zgodności z prawem, a nie legalności ustaleń faktycznych zawartych w protokole kontroli.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. [...] spółki akcyjnej na zarządzenie pokontrolne Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Zarządzenie nakładało na spółkę obowiązki dotyczące prawidłowego gospodarowania odpadami, zaprzestania nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów oraz dokonania korekty sprawozdań. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska i ustawy o odpadach, kwestionując legalność nałożonych obowiązków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Asesor sądowy Maciej Gapski Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Protokolant Referent Justyna Kłosowska-Pietrynko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2026 r. sprawy ze skargi R. [...] spółki akcyjnej z siedzibą w Ś. na zarządzenie pokontrolne Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Lublinie z dnia [...] października 2025 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska oddala skargę. Zarządzeniem pokontrolnym z dnia [...] października 2025 r., znak: [...], na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz ustaleń kontroli przeprowadzonej w dniach [...]05.2025 r. do [...].06.2025 r. w R. [...] S. A. w Ś. Oddział w C., Lubelski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Lublinie zarządził: 1. Przestrzegać warunków prawidłowego gospodarowania odpadami, określonych w posiadanym stanie formalnoprawnym w zakresie wytwarzania odpadów oraz ilości odpadów dopuszczonych do przetworzenia. Termin realizacji: do stałego stosowania. 2. Zaprzestać nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów o kodzie 19 12 08 i/lub uregulować stan formalnoprawny w tym zakresie. Termin realizacji: niezwłocznie. 3. Zaprzestać zbierania odpadów bez wymaganego zezwolenia na zbieranie odpadów i/lub uregulować stan formalnoprawny w tym zakresie. Termin realizacji: niezwłocznie. 4. Dokonać korekty zbiorczych sprawozdań w zakresie gospodarowania odpadami za lata 2023 i 2024. Termin realizacji: niezwłocznie. W zarządzeniu wyznaczono termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń na dzień [...] grudnia 2025 r. Zarządzenie pokontrolne wydane zostało wobec kierownika kontrolowanej jednostki - Prezes Zarządu R. [...] S. A. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że na podstawie ustaleń kontroli przeprowadzonej przez inspektora Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Lublinie Delegatura w C. w dniach od [...].05.2025 r. do [...].06.2025 r. w R. [...] S. A. ul. [...], [...], Oddział w C., ul. [...]., udokumentowanej protokołem kontroli Nr [...] sygn.: [...], stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska. Odnośnie nakazu z pkt 1 zarządzenia wyjaśniono, że R. [...] S. A., Oddział C., gospodarowała odpadami niezgodnie z posiadanym stanem formalnoprawnym i bez uregulowanego stanu prawnego w następujący sposób: a) w związku z wygaśnięciem w dniu [...]10.2020 r. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].05.2011 r. sygn.: [...] udzielającej pozwolenia na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne z instalacji zlokalizowanej na terenie dzierżawionym od C. [...]., Spółka wytwarzała odpady z instalacji bez wymaganego pozwolenia na wytwarzanie odpadów w okresie od [...].11.2020 r. do [...].11.2024 r. w ilościach większych niż 5 000 Mg w ciągu roku odpadów innych niż niebezpieczne, niezgodnie z art. 180a pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647 z późn. zm.); b) na podstawie prowadzonej ewidencji odpadów za pośrednictwem indywidualnego konta w bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami w 2023 r. i 2024 r. przekroczono dopuszczone ilości do przetworzenia w ciągu roku odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony, które zostały określone na poziomie 40 000 Mg/rok w decyzji dnia [...] listopada 2020 r. [...] oraz w decyzji z dnia [...] listopada 2024 r. [...] W 2023 r. przetworzono 54 044,3660 Mg odpadów o kodzie 16 01 03 oraz w 2024 r. przetworzono 58 806,494 Mg odpadów o kodzie 16 01 03. Dopuszczoną ilość odpadów o kodzie 16 01 03 do przetworzenia w 2023 r. przekroczono o 14 044.366 Mg, a w 2024 r. aż o 18 806,494 Mg. Odnośnie nakazu z pkt 2 zarządzenia wskazano, że Spółka w okresie od 2022 r do [...].03.2025 r. przekazywała wytworzone odpady kordu tekstylnego o kodzie 19 12 08 - tekstylia do procesu termicznego przekształcania R1, do instalacji C. S., adres [...], B., [...] ([...]) na załączniku nr [...], w którym w polu nr [...] błędnie wskazano, iż przedmiotowe odpady stanowią odpady o kodzie 83140 - odpady opon pneumatycznych, z wyłączeniem przeznaczonych do procesów z załącznika IVA. Odpady przemieszczano w procedurze informowania w myśl art. 18 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów. Łącznie od 2022 r. do 2025 r. przekazano 7 836,52 Mg odpadów o kodzie 19 12 08. Odpady kordu tekstylnego 19 12 08 nie mogą zostać zaklasyfikowane pod kodem 83140 - odpady opon pneumatycznych - załącznik nr IX do Konwencji Bazylejskiej, ponieważ nie stanowią już przedmiotu znajdującego się w obrębie kodu 83140. Niezaprzeczalnie odpady 19 12 08 powstają z opon, ale już takowych nie stanowią, odpad ten jest odpadem powstającym na wskutek przetwarzania odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony. Odpady o kodzie 16 01 03 można zaklasyfikować pod kodem B3140, ale już odpady powstałe z przetwarzania odpadów o kodzie 16 01 03 stanowią inną grupę odpadów zgodnie z art. 4 ustawy o odpadach i są klasyfikowane ze względu na źródło ich powstawania. Odpady o kodzie 19 12 08 nie mogą również zostać zaklasyfikowane w obrębie kodu EU3011 - odpady tworzyw sztucznych, ponieważ stanowią mieszaninę tworzyw sztucznych mieszczących się w obrębie kodu EU3011 oraz plastyfikatorów w postaci kauczuku (elastomerów) nie mieszczących się w obrębie kodu EU3011. Odpady o kodzie 19 12 08 - tekstylia składają się z pozostałości gumy i kordu tekstylnego i stanowią mieszaninę odpadów spoza listy wykazu odpadów z tzw. "listy zielonej". W przypadku odpadów spoza listy obowiązuje procedura wcześniejszego zgłoszenia i zgody. Odpady te nie mogą być przekazywane na podstawie art. 18 rozporządzenia WE 1013/2006. Należy uregulować stan formalnoprawny ww. zakresie lub zaprzestać nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów. Odnośnie nakazu z pkt 3 zarządzenia podniesiono, że w trakcie kontroli ustalono, że nie wszystkie ilości odpadów przyjętych do przetworzenia zostały przetworzone w instalacji znajdującej się w C.. Na podstawie ewidencji odpadów stwierdzono, iż w kolejnych latach Spółka przekazywała ww. odpady do innych instalacji będących własnością Spółki w następujących ilościach: 2023 r. - 348,2 Mg, 2024 r. - 276,98 Mg, 2025 r. - 269,88 Mg. R. [...] S.A. Odział w C. ul. [...], [...] posiadała zezwolenie udzielone decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2014 r., sygn.: [...] (ze zmianami) na przetwarzanie odpadów 16 01 03w procesie R3 w instalacji zlokalizowanej przy ul. [...] w C. uwzględniające wyłącznie przetwarzanie odpadów w instalacji. Niniejsza decyzja została uchylona decyzją Marszałka Województwa [...] z sygn..: dnia [...] listopada 2024 r. udzielającej firmie R. [...] S. A. w punkcie pierwszym pozwolenia na wytwarzanie odpadów, a w punkcie drugim zezwolenia na przetwarzanie odpadów. W powyższych decyzjach Organy nie udzieliły zezwolenia na zbieranie odpadów. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 34 ustawy o odpadach (Dz. U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm.) zbieranie odpadów to gromadzenie odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania, w tym wstępne sortowanie nieprowadzące do zasadniczej zmiany charakteru i składu odpadów i niepowodujące zmiany klasyfikacji odpadów oraz tymczasowe magazynowanie odpadów, o którym mowa w pkt 5 lit. b. W związku z powyższym kontrolowany podmiot w okresie od 2023 r. do 2025 (do dnia zakończenia kontroli) zebrał zużyte opony w ilości 895,06 Mg bez wymaganego zezwolenia o którym mowa w art. 41 ustawy o odpadach. Odnośnie nakazu z pkt 4 zarządzenia wyjaśniono, że w zbiorczych sprawozdaniach o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami stwierdzono rozbieżności w stosunku do danych zawartych w ewidencji odpadów. Należy dokonać korektyw poniższym zakresie. W sprawozdaniu za 2023 r.: - Dział II Tabela 1. Odpady przywiezione na terytorium kraju w roku kalendarzowym; stwierdzono rozbieżności pomiędzy ewidencją odpadów przywiezionych z zagranicy, a ilością wskazaną w sprawozdaniu; Dział III, Odpady powstające w wyniku procesu odzysku lub unieszkodliwiania, kod 19 12 03 poprawić na 19 12 02, dodatkowo zweryfikować podaną ilość z ewidencja i działem XI odpady wytworzone w instalacji. Dział XIII Informacja o odpadach poddanych recyklingowi w instalacjach lub urządzeniach - zgodnie z ewidencją odpadów przetworzono 54 044,3660 Mg, Dział XIII Tabela 7. Informacja o odpadach magazynowanych - stan na koniec roku kalendarzowego - błędnie wskazano, powinno być 5 008,39 Mg (zgodnie z kartą ewidencji od padów 16 01 03/2023). W sprawozdaniu za 2024 r.: Dział II Tabela 1. Odpady przywiezione na terytorium kraju w roku kalendarzowym; stwierdzono rozbieżności pomiędzy ewidencją odpadów przywiezionych z zagranicy, a ilością wskazaną w sprawozdaniu; Dział XI Tabela 1. Informacja o wytworzonych odpadach zamiast kodu 19 12 02 wskazano kod 19 1210. W skardze wniesionej przez R. [...] spółkę akcyjną z siedzibą w Ś. zaskarżono zarządzenie pokontrolne w części, co do punktów 1, 2 i 4 zarządzenia. Zarządzeniu zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 425; dalej: "u.i.o.4.") poprzez niewłaściwe zastosowanie wskazanego przepisu i wydanie zarządzenia pokontrolnego w zakresie pkt 1 Zarządzenia w sytuacji, w której zarówno w dacie przeprowadzonej kontroli będącej podstawą do wydania Zarządzenia, jak I w dacie jego wydania nie zostały stwierdzone naruszenia w zakresie wytwarzania oraz przetwarzania odpadów polegające na nieprzestrzeganiu warunków określonych w posiadanym na ten czas stanie formalnoprawnym, co miało istoty wpływ na wynik sprawy. 2. art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.4. poprzez niewłaściwe zastosowanie wskazanego przepisu I wydanie zarządzenia pokontrolnego w zakresie pkt 2 Zarządzenia w sytuacji, w której zarówno w dacie przeprowadzonej kontroli będącej podstawą do wydania Zarządzenia, jak i w dacie jego wydania naruszenie w postaci nielegalnego transgranicznego przemieszczania nie zostało stwierdzone, co miało istoty wpływ na wynik sprawy. 3. art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.. U. z 2023 r. poz. 1587 z późn. zm.; dalej: "u.o.o.") poprzez niewłaściwe zastosowanie wskazanego przepisu polegające na przyjęciu przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, że przepis art. 4 u.o.o. znajduje zastosowanie w przypadku oceny legalności międzynarodowego przemieszczania odpadów, podczas gdy u.o.o. nie jest krajowym aktem wykonawczym w stosunku Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 190, str. ł z późn. zm.; dalej: "rozporządzenie 1013/2006"), co miało istoty wpływ na wynik sprawy. 4. art. 2 pkt 3 rozporządzenia 1013/2006 poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że kord tekstylny stanowi mieszaninę odpadów, podczas gdy powstaje on w wyniku przetworzenia jednego rodzaju odpadu w postaci zużytych opon (16 Oł 03), co miało istotny wpływ na wynik sprawy. 5. art. 2 pkt 35 rozporządzenia 1013/2006 poprzez błędną wykładnię pojęcia nielegalnego przemieszczania polegającą na niezasadnym utożsamianiu nielegalności przemieszczania z nieprawidłową klasyfikacją odpadu, co miało wpływ na wynik sprawy. 6. art. 77 ust. 1-2 u.o.o. poprzez zobowiązanie Skarżącej do korekty zbiorczych sprawozdań w zakresie gospodarowania odpadami za lata 2023 i 2024, podczas gdy organem właściwym w zakresie weryfikacji sprawozdania i wzywania do jego korekty jest marszałek województwa a nie wojewódzki inspektor ochrony środowiska, co miało istoty wpływ na wynik sprawy. Wskazując na takie zarzuty w skardze wniesiono o uchylenie pkt 1, 2 i 4 zarządzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacją zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest dokonanie kompleksowej oceny legalności zaskarżonego aktu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów (bądź ich braku) i ich podstawy prawnej powołanej przez skarżącego. Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny legalności zaskarżonego zarządzenia należy wskazać, że skład orzekający w sprawie podziela dominujący obecnie w judykaturze pogląd, iż od tego rodzaju zarządzeń pokontrolnych służy skarga do sadu administracyjnego. W ocenie Sądu, słuszne jest bowiem przekonanie, że zarządzenie pokontrolne stanowi akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Świadczy o tym władczy charakter takiego zarządzenia oraz fakt, że rozstrzyga ono indywidualną sprawę konkretnego podmiotu. Skarga w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone zarządzenie zostało wydane bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając w sprawie organ nie naruszył także przepisów prawa materialnego. Już w tym miejscu należy podkreślić, że ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji znajdują potwierdzenie w niewadliwie zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, udokumentowanym protokołem z czynności kontrolnych, wobec czego materiał ten należało uznać za wystarczający do podjęcia prawidłowego i zgodnego z prawem zarządzenia pokontrolnego. Organ administracji dokonał także właściwej wykładni przepisów prawa, jak też prawidłowo zastosował normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 425 ze zm. - dalej jako: "ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska" lub "u.i.o.ś.") do zadań Inspekcji Ochrony Środowiska należy (m.in.) kontrola podmiotów korzystających ze środowiska w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (w tym przedsiębiorców – art. 3 pkt 20 lit. "a" p.o.ś.) w zakresie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska. W ramach tego zadania Inspekcja Ochrony Środowiska uprawniona jest do przeprowadzania kontroli, w tym pozaplanowych kontroli interwencyjnych (art. 9 ust. 1 i ust. 1b pkt 2 u.i.o.ś.). Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.i.o.ś., z czynności kontrolnych inspektor sporządza protokół, którego jeden egzemplarz doręcza kierownikowi kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowanej osobie fizycznej. Z kolei art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. (będący materialnoprawną podstawą zaskarżonego aktu), stanowi, że na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej. Kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń (art. 12 ust. 2 u.i.o.ś.). Z powyższych przepisów wynikają dwie, istotne dla rozstrzygnięcie sprawy, konstatacje. Po pierwsze zarządzenie pokontrolne jest aktem o charakterze sygnalizacyjnym, określającym ramowe kierunki postępowania względem osoby zarządzającej podmiotem korzystającym ze środowiska albo innej osoby fizycznej. Zarządzenie pokontrolne jest władczym aktem administracyjnym adresowanym do kontrolowanej osoby fizycznej lub kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej, niestanowiącym jednak decyzji administracyjnej. Władczy charakter zarządzenia przejawia się jedynie w obowiązku informacyjnym jego adresata wynikającym z art. 12 ust. 2 ustawy, którego zaniechanie lub nieprawidłowe wykonanie stanowi wykroczenie z art. 31a u.i.o.ś. Zarządzenia pokontrolne nie nakładają na ich adresata obowiązków administracyjnoprawnych, które mogłyby być przedmiotem egzekucji administracyjnej. Obowiązek taki może ciążyć na nich na podstawie odrębnych przepisów i decyzji, ale jego samoistnym źródłem nie jest zarządzenie pokontrolne. Po drugie sądowa weryfikacja zarządzenia pokontrolnego prowadzona być może wyłącznie pod względem jego legalności, czyli zgodności z prawem. Badanie legalności zarządzenia oznacza zasadniczo konieczność sprawdzenia, czy w świetle przepisów prawa i w ustalonym stanie faktycznym istniały podstawy do jego wydania - zarówno w wymiarze prawnomaterialnym, jak i proceduralnym. Wojewódzki sąd administracyjny nie bada natomiast legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli. Wniesioną do sądu skargą zaskarżono zarządzenie pokontrolne w części, co do nakazów zawartych w punktach 1, 2 i 4 zarządzenia. W punktach tych nałożono na skarżącego obowiązki dotyczące: - 1. Przestrzegać warunków prawidłowego gospodarowania odpadami, określonych w posiadanym stanie formalnoprawnym w zakresie wytwarzania odpadów oraz ilości odpadów dopuszczonych do przetworzenia. - 2. Zaprzestać nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów o kodzie 19 12 08 i/lub uregulować stan formalnoprawny w tym zakresie. - 4. Dokonać korekty zbiorczych sprawozdań w zakresie gospodarowania odpadami za lata 2023 i 2024. Wbrew odmiennym zarzutom skargi stwierdzić należy, że brak jest podstaw do zakwestionowania legalności zarządzenia pokontrolnego w zaskarżonym zakresie albowiem treść pkt 1, 2 i 4 zarządzenia zarządzeń w pełni koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli co do stwierdzonych przez organ naruszeń prawa, jak też znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Postępowanie w przedmiocie wydania zarządzenia pokontrolnego toczy się w oparciu o przepisy ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, a zatem stan faktyczny sprawy zostaje ustalony na podstawie wyników kontroli oraz protokołu kontroli, który ma odzwierciedlać przebieg kontroli na miejscu. Istotą kontroli prowadzonej przez właściwy organ inspekcji ochrony środowiska jest po pierwsze - zbadanie zgodności stanu istniejącego (stanu faktycznego) ze stanem postulowanym, czyli stanem spełniającym wymogi zgodności działania z tymi przepisami i regułami, które w prawie uznane są za warunki jego poprawności, po drugie - ustalenie zakresu i przyczyn rozbieżności między tymi stanami, a wreszcie po trzecie - przekazanie wyników tego ustalenia podmiotowi kontrolowanemu. Wydanie zarządzenia pokontrolnego ma zatem na celu przeciwdziałanie i wyeliminowanie naruszeń stwierdzonych w wyniku przeprowadzonej kontroli poprzez zobowiązanie kierownika kontrolowanego podmiotu lub osoby fizycznej do zaprzestania naruszania prawa i poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa. Jak wskazano już wyżej sąd administracyjny rozpoznając skargę na zarządzenie pokontrolne kontroluje legalność zarządzenia pokontrolnego, a nie legalność ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli. Sąd administracyjny bada przede wszystkim, czy: 1) kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ; 2) treść zarządzeń koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli; 3) treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. W przedmiotowej sprawie wszystkie te warunki zostały spełnione. Kontrola w sprawie została przeprowadzona przez powołany do tego podmiot, tj. Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Lublinie. Z ustaleń faktycznych poczynionych w trakcie kontroli i stwierdzonych sporządzonym protokołem z kontroli wynika, że stwierdzono i opisano w protokole, nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska w związku z czym istniała konieczność wydanie zarządzenia pokontrolnego mającego na celu przeciwdziałanie naruszaniu prawa i wyeliminowaniu stwierdzonych naruszeń w przyszłej działalności kontrolowanego podmiotu. Treść nakazów zawartych w pkt 1, 2 i 4 zarządzenia pokontrolnego znajduje swe oparcie w przepisach obowiązującego prawa. Po pierwsze z protokołu kontroli, jak i z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, wynika, że w związku z wygaśnięciem w dniu [...]10.2020 r. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].05.2011 r., znak: [...] udzielającej pozwolenia na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne z instalacji zlokalizowanej na terenie dzierżawionym od C. [...]., Spółka wytwarzała odpady z instalacji bez wymaganego pozwolenia na wytwarzanie odpadów w okresie od [...].11.2020 r. do [...].11.2024 r. Nadto w latach 2023-2024 r. przekroczono dopuszczone ilości do przetworzenia w ciągu roku odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony, które zostały określone na poziomie 40 000 Mg/rok w decyzji dnia [...] listopada 2020 r. [...] oraz w decyzji z dnia [...] listopada 2024 r. [...] W 2023 r. przetworzono 54 044,3660 Mg odpadów o kodzie 16 01 03 oraz w 2024 r. przetworzono 58 806,494 Mg odpadów o kodzie 16 01 03. Dopuszczoną ilość odpadów o kodzie 16 01 03 do przetworzenia w 2023 r. przekroczono o 14 044.366 Mg, a w 2024 r. aż o 18 806,494 Mg. Z ustaleń tych wynika więc jednoznacznie, że w związku z wygaśnięciem w dniu [...].10.2020 r. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].05.2011 r., znak: [...] Spółka wytwarzała odpady z instalacji bez wymaganego pozwolenia na wytwarzanie odpadów w okresie od [...]11.2020 r. do [...].11.2024 r., jak też w latach 2023-2024 r. przekroczono dopuszczone ilości do przetworzenia w ciągu roku odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony, które były określone na poziomie 40 000 Mg/rok. Stwierdzone naruszenia w pełni uzasadniały więc nałożenie na skarżącego obowiązku z pkt 1 zarządzenia pokontrolnego, tj. obowiązku przestrzegania warunków prawidłowego gospodarowania odpadami, określonych w posiadanym stanie formalnoprawnym w zakresie wytwarzania odpadów oraz ilości odpadów dopuszczonych do przetworzenia. W tym kontekście wskazać należy, że zawarte w pkt 1 i 2 skargi zarzuty dotyczące art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska opierają się w istocie na artykułowaniu tego, że zarówno w dacie przeprowadzonej kontroli będącej podstawą do wydania zarządzenia, jak i w dacie jego wydania nie zostały istniały już naruszenia w zakresie wytwarzania oraz przetwarzania odpadów polegające na nieprzestrzeganiu warunków określonych w posiadanym na ten czas stanie formalnoprawnym oraz naruszenie w postaci nielegalnego transgranicznego przemieszczania. Takie stanowisko skarżącego nie jest uzasadnione. W kwestii tej podzielić należy w całości stanowisko zaprezentowane przez organ w odpowiedzi na skargę, albowiem jest ono słuszne. W ślad więc za organem należy powtórzyć, że zarządzenie pokontrolne wydawane jest na podstawie ustaleń kontroli. Data przeprowadzonej kontroli czy też data wydania zarządzenia pokontrolnego nie jest tożsama z okresem objętym kontrolą czy też z popełnionymi/stwierdzonymi naruszeniami przez podmiot w okresie objętym kontrolą, również tych dotychczas niestwierdzonych - naruszenia były lub ich nie było, istotne jest czy wystąpiły w okresie objętym kontrolą, czy nie uległy przedawnieniu. Logicznym więc jest, że wszystkie organy zajmujące się kontrolami podmiotów, kontrolują wykonywanie obowiązków przez ten podmiot w poprzednich latach do chwili obecnej, gdzie maksymalny czas kontroli określony jest np.: obowiązkiem przechowywania dokumentów związanych z ewidencją odpadów przez okres 5 lat (art. 72 ustawy o odpadach). Data przeprowadzonej kontroli, tj. okres w którym została przeprowadzona kontrola, nie może być utożsamiany z okresem objętym kontrolą. Stwierdzenie, że naruszenie musi trwać wdacie kontroli czy w dacie wydania zarządzenia jest nieprawdziwe, nielogiczne i mogłoby grozić brakiem poszanowania dóbr prawnych w postaci nakazów i wytycznych zawartych w przepisach ochrony środowiska oraz zagrozić ewentualnemu dobru w postaci sankcji za wskazane naruszenia. Podzielając takie stanowisko wskazać należy, że naruszenia prawa stwierdzone w trakcie kontroli i stwierdzone protokołem kontroli nie musi mieć charakteru ciągłego i istnieć jeszcze w dacie kontroli, czy też w momencie wydawania zarządzenia kontrolnego. Do legalnego, a więc zgodnego z prawem wydania zarządzenia pokontrolnego, wystarczającym jest, że naruszenie takie faktycznie zaistniało w dowolnym okresie objętym kontrolą. Istotą kontroli prowadzonej przez właściwy organ inspekcji ochrony środowiska jest zbadanie zgodności kontrolowanej działalności z przepisami prawa, stwierdzenia naruszeń ujawnionych w wyniku kontroli oraz podjęcie działań, które mają na celu przeciwdziałanie i wyeliminowanie takich naruszeń w dalszej działalności kontrolowanego podmiotu. To, że stwierdzone naruszenie nie istnieje już w dacie wydawania zarządzenia pokontrolnego nie oznacza, że nie istnieje potrzeba jego ujawienia wraz z nakazem przeciwdziałania mu na przyszłość. Za nieuzasadnione uznać należy również zarzuty z pkt 3, 4 i 5 skargi dotyczące nakazu zawartego w pkt 2 zarządzenia pokontrolnego, tj. zaprzestania nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów o kodzie19 12 08 i/lub uregulowania stanu formalnoprawnego w tym zakresie. Po pierwsze trafnie zauważył organ, że powołanie się na przepisy krajowe co do wytworzonego kodu odpadu w instalacji przetwarzania zużytych opon eksploatowanej przez skarżącą Spółkę jest zasadne, gdyż przepisy te, tj. ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. 2020 r. poz. 10), stanowią implementację aktów wspólnotowych, m. in.: - dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie) odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz. Urz. UE L 312 z 22.11.2008, str. 3) (ustawa o odpadach); - Decyzji Komisji z dnia 3 maja 2000 r. zastępująca decyzję 94/3/WE ustanawiającą wykaz odpadów zgodnie z art. 1 lit. a) dyrektywy Rady 75/442/EWG w sprawie odpadów oraz decyzję Rady 94/904/WE ustanawiającą wykaz odpadów niebezpiecznych zgodnie z art. 1 ust. 4 dyrektywy Rady 91/689/EWG w sprawie odpadów niebezpiecznych (notyfikowana jako dokument nr C(2000) 1147) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (2000/532/WE)Tekst mający znaczenie dla EOG (katalog odpadów). W ocenie Sądu przekonywujące jest również stanowisko organu co do stwierdzonego w trakcie kontroli niezgodnego z prawem transgranicznego przemieszczania odpadów o kodzie 19 12 08 (tekstylia). Jak wskazał organ w trakcie kontroli ustalono, że Spółka w okresie od 2022 r. do [...]03.2025 r. przekazywała wytworzone odpady kordu tekstylnego o kodzie 19 12 08 - tekstylia do procesu termicznego przekształcania R1, do instalacji C. S., adres [...], B., [...] ([...]) na załączniku nr [...], w którym w polu nr [...] błędnie wskazano, iż przedmiotowe odpady stanowią odpady o kodzie 83140 - odpady opon pneumatycznych, z wyłączeniem przeznaczonych do procesów z załącznika IVA. Odpady przemieszczano w procedurze informowania w myśl art. 18 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów. Łącznie od 2022 r. do 2025 r. przekazano 7 836,52 Mg odpadów o kodzie 19 12 08. Odpady kordu tekstylnego 19 12 08 nie mogą zostać zaklasyfikowane pod kodem 83140 - odpady opon pneumatycznych - załącznik nr IX do Konwencji Bazylejskiej, ponieważ nie stanowią już przedmiotu znajdującego się w obrębie kodu 83140. Niezaprzeczalnie odpady 19 12 08 powstają z opon, ale już takowych nie stanowią, odpad ten jest odpadem powstającym na wskutek przetwarzania odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony. Odpady o kodzie 16 01 03 można zaklasyfikować pod kodem B3140, ale już odpady powstałe z przetwarzania odpadów o kodzie 16 01 03 stanowią inną grupę odpadów zgodnie z art. 4 ustawy o odpadach i są klasyfikowane ze względu na źródło ich powstawania. Odpady o kodzie 19 12 08 nie mogą również zostać zaklasyfikowane w obrębie kodu EU3011 - odpady tworzyw sztucznych, ponieważ stanowią mieszaninę tworzyw sztucznych mieszczących się w obrębie kodu EU3011 oraz plastyfikatorów w postaci kauczuku (elastomerów) nie mieszczących się w obrębie kodu EU3011. Odpady o kodzie 19 12 08 - tekstylia składają się z pozostałości gumy i kordu tekstylnego i stanowią mieszaninę odpadów spoza listy wykazu odpadów z tzw. "listy zielonej". W przypadku odpadów spoza listy obowiązuje procedura wcześniejszego zgłoszenia i zgody. Odpady te nie mogą być przekazywane na podstawie art. 18 rozporządzenia WE 1013/2006. W konsekwencji takich ustaleń organ prawidłowo uznał, że należy uregulować stan formalnoprawny ww. zakresie lub zaprzestać nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów. Nie ma racji przy tym skarżąca zarzucając organowi błędną wykładnie przepisu art. 2 pkt 3 Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że kord tekstylny stanowi mieszaninę odpadów, podczas gdy powstaje on w wyniku przetworzenia jednego rodzaju odpadu w postaci zużytych opon (16 01 03). Oczywiście w przepisie art. 2 pkt 3 rozporządzenia 1013/2006 mowa jest "mieszaninie odpadów" jako odpadach powstałych w wyniku celowego lub przypadkowego wymieszania dwóch lub więcej rodzajów odpadów, jednakże definicji tej nie można ograniczać jedynie do sytuacji, w której już od początku mamy do czynienia z przetwarzaniem kilku różnych rodzajów odpadów. Jeżeli dany odpad jest odpadem składającym się z różnych frakcji i w wyniku przetwarzania tego odpadu dochodzi do rozdzielania odpadu na różne frakcje "materiałowe" odpadów, które są klasyfikowane jako odpady o różnych kodach, to w sytuacji ich celowego lub przypadkowego zmieszania, również jako zanieczyszczeń, sytuacja taka objęta jest hipotezę art. 2 pkt 3 rozporządzenia 1013/2006. Choć odpady w postaci zużytych opon o kodzie 16 01 03 stanowią odpad o kodzie B3140, tj. odpad z opon pneumatycznych to już odpady powstałe ze zużytych opon, w wyniku rozdzielania odpadu o kodzie 16 01 03 (zużyte opony) na różne frakcje "materiałowe" odpadów, klasyfikowane jako odpady o różnych kodach, nie stanowią odpadu o kodzie B3140, a więc odpadu z opon pneumatycznych. Na okoliczności te trafnie zwrócił organ uwagę w odpowiedzi na skargę wskazując, że w wyniku kombinacji procesów mechanicznego przetwarzania zużytych opon tj. odpadów o kodzie 16 01 03 - zużyte opony, Strona wytwarza odpady kordu tekstylnego, które należy klasyfikować pod kodem 19 12 08 - tekstylia. Nie jest fizycznie możliwe, że opona po rozdrobnieniu i odzyskaniu z niej co najmniej trzech frakcji materiałowych, tj: odpadów metali (1912 02), odpadów palnych (19 12 10), tekstyliów (19 12 08), będzie nadal odpadem o kodzie 16 01 03 - zużyte opony. Logicznym więc jest to, że wyniku przetwarzania jednego odpadu w postaci opony, który składa się z wielu materiałów, powstaną inne rodzaje odpadów nie będące oponami, co również stwierdził Organ udzielający zezwolenia na przetwarzanie odpadów w decyzji z dnia [...].11.2020 r. sygn.: [...] w pkt 1 pkt 1 tabela nr 2 wskazując rodzaje odpadów do wytworzenia powstających w wyniku przetwarzania opon. Trafnie wskazał też organ, że skarżąca dokonała błędnej klasyfikacji odpadów o kodzie 19 12 08 klasyfikując go na Potrzeby międzynarodowego przemieszczania jako B3140. Kod ten nie stanowi już odpadów opon o kodzie 16 01 03. Na skutek procesów przetwarzania, zmianie uległy pierwotne fizyczne właściwości opon i zostały one rozdzielone na inne frakcje "materiałowe" odpadów m. in.19 12 08 - tekstylia. Obecny proces odzysku opon w instalacji skarżącej uniemożliwia wyselekcjonowanie czystego kordu tekstylnego, gdyż ten jest zanieczyszczony pyłem gumowym, grudkami gumy i w niewielkim stopniu stalowym drutem. Zgodnie z Konwencją Bazylejską czyste odpady o kodzie 19 12 08 mogą zostać zaklasyfikowane pod kodem B3011 (na terenie UE: EU3011) o ile nie są zanieczyszczone tworzywami sztucznymi innego rodzaju niż wymienione na liście pod • indeksem B3011. W tym przypadku odpady 19 12 08 są zanieczyszczone elastomerami i plastyfikatorami (guma z opon), które nie znajdują się na wykazie pod indeksem EU3011 - Załącznik nr III część 1 lit. g rozporządzenia 1013/2006. Organ podkreślił również, że nie zgadza się z zarzutem skarżącej, gdyż wskazana definicja mieszaniny w art. 2 pkt 3 rozporządzenia WE 1013/2006 wskazuje, iż: mieszanina odpadów oznacza odpady powstałe w wyniku celowego lub przypadkowego wymieszania dwóch lub więcej rodzajów odpadów, która to mieszanina nie została zaliczona do żadnej z kategorii w załącznikach IIIB, IV i IVA. Odpady w pojedynczym przemieszczeniu, obejmującym dwa lub więcej rodzajów odpadów transportowanych osobno, nie są uważane za mieszaninę odpadów. W naszym przypadku mamy do czynienia z przypadkowym zmieszaniem różnych tworzyw sztucznych i odpadów gumy, gdyż proces technologiczny uniemożliwia całkowite oddzielenie kordu tekstylnego od odpadów gumy. Zgodnie z wytycznymi korespondentów nr 12 odpady tworzyw sztucznych zanieczyszczone innymi rodzajami tworzyw sztucznych, powinny składać się wyłącznie z substancji określonych pod indeksem EU3011. Organ wskazuje, że kod EU3011 informuje wyłącznie o składzie frakcji odpadów oraz z jakich substancji może się składać. O ile kord tekstylny może być zaliczony do grupy polimerów oznaczonych PET (jeśli nie jest zrobiony z nylonu -PA), to pozostałości gumy stanowią mieszankę kauczuku syntetycznego SBR (styrenowo-butadienowy) i/lub BR (polibutadienowy) stanowiących elastomery i nie są wymienione pod indeksem EU3011. Ze względu na brak na liście indeksu EU3011 grup ww. elastomerów, nie można ich zaklasyfikować do grupy EU3011. Prawidłowo zatem uznał organ, że odpady o kodzie 19 12 08 (tekstylia) składają się z pozostałości gumy i kordu tekstylnego i stanowią mieszaninę odpadów spoza listy wykazu odpadów z tzw. "listy zielonej", zaś w przypadku odpadów spoza listy obowiązuje procedura wcześniejszego zgłoszenia i zgody, a odpady te nie mogą być przekazywane na podstawie art. 18 rozporządzenia WE 1013/2006. W konsekwencji powyższego prawidłowo zalecił organ skarżącemu uregulowanie stanu formalnoprawnego ww. zakresie lub zaprzestanie nielegalnego transgranicznego przemieszczania odpadów, o czym orzeczono w pkt 2 zarządzenia pokontrolnego. Za nieuzasadniony uznać należy także zarzut z pkt 6 skargi dotyczący naruszenia art. 77 ust. 1-2 u.o.o. poprzez zobowiązanie skarżącej do korekty zbiorczych sprawozdań w zakresie gospodarowania odpadami za lata 2023 i 2024, podczas gdy organem właściwym w zakresie weryfikacji sprawozdania i wzywania do jego korekty jest marszałek województwa a nie wojewódzki inspektor ochrony środowiska, co miało istoty wpływ na wynik sprawy. W sprawie nie budzi wątpliwości, że w czasie trwania kontroli w zbiorczych sprawozdaniach o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami w latach 2023 i 2024 stwierdzono rozbieżności w stosunku do danych zawartych w ewidencji odpadów, w związku z czym istniała konieczność dokonania korekty sprawozdań w zakresie wskazanym w pkt 4 zarządzenia pokontrolnego. Ma rację przy tym skarżący, że art. 77 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach uprawnia marszałka województwa do weryfikowania i dokonania korekty informacji zawartych w sprawozdaniach, jednakże powyższe uprawienie nie koliduje i nie niweczy prerogatyw wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska wynikających z art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 u.i.o.ś. Trafnie w tym zakresie wskazał organ, że Lubelski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska posiada stosowne uprawnienie do weryfikacji przestrzegania przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Tak więc sprawdzenie przez WIOŚ prawidłowego wykonania obowiązku w zakresie złożenia zbiorczego sprawozdania w zakresie gospodarowania odpadami i jego zgodności z prowadzoną ewidencją odpadów przez podmiot gospodarują odpadami jest zasadne. LWIOŚ w punkcie 4 zaskarżonego zarządzenia, mając na uwadze dobro skarżącej, by mogła ona dokonać korekty zanim zostanie do wezwana przez Marszałka Województwa [...]. LWIOŚ wydając zarządzenie pokontrolne powiadomił również Marszałka Województwa [...] o stwierdzony( naruszeniach pismem z dnia [...].10.2025 r. sygn.: [...], w tym o stwierdzonych rozbieżnościach w sprawozdaniach. Zarządzenie pokontrolne nie nakłada na kontrolowanego żadnych nowych obowiązków (nie tworzy nowych norm prawnych), a jedynie formułuje zalecenia mające doprowadzić do wyeliminowania stwierdzonych uchybień. Takie stanowisko organu należy w pełni zaaprobować. Obowiązek administracyjny nałożony w pkt 4 zarządzenia pokontrolnego, pomimo jego sementycznej tożsamości, jest całkowicie innym obowiązkiem niż zobowiązanie, o którym mowa art. 77 ust. 1 i 2 ustawy o odpadach Jak już wyżej wskazano zarządzenie pokontrolne jest jedynie aktem o charakterze sygnalizacyjnym, którego władczy charakter przejawia się jedynie w obowiązku informacyjnym jego adresata wynikającym z art. 12 ust. 2 ustawy, którego zaniechanie lub nieprawidłowe wykonanie stanowi wykroczenie z art. 31a u.i.o.ś. Zarządzenia pokontrolne nie nakładają na ich adresata obowiązków administracyjnoprawnych, które mogłyby być przedmiotem egzekucji administracyjnej. Obowiązek taki może ciążyć na nich na podstawie odrębnych przepisów i decyzji, ale jego samoistnym źródłem nie jest zarządzenie pokontrolne. Zobowiązanie z art. 12 ust. 2 u.i.o.ś. nie jest więc pod względem jego skutków prawnych tożsame ze zobowiązaniem do korekty sprawozdania, o którym mowa w art. 77 ust. 2 ustawy o odpadach, w związku z czym treść tego ostatniego przepisu nie wyłącza możności wydania nakazu jak w pkt 4 zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego. Zobowiązanie te nie są bowiem ze sobą prawnie tożsame. Z tych też względów i w związku z przywołanymi wyżej przepisami, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło