II SA/Lu 811/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 marca 2009r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o uwłaszczenie I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. G. od Skarbu Państwa /Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie/ kwotę 292,80 /dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/, w tym 52,80 /pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/ należnego podatku od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu oraz kwotę 17 /siedemnaście/ złotych tytułem zwrotu wydatków. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 63 kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. po rozpoznaniu odwołania K. B. uchyliło decyzję Starosty L. z dnia [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przywrócenia do obiegu prawnego aktu własności ziemi, znak: [...] z dnia [...] wydanego przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w L. Wydział Rolnictwa i Leśnictwa, który został uchylony decyzją Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczeń przy Wojewodzie L. w L. z dnia [...] oraz utrzymaną w mocy decyzją Ministra Rolnictwa z dnia [...]. Organ I instancji w uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na przepis art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991r. w sprawach dotyczących uregulowania własności gospodarstwa rolnych, który wyłącza stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących możliwości zmiany, uchylenia, wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności, nie ma możliwości wzruszenia w nadzwyczajnym trybie ostatecznych decyzji wydanych w sprawach uwłaszczenia gospodarstw rolnych, dlatego postępowanie podlega umorzeniu. W odwołaniu od decyzji K. B. zarzucała, że organ nie udzielił jej odpowiedzi na złożone pismo i odmówił wydania wypisu z rejestru i mapy do hipoteki, a także nie wskazał, na czyj wniosek uchylono prawomocną decyzję. Rozpatrując odwołanie Kolegium stwierdziło, że wniosek K. B. z dnia 26 marca 2007r. wszczynający postępowanie nie został przez nią podpisany ani nie zawiera sprecyzowanego żądania, dlatego organ I instancji powinien wezwać wnioskodawczynię do usunięcia braków formalnych wniosku w trybie art. 64 § 2 kpa, a następnie ponownie go rozpoznać. Z tych względów Kolegium uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skargę do sądu administracyjnego wniosła K. B., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarzuciła, że Kolegium bezzasadnie odmówiło merytorycznego rozpoznania jej sprawy. Podniosła, że przewlekłość tego postępowania pogorszyła jej stan zdrowia. Podkreśliła, że wnosiła o wydanie - na podstawie aktu własności ziemi z dnia [...] - wypisu z rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej do księgi wieczystej w celu uporządkowania zapisu. Jej zdaniem przedmiotowy akt własności jako prawomocny nie mógł być pozbawiony mocy prawnej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Podstawą jej wydania był art. 138 § 2 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W niniejszej sprawie Kolegium miało podstawy do przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, ponieważ wniosek skarżącej zawierał istotne wady formalne, uniemożliwiające nadanie sprawie prawidłowego biegu i prawidłowe rozstrzygnięcie. Okoliczność tę potwierdziła sama skarżąca w skardze, podnosząc, że wnosiła o wydanie jej dokumentów tj. wypisu z rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej do księgi wieczystej, sporządzonych na podstawie aktu własności ziemi z dnia [...], a nie o uchylenie bądź zmianę tego aktu, jak przyjął organ I instancji. Precyzyjne określenie żądania było podstawowym warunkiem prawidłowego rozstrzygnięcia, dlatego zaskarżona decyzja o przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania jest uzasadniona. W sytuacji występującej w sprawie, z uwagi na nieprecyzyjne określenie przedmiotu żądania przez skarżącą, merytoryczne rozpoznanie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze byłoby niedopuszczalne, ponieważ naruszałoby zasadę dwuinstancyjnego orzekania przez organy administracji publicznej, która wymaga, by wniosek strony został najpierw zbadany i oceniony przez organ I instancji, a dopiero następnie przez organ odwoławczy. Prawidłowo więc Samorządowe Kolegium Odwoławcze zobowiązało organ I instancji do wyjaśnienia – na podstawie art. 64 § 2 kpa - czego w istocie domaga się skarżąca. W ponownym postępowaniu skarżąca będzie więc mogła sprecyzować swoje żądanie, a organ ponownie je rozpozna. Z powyższych względów stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów i jest dla skarżącej korzystna. Decyzja ta ma charakter kasatoryjny, tzn. nie przesądza rozstrzygnięcia, sprawa zostanie ponownie zbadana przez organ I instancji, który wyjaśni wątpliwości, a następnie wyda jeszcze raz decyzję, którą skarżąca będzie mogła zaskarżyć do organu wyższego stopnia. Z tych względów, na podstawie art. 151 i art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002r., Nr 163, poz.1349 ze zm.), Sąd orzekł, jak w sentencji.