II SA/Lu 804/08

PostanowienieWSA w Lublinie2009-01-12

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego?
Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi bez narażenia siebie i rodziny na uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania. Analiza dochodów i wydatków wykazała, że nawet częściowe uiszczenie wpisu pozbawiłoby rodzinę środków na podstawowe potrzeby, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca J. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od wpisu sądowego od skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, strona przedstawiła dokumenty dotyczące swoich dochodów i wydatków. Referendarz sądowy ocenił, że dochody strony nie pozwalają na pokrycie kosztów utrzymania rodziny oraz wpisu sądowego bez uszczerbku.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a przyznać J. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Strona skarżąca J. G. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca oświadczyła, że bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i swojej rodziny nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi. W związku z tym, że oświadczenie strony skarżącej zawarte na formularzu o symbolu PPF nie zawierało informacji o stałych miesięcznych kosztach utrzymania oraz informacji o wysokości dochodów w kwocie netto wezwano stronę skarżącą do nadesłania oświadczenia i dokumentów źródłowych wskazujących wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania oraz wysokość wynagrodzenia w kwocie netto. W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca nadesłała dwie potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie umów zlecenia, zaświadczenie o wysokości zarobków netto, wydruk z rachunku bankowego, umowę kredytową wraz z harmonogramem jej spłaty, potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię dowodu wpłaty opłaty za użytkowanie gazu wystawionego przez dostawcę gazu oraz potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię wpłaty opłaty za gaz, trzy decyzje dotyczące wymiaru podatku od nieruchomości i podatku rolnego, kopię dowodu wpłaty podatku od nieruchomości, fakturę VAT nr [...] wystawioną za użytkowanie i dostawę gazu wraz z potwierdzeniem jej zapłaty oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dowodów wpłaty opłat za wodę, telefon i wywóz nieczystości. Referendarz sądowy stwierdził, że: Przed przystąpieniem do oceny zasadności wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy wyjaśnić należy, że określając zakres żądania zgłoszonego przez stronę skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy uwzględnił oświadczenie strony skarżącej zawarte w uzasadnieniu wniosku. Strona skarżąca oświadcza tam, że bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i swojej rodziny nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od wniesionej skargi. Tym samym, w ocenie referendarza sądowego strona skarżąca żądając przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w istocie żąda zwolnieni w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Przechodząc do oceny zasadności wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że zasługuje on w całości na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Wpis sądowy od wniesionej w niniejszej sprawie skargi wynosi 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Na podstawie oświadczenia strony skarżącej i nadesłanych przez nią dokumentów źródłowych referendarz sądowy ustalił, że: Strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i niepełnoletnim dzieckiem. Dochód strony skarżącej pochodzący z wykonania umowy zlecenia wynoszący netto za okres wrzesień, październik, listopad 2008 r. [...] złotych stanowi jedyne źródło utrzymania strony skarżącej i jej rodziny. Strona skarżąca wraz z rodziną zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Tytułem stałych kosztów utrzymania strona skarżąca ponosi wydatki za zużycie i dostawę gazu wynoszące za okres dwu miesięcy od [...] złotych do [...] złotych, czyli średnio za okres dwu miesięcy opłata ta wynosi [...] złotych a za okres miesiąca [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty podatku od nieruchomości i podatku rolnego w kwocie [...] złotych, czyli miesięcznie koszt podatku od nieruchomości i podatku rolnego wynosi [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty za energię elektryczną i usługi przesyłowe, która w miesiącu grudniu 2008 r. wyniosła [...] złotych; wydatki ponoszone tytułem opłaty za telefon, która w miesiącu grudniu wyniosła [...] złotych oraz opłata za wywóz nieczystości, która w miesiącu październiku 2008 r. wyniosła [...] złotych. Strona skarżąca spłaca kredyt hipoteczny z tytułu, którego zadłużenie na dzień złożenia wniosku wynosi [...] Euro. Mając na uwadze powyższe okoliczności prawne i faktyczne decydujące o ocenie zasadności wniosku strony skarżącej, referendarza sądowego stwierdził, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie uiścić całości bądź części wpisu sądowego od wniesionej skargi bez narażenia siebie i swojej rodziny na uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania. Średnio stałe miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej, na które składa się średnie miesięczna wartość opłat ponoszonych w odstępach innych niż miesięczne oraz opłaty poniesione przez stronę skarżącą w miesiącu grudniu 2008 r., czyli miesiącu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynoszą [...] złotych zaś średnie dochody netto za okres trzech miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynoszą [...] złotych. Tak więc średnio miesięcznie po poniesieniu przez stronę skarżącą wykazanych przez nią kosztów utrzymania, nie obejmujących kosztów wyżywienia na pokrycie tych kosztów trzyosobowej rodziny pozostaje kwota [...] złotych. Porównując wysokość tej kwoty do wysokości wpisu sądowego od wniesionej skargi stwierdzić należy, że uiszczenie tego wpisu sądowego w całości przez stronę skarżącą pozbawi ją i jej rodzinę niemal zupełnie możliwości poniesienia kosztów wyżywienia powodując tym samym uszczerbek w tych kosztach. Również uiszczenie tytułem części wpisu sądowego od wniesionej skargi jedynie kwoty 100 złotych czy 50 złotych skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej i jej rodzinie. Kwota pozostająca stronie skarżącej i jej rodzinie na pokrycie kosztów wyżywienia po poniesieniu przez nią stałych kosztów utrzymania w średniej ich wysokości zapewnia bowiem miesięcznie na wyżywienie jednej osoby w rodzinie strony skarżącej kwotę [...] złote. Ta kwota zapewnia zaś dziennie na wyżywienie jednej osoby w rodzinie strony skarżącej kwotę [...] złotych. Pomniejszenie kwoty pozostającej stronie skarżącej i jej rodzinie na pokrycie kosztów wyżywienia o 50 złotych czy 100 złotych skutkować będzie tym, że miesięcznie na wyżywienie jednej osoby w gospodarstwie domowym strony skarżącej pozostanie odpowiednio kwota [...] złotych – [...] złotych a dziennie odpowiednio kwota [...] złotych – [...] złotych. W ocenie referendarza sądowego kwoty te nie są w stanie pokryć wydatków związanych z wyżywieniem nie wspominając o innych niezbędnych kosztach utrzymania jak zakup środków czystości lub odzieży. To zaś świadczy o tym, że poniesienie części wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 50 złotych czy 100 złotych także skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej i jej rodzinie. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło