II SA/Lu 827/15
WyrokWSA w Lublinie2016-04-12
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Joanna Cylc-Malec, Witold Falczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę garażu przy granicy działki, dopuszczona przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, może zostać wydana bez analizy wpływu inwestycji na nasłonecznienie i oświetlenie pomieszczeń w budynkach sąsiednich?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę garażu przy granicy działki, nawet jeśli dopuszczona przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, nie może zostać wydana bez analizy wpływu inwestycji na nasłonecznienie i oświetlenie pomieszczeń w budynkach sąsiednich. Organy administracji architektoniczno-budowlanej mają obowiązek zbadać, czy projekt spełnia wymogi dotyczące naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz czy nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący J.S. wniósł skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego o garaż dwustanowiskowy. Garaż miał być usytuowany przy granicy działki. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i przyjęcie, że inwestycja nie narusza jego prawa własności oraz interesów. Kwestionował ocenę zgodności inwestycji z planem miejscowym i przepisami dotyczącymi nasłonecznienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz J.S. koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Witold Falczyński, Protokolant Referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...]. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...] II. zasądza od Wojewody na rzecz J. S. 500 (pięćset) złotych kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania A. i J. S. oraz B. K., Wojewoda L. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A. Ś. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], położonej w [...], polegającą na dobudowaniu do tego budynku garażu.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że wniosek o pozwolenie na rozbudowę przedmiotowego budynku o garaż dwustanowiskowy w formie budynku parterowego, niepodpiwniczonego, bez poddasza, o powierzchni całkowitej 60 m˛, maksymalnej wysokości 4,66 m i pochyleniu połaci dachowej 15°(27%), usytuowany przy granicy z sąsiednimi działkami nr [...] i nr [...], odpowiada dyspozycji norm zawartych w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej jako Prawo budowlane).
Zdaniem wojewody, usytuowanie garażu przy granicy z działką sąsiednią jest zgodne z dyspozycją § 12 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w związku z § 52, 55 i 56 uchwały Nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł. dla terenu położonego w Łukowie pomiędzy granicami administracyjnymi miasta od strony wschodniej i ul. [...], ul. [...], ul. [...] (Dz. Urz. Woj. Lub. Nr [...], [...]).
W ocenie organu, realizacja przedmiotowego garażu na działce o powierzchni 518 m˛ i szerokości 14,06 m odpowiada wymogom planu miejscowego pod względem funkcjonalnym. Całkowita powierzchnia zabudowy wynosząca 46,91% całkowitej powierzchni działki, wskaźnik intensywności zabudowy wynoszący 0,598 oraz wielkość powierzchni biologicznie czynnej stanowiącej 46,91% powierzchni całkowitej działki, nie przekraczają bowiem dopuszczalnych wartości określonych planem.
Wojewoda stwierdził również, że budynek o projektowanej wysokości 4,66 m, przy założonej lokalizacji w granicy działki, nie spowoduje ponadnormatywnego ograniczenia dopływu światła słonecznego do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynkach na działkach odwołujących się, gdyż nie narusza § 13 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dotyczących nasłonecznienia i przesłaniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Projektowany obiekt, zdaniem organu, spełnia również wymogi ochrony przeciwpożarowej, gdyż nie narusza przepisów określonych w § 271-273 tego rozporządzenia.
Zdaniem organu odwoławczego, po analizie alternatywnych rozwiązań lokalizacji projektowanego garażu wojewoda uznał, że przedstawione rozwiązanie projektowe jest optymalne dla inwestora i zapewnia najbardziej korzystne pod względem funkcjonalnym zagospodarowanie działki. Podał ponadto, że zacienianie powierzchni sąsiednich działek wykorzystywanych jako ogrody warzywne czy kwiatowe nie jest objęte regulacjami ustawy-Prawo budowlane.
W ocenie wojewody, niewielkie rozmiary inwestowanej działki i działek znajdujących się w sąsiedztwie oraz sposób ich zabudowy bez wątpienia ograniczają możliwość komfortowego ich użytkowania, lecz brak kompleksowego rozwiązania kwestii lokalizacji budynków gospodarczych na działkach (brak planu szczegółowego zagospodarowania terenu) nie daje organom administracji architektoniczno-budowlanej możliwości egzekwowania czy narzucania określonej lokalizacji.
Jak podkreślił wojewoda, projektowany obiekt nie narusza przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, gdyż zapewnia poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Nie można uznać, że budynek w granicy działek A. i J. S. i B. K. ograniczy możliwość użytkowania tych działek zgodnie z ich przeznaczeniem. Zdaniem organu, subiektywne odczucia właścicieli działek dotyczące inwestycji nie mają przełożenia na obowiązujące przepisy w sprawie lokalizacji budynku na sąsiedniej działce. Inwestorka realizuje obiekt jedynie na działce nr [...], w stosunku do której posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ podkreślił, że jak wynika z projektu zagospodarowania, lokalizacja garaży w narożach działek jest praktykowana na całym osiedlu, a projektowany garaż nawiązuje do sposobu zagospodarowania pozostałych działek.
Skargę na powyższą decyzję wniósł J. S., zarzucając:
1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 8, art. 9, art. 77 ust. 1 i art. 80 k.p.a polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy poprzez przyjęcie, że zgodność planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przyjęcie planowanej budowy nowego budynku w granicy działki skarżącego nie narusza jego prawa własności i jest wystarczającą przesłanką do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, dokonanie nieprawidłowej oceny dowodów zebranych w sprawie, a także naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów poprzez przyjęcie, że przedmiotowa decyzja nie narusza interesu skarżącego;
2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego i § 12 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że projekt budowlany inwestora zapewnia poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów skarżącego oraz, że lokalizacja garaży jest praktykowana w narożach działek na całym osiedlu, a projektowany garaż nawiązuje do sposobu zagospodarowania pozostałych działek;
3) naruszenie art. 2, art. 32 i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie wadliwego rozstrzygnięcia naruszającego prawo własności skarżącego.
W związku z powyższym skarżący zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i umorzenia przedmiotowego postępowania, ewentualnie przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zarzutów skargi skarżący zakwestionował stanowisko Wojewody L., iż projekt budowlany inwestora zapewnia poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów skarżącego, w tym nie ogranicza dostępu do drogi publicznej, że lokalizacja garaży jest praktykowana w narożach działek na całym osiedlu, a projektowany garaż nawiązuje do sposobu zagospodarowania pozostałych działek oraz że projekt przedmiotowej inwestycji jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Według skarżącego, organ drugiej instancji dowolnie uznał, że jedynym ograniczeniem zabudowy na działce inwestora jest maksymalny współczynnik intensywności zabudowy, powierzchni zabudowy i powierzchni biologicznie czynnej oraz wysokość obiektu.
Zdaniem skarżącego, ocena dopuszczalności lokalizacji budynku względem działki sąsiedniej nie może ograniczać się wyłącznie do kwestii zachowania warunków technicznych w zakresie odległości minimalnych, lecz powinna obejmować cały wachlarz zagadnień związanych z oddziaływaniem obiektu na otoczenie. Tych zagadnień nie można tracić z poła widzenia podczas wykładni przepisów rozporządzenia, w szczególności tych, które na zasadzie wyjątku dopuszczają odstępstwo od innych określonych w nim warunków techniczno-budowlanych.
Skarżący podkreślił, że organ powinien wskazać w decyzji, jakim dowodom dał wiarę, a jakim wiary odmówił, czego brak jest w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sama obszerna treść i przywołanie przepisów prawa materialnego nie wystarczy. Wobec braku takiego uzasadnienia stanu faktycznego, błędnej interpretacji wskazanych w petitum skargi przepisów prawa materialnego, skarżący stwierdził, że zaskarżona decyzja dotknięta jest wadami prawnymi, które winny skutkować jej usunięciem z obrotu prawnego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego polegającą na dobudowaniu do tego budynku garażu dwustanowiskowego.
Materialnoprawną podstawę przedmiotowej decyzji stanowi art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej jako rozporządzenie), a także przepisy § 55 i 56 uchwały Nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł. (dalej jako plan miejscowy).
Na wstępie należy podkreślić, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę jest decyzją związaną, co oznacza, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, a także w przepisach technicznych zawartych w rozporządzeniach wykonawczych do tej ustawy, przy jednoczesnym braku przesłanki negatywnej z art. 35 ust. 5 ustawy, właściwy organ nie może odmówić inwestorowi wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4).
Jednym z podstawowych warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jest § 12 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednia działką budowlaną nie mniejszą niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Natomiast, w myśl § 12 ust. 2 tego rozporządzenia, sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Użycie w cytowanym przepisie sformułowania "dopuszcza się" jednoznacznie wskazuje, że jest to rozwiązanie wyjątkowe, które wymaga nie tylko zaistnienia szczególnych okoliczności uzasadniających odstępstwo od ogólnej zasady sytuowania budynków, ale również szczególnej staranności i dbałości organu w zakresie poszanowania interesów osób trzecich.
Zgodnie z ustaleniami zawartymi w § 52 planu miejscowego Miasta Ł., działka nr [...], na której planowana jest inwestycja, znajduje się na obszarze określonym symbolem MNU – 5, przeznaczonym na realizację i utrzymanie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług nieuciążliwych, w tym hoteli, z możliwością realizacji i utrzymania infrastruktury takiej jak: garaże, budynki gospodarcze, miejsca postojowe, infrastruktura techniczna, dojścia i dojazdy, ogrodzenia i mała architektura.
W § 55 planu, na terenach oznaczonych symbolem przeznaczenia MNU dopuszczono możliwość lokalizacji budynków bezpośrednio przy granicy działki budowlanej oraz w odległości 1,50 m i większej od granicy działki budowlanej, ustalono kąt nachylenia głównych połaci dachowych od 30° do 45° oraz symetryczne nachylenie głównych połaci dachowych.
Z kolei, zgodnie z § 56 planu miejscowego, na terenach oznaczonych symbolami przeznaczenia MNU-5, maksymalny wskaźnik intensywności zabudowy dla każdej działki budowlanej wynosi 0,6, zaś maksymalna wysokość budynku od poziomu terenu do najwyżej położonego elementu dachu wynosi 12 m, minimalna powierzchnia biologicznie czynna na każdej działce budowlanej - 40%, a maksymalna powierzchnia zabudowy na każdej działce budowlanej - 40%.
Nie ulega wątpliwości, że plan miejscowy obowiązujący na obszarze, na którym położona jest działka inwestorki, dopuszcza sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynków zwróconych ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy, co odpowiada dyspozycji § 12 ust. 2 w związku z ust. 1 pkt 2 rozporządzenia.
Jednak, w związku z tym, że § 12 ust. 2 rozporządzenia wyraźnie odsyła do regulacji zawartej w ust. 1 rozporządzenia, należy uznać, że ustalenie w planie miejscowym dopuszczalności sytuowania budynku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, przy granicy z działką sąsiednią, nie zwalnia organów właściwych w sprawach budowlanych od zbadania, czy projekt tego budynku spełnia wymagania określone w § 13, 60 i 271-273 rozporządzenia bądź w przepisach odrębnych.
Uwzględnienie § 13, § 60 lub § 271-273 rozporządzenia bądź przepisów odrębnych może wyłączać w określonych okolicznościach sprawy możliwość zastosowania przepisu planu miejscowego dopuszczającego usytuowanie budynku przy granicy z sąsiednią działką w myśl § 12 ust. 2 rozporządzenia. Innymi słowy, stosowanie przepisów planu miejscowego nie może prowadzić do obejścia bezwzględnie obowiązujących norm technicznych, zawartych w § 13, § 60 lub § 271-273 rozporządzenia.
Zatem dla uznania dopuszczalności usytuowania konkretnego obiektu budowlanego w granicy z działką sąsiednią nie wystarczy stosowny zapis w planie miejscowym, ale konieczne jest również jednoznaczne, nie budzące żadnych wątpliwości ustalenie, że nie sprzeciwiają się temu § 13, § 60 i § 271-273 rozporządzenia oraz przepisy odrębne.
W myśl § 13 ust. 1 rozporządzenia, odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli:
1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:
a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,
b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,
2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.
Stosownie do treści ust. 2 powołanego przepisu, wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części.
W myśl § 13 ust. 4 rozporządzenia, odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone nie więcej niż o połowę w zabudowie śródmiejskiej.
Z kolei, zgodnie z treścią § 60 rozporządzenia, pokoje mieszkalne powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 7:00-17:00. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie tego wymagania co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia.
W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wskazano, że "projektowana wysokość garażu przy założonej lokalizacji nie powoduje zarówno ponadnormatywnego ograniczenia dopływu światła dziennego, jak i ograniczenia dopływu światła słonecznego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym na działkach sąsiednich". Takie stwierdzenie zawiera również część ósma projektu architektoniczno-budowlanego (k. 15a akt adm.).
Co istotne, w tym projekcie określono jedynie wysokość od parapetów okien od poziomu terenu na trzech kondygnacjach budynku usytuowanego na sąsiedniej działce nr [...]. Nie dokonano jednak żadnych obliczeń, o których mowa w § 13 ust. 1 rozporządzenia, umożliwiających ocenę, czy odległość projektowanego budynku od budynku na działce sąsiedniej z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi umożliwia naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. W aktach sprawy nie ma również żadnego dokumentu, z którego wynikałyby dane dotyczące czasu nasłonecznienia pokoi mieszkalnych w budynku na działce nr [...], zgodnie z § 60 rozporządzenia.
Stwierdzenie przez organ pierwszej instancji, że projekt rozbudowy domu mieszkalnego o garaż na działce nr [...] spełnia wymagania określone w § 13 i § 60 rozporządzenia, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, jest zatem pozbawione podstaw.
Braków w tym zakresie nie uzupełnił również organ drugiej instancji, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji arbitralnie stwierdził, że "budynek o projektowanej wysokości 4,66 m przy założonej lokalizacji w granicy działki nie spowoduje ponadnormatywnego ograniczenia dopływu światła słonecznego do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku na sąsiedniej działce".
Nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie zarówno przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji, stanowi nie tylko istotne naruszenie podstawowych zasad postepowania administracyjnego, ale także naruszenie wyrażonej w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego zasady poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich.
W myśl tego przepisu, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Zatem usytuowanie budynku na działce budowlanej z poszanowaniem interesu prawnego właścicieli działek sąsiednich oznacza nie tylko uwzględnienie norm, o których mowa w § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ale także wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Wyważenie tych interesów prawnych oznacza uwzględnienie istniejącej zabudowy oraz możliwości zabudowy działek w przyszłości.
W razie konfliktu interesów właścicieli nieruchomości, a więc inwestora i właściciela nieruchomości sąsiedniej, optymalne korzystanie z ich praw wiąże się z reguły z wprowadzeniem ograniczeń w korzystaniu z jednej z tych nieruchomości lub obu. Rozpoznając wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego przy granicy z sąsiednią nieruchomością lub w zbliżeniu do tej granicy, organ administracji publicznej powinien uwzględniać konstytucyjny obowiązek równego traktowania stron i ochrony własności (art. 32 i 64 Konstytucji RP) (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2004 r., OSK 786/04, ONSA i WSA 2005/4/86; z dnia 28 kwietnia 2006 r., II OSK 794/05; z dnia 14 września 2006 r., II OSK 1090/05; z dnia 3 marca 2008 r., II OSK 436/07 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Na tle przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wykształciła się niewłaściwa praktyka polegająca na uznawaniu, że jeżeli usytuowanie projektowanego budynku odpowiada odległościom od granicy działki sąsiedniej określonych w tym rozporządzeniu, bądź w planie miejscowym, do którego to rozporządzenie odsyła, to budynek ten nie oddziałuje na sąsiednią działkę. Rozwiązanie to razi automatyzmem, gdyż zachowanie przez inwestora odległości projektowanego obiektu od granic sąsiednich nieruchomości nie zawsze samo w sobie przesądza o wpływie bądź braku wpływu tej inwestycji na otoczenie.
Oceniając dopuszczalność realizacji określonej inwestycji budowlanej, zwłaszcza wtedy, gdy inwestycja ta ma być usytuowana przy granicy z działką sąsiednią, organ powinien każdorazowo dokonać analizy nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych w kontekście indywidualnych cech obiektu budowlanego – tj. jego wielkości, formy, konstrukcji, przeznaczenia oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji (tak m.in. wyrok NSA z 9 października 2007 r., II OSK 1321/06, Lexis.pl nr 2215816; wyrok WSA w Białymstoku z 23 maja 2013 r., II SA/Bk 546/12, CBOSA).
Wprawdzie w niniejszej sprawie, wobec istnienia w obrocie prawnym planu miejscowego dopuszczającego usytuowanie obiektów przy granicy z działką sąsiednią, nie ma zastosowania § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia, który dopuszcza sytuowanie garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jednak przepis ten stanowi istotną wskazówkę interpretacyjną.
W powołanej normie prawodawca dopuścił bowiem sytuowanie w granicy z działką sąsiednią jedynie niewielkich garaży - o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m, tymczasem wysokość projektowanego garażu na działce nr [...] wynosi 4,66 m, długość od strony sąsiedniej działki nr [...] wynosi 11,25 m, zaś od strony działki nr [...] – 5,96 m.
Wydanie pozwolenia na realizację budynku o tak znacznych rozmiarach przy granicy z sąsiednimi działkami o niewielkiej powierzchni wymagało od organów administracji architektoniczno-budowlanej szczególnie starannego rozważenia, czy taka lokalizacja budynku, chociaż dopuszczona w planie miejscowym, nie naruszy innych norm prawa chroniących uzasadnione interesy właścicieli sąsiednich działek.
Organy w rozpoznawanej sprawie nie dopełniły tego obowiązku, naruszając tym samym art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w stopniu mającym wpływ na treść wydanych przez nie rozstrzygnięć, a także przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80, a organ odwoławczy również art. 136 k.p.a., w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji obu organów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Rozstrzygniecie o kosztach postępowania zostało wydane na podstawie art. 200 tej ustawy.
Rozpoznając sprawę ponownie, organ pierwszej instancji uwzględni powyższe uwagi, w szczególności oceni dopuszczalność usytuowania budynku garażowego o projektowanych rozmiarach przy granicy z sąsiednimi działkami nr [...] i nr [...] w świetle zasady ochrony uzasadnionych interesów ich właścicieli, z uwzględnieniem odpowiednich norm technicznych, w tym dotyczących zapewnienia dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach na tych działkach.
Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło