II SA/Lu 839/08

PostanowienieWSA w Lublinie2009-03-06

Skład orzekający: Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącej, która pomimo rent i prac dorywczych, po odliczeniu niezbędnych wydatków na czynsz, energię, gaz i leki, nie posiada środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Prawo pomocy, choć powinno być stosowane ostrożnie, nie może być iluzoryczne.
Stan faktyczny
Po wydaniu wyroku oddalającego skargę na decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, skarżąca Z. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała na niskie dochody z rent, wspólne zamieszkiwanie z synem, wysokie wydatki na czynsz, energię, gaz i leki, a także na sezonowy charakter prac dorywczych.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano Z. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; II. Ustanowiono dla Z. S. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. i S. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - w zakresie wniosku skarżącej Z. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a I. przyznać Z. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; II. ustanowić dla Z. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 lutego 2009r., sygn. akt II SA/Lu 839/08 oddalającego skargę Z. S. i S. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, skarżąca Z. S. złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W formularzu wniosku wskazała, że mieszka wspólnie z dorosłym synem S. S. w mieszkaniu o pow.49 m2, posiada również działkę o pow. ok.23 arów, która nie ma charakteru nieruchomości rolnej. Skarżąca i jej syn są chorzy i zasadniczo utrzymują się z rent w łącznej wysokości 1443,21 zł brutto miesięcznie; ze względu na tak niskie dochody, skarżąca, pomimo problemów zdrowotnych, w sezonie letnim zmuszona jest podejmować prace dorywcze przy zrywaniu malin. Niezbędne miesięczne wydatki skarżącej i jej syna to: czynsz (ok. 250zł), energia (ok.400zł), gaz (43zł) i koszty zakupu niezbędnych leków (ok.500zł), co łącznie daje kwotę 1193zł. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, tj. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego), następuje w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1). Instytucja prawa pomocy ze względu na to, że jest finansowana ze środków państwowych powinna być stosowana ostrożnie, ale nie może być iluzoryczna. W ocenie Sądu, sytuacja skarżącej Z. S. jest trudna i uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w całości. Jak wynika z wniosku PPF, po uiszczeniu przez nią niezbędnych opłat i po zakupieniu koniecznych leków, nie pozostają jej w zasadzie żadne pieniądze na utrzymanie, dlatego nie ma ona możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, a więc zarówno kosztów sądowych (wynoszących na obecnym etapie postępowania 350 zł – 100zł opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz 250zł tytułem wpisu od skargi kasacyjnej). Wprawdzie podejmuje ona prace dorywcze, ale jedynie sezonowo, latem, natomiast obecnie skarżąca nie osiąga żadnych innych dochodów, poza rentą. Z tych względów zachodzą podstawy do przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, dlatego należało orzec, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło