II SA/Lu 839/22

WyrokWSA w Lublinie2023-03-09

Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Grzegorz Grymuza, Brygida Myszyńska-Guziur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego w sytuacji, gdy inwestor nie przedłożył projektu budowlanego zamiennego w wyznaczonym terminie, mimo toczącej się sprawy o odwołanie darowizny dotyczącej części nieruchomości, na której obiekt został posadowiony?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego, ponieważ inwestor nie przedłożył wymaganego projektu budowlanego zamiennego w wyznaczonym terminie. Niezależnie od toczącej się sprawy o odwołanie darowizny, brak projektu zamiennego obliguje organ do zastosowania art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, co skutkuje nakazem rozbiórki. Sprawa o odwołanie darowizny nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które obligowałoby do zawieszenia postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego, który został zrealizowany z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego. Inwestor, T. S., został zobowiązany do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, jednak nie uczynił tego w wyznaczonym terminie. W związku z tym organ I instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, która została utrzymana w mocy decyzją organu II instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym przedwczesne wydanie nakazu rozbiórki i brak zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy o odwołanie darowizny dotyczącej części działki, na której posadowiono budynek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) Protokolant Referent Agnieszka Komajda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2023 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 20 października 2022 r. znak: ZOA-VIII.7721.26.2022 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. T. S. (dalej jako "strona", "skarżący", "inwestor"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 20 października 2022 r. w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego. Z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju pismem z dnia 28 maja 2018 r., zawiadomił strony o wszczęciu na wniosek J. M. postępowania administracyjnego w sprawie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości S. Jednocześnie ww. pismem organ I instancji zawiadomił strony postępowania o przeprowadzeniu oględzin w przedmiotowej sprawie, których termin wyznaczono na dzień 14 czerwca 2018 r. Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 14 czerwca 2018 r. ustalano, że na działkach nr ewid. [...] położonych w miejscowości S. realizowany jest trzykondygnacyjny murowany budynek mieszkalny o wymiarach 12,70 m x 8,50 m i wysokości około 9,50 m, z dachem o konstrukcji drewnianej dwuspadowym pokrytym blachą ze spadkiem połaci w stronę własnej działki i w stronę działki nr ewid. [...]. Budynek zlokalizowany jest w odległości 2,80 m od budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr ewid [...] oraz 0,62 m - 0,65 m od ogrodzenia z działką nr ewid. [...]. W ścianie budynku zwróconej w stronę działki nr ewid. [...] znajdują się dwa otwory okienne. Roboty budowlane nie zostały zakończone. Pozostało do wykonania: docieplenie, barierki na schodach wewnętrznych oraz ich okładzina i podłogi na pierwszej kondygnacji. Przedmiotowa inwestycja prowadzona jest w oparciu o ostateczną decyzję Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca T. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z lokalizacją na działce nr ewid. [...] położonej w S. W wyniku analizy dokumentacji stanowiącej załącznik do ww. decyzji o pozwoleniu na budowę organ I instancji ustalił, że przedmiotowa inwestycja realizowana jest z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie objętym projektem zagospodarowania działki, kubatury, powierzchni zabudowy, długości i szerokości. Zaprojektowano obiekt o wymiarach 11,44 m x 8,30 m i wysokości 9,45 m z posadowieniem w całości na działce nr ewid. [...] i w odległości 4,00 m od granicy z działką nr ewid. [...]. Wykonano natomiast budynek o wymiarach 12,70 m x 8,50 m i wysokości około 9,50 m z lokalizacją na działkach nr ewid. [...]. Organ I instancji stwierdził, że powyższe odstępstwa wynoszą więcej niż dozwolone 2 %, co oznacza, iż inwestor zrealizował przedmiotowe roboty budowlane z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego, o których mowa w art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 11 86 ze zm. – dalej jako "P.b."), ponieważ zostały zmienione charakterystyczne parametry obiektu budowlanego. Ustalono także, że inwestor nie posiada decyzji o zmianie pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku, do czego obliguje art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju działając na postawie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. postanowieniem z dnia 9 marca 2020 r., wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie budynku mieszkalnego o wymiarach 12,70 m x 8,50 m, realizowane na działkach nr ewid. [...] położonych w S. realizowane w oparciu o ostateczną decyzję Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą T. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z lokalizacją na działce nr ewid. [...] położonej w S. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. decyzją z dnia 10 marca 2020 r., nałożył na T. S. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 grudnia 2020 r., czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego sporządzonego przez osoby posiadające uprawnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego z lokalizacją na działkach nr ewid. [...] położonych w S., realizowanego w oparciu o ostateczną decyzję Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Na wniosek inwestora Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju decyzją z dnia 16 grudnia 2020 r., działając na podstawie art. 155 k.p.a. zmienił ww. decyzję ostateczną w części dotyczącej terminu wykonania ww. obowiązku i wyznaczył nowy termin przedłożenia ww. projektu zamiennego do dnia 31 grudnia 2021 r. Ze względu na fakt, że w wyznaczonym terminie inwestor nie przedłożył projektu budowlanego zamiennego, decyzją z dnia 30 sierpnia 2022 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju działając na podstawie art. 51 ust. 5 P.b., nakazał T. S. rozbiórkę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Nie zgadzając się z powyższą decyzją inwestor w odwołaniu zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych tj.: art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 51 ust. 1 pkt 1 i 1a P.b. wywodząc, że przedwcześnie nakazano mu rozbiórkę obiektu budowlanego, w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie postępowanie powinno być zawieszone do czasu rozpoznania sprawy o odwołanie darowizny. Decyzją z dnia 20 października 2022 r. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Uzasadniając swoje stanowisko przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz wskazał, że w związku z tym, iż postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte w dniu 24 maja 2018 r. oraz nie zostało zakończone decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471) tj. do dnia 19 września 2020 r. zastosowanie mają przepisy obowiązujące przed wejściem ww. ustawy zmieniającej. WINB stwierdził, że wobec niewykonania przez inwestora obowiązku nałożonego decyzją z dnia 10 marca 2020 r. (zmienioną decyzją z grudnia 2020 r.) na podstawie art. 51 ust.1 pkt 3 P.b., przedłożenia w terminie do dnia 31 grudnia 2021 r. czterech egzemplarzy projektu zamiennego, organ I instancji zasadnie zastosował przepis art. 51 ust. 5 P.b. Organ odwoławczy wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego przez PINB w Biłgoraju wynika, że budowa przedmiotowego budynku mieszkalnego nie stanowi samowoli budowlanej jednak roboty budowlane zostały wykonane z istotnym odstąpieniem od ustaleń i warunków określonych w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r., o pozwoleniu na budowę. WINB stwierdził, że w przedmiotowej sprawie inwestor zrealizował budynek mieszkalny z naruszeniem założeń projektowych, co skutkuje naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2022 r. poz. 1225) oraz dodatkowo z naruszeniem granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...]. Powyższe skutkuje, zdanie organu odwoławczego, brakiem możliwości wydania w przedmiotowej sprawie nakazu zaniechania robót budowlanych bądź nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. WINB zgodził się z organem I instancji, że jedynym możliwym rozstrzygnięciem w rozpatrywanej sprawie jest nakazanie rozbiórki przedmiotowego budynku mieszkalnego, na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy wskazał także, że postanowieniem z dnia 20 października 2022 r, odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju z dnia 30 sierpnia 2022 r., nakazującej T. S. rozbiórkę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: I. prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji pomimo niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, w szczególności poprzez zaniechanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju zwrócenia się do Sądu Rejonowego Wydział Cywilny o nadesłanie sprawozdania z mediacji, prowadzonej pomiędzy skarżącym, a J. M. i J. M. w sprawie o sygn. akt [...], przez co wydano decyzję, która narusza słuszny interes skarżącego; - art. 8 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju, pomimo zaniechanie przez ten organ przeprowadzenia dowodów wskazanych przez skarżącego, co w sposób istotny podważa zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa; - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 §1 i 2 k.p.a., art. 77 § 1 i 4 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu niższego stopnia pomimo tego, że organ ten nie przeprowadził dowodów zawnioskowanych przez stronę oraz nie przeprowadził postępowania dowodowego z urzędu w zakresie istnienia w dniu sporządzenia i zatwierdzenia projektu budowlanego decyzji Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r., zgody J. M. na posadowienie budynku mieszkalnego, częściowo na działce numer [...] oraz pominięcie zawnioskowanego przez skarżącego dowodu ze sprawozdania z mediacji, prowadzonej pomiędzy skarżącym T. S. a J. M. i J. M. w sprawie o sygn. akt [...], jak również znanej organowi I instancji z urzędu informacji, o toczącej się przed Sądem Okręgowym sprawie o odwołanie darowizny przeciwko J. i J. małżonkom M., sygn. akt [...] co w przypadku uwzględnienia powództwa spowoduje, że skarżący stanie się prawnym właścicielem działki ewidencyjnej numer [...] i będzie mógł ubiegać się o zmianę projektu budynku mieszkalnego, częściowo posadowionego na działce ewidencyjnej numer [...]; - art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji i brak z urzędu zawieszenia przedmiotowej sprawy do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy o odwołanie darowizny, sygn. akt [...], w sytuacji gdy organ posiadał wiedzę, że skarżący jest stroną powodową w sprawie o odwołanie darowizny, zainicjowanej przez swojego zmarłego ojca S. S. przeciwko J. M. i J. M. oraz, że skarżący jest jedynym spadkobiercą testamentowym swojego ojca S. S. i wynik sprawy ma decydujący wpływ na prawo własności działki numer [...], co stanowiło podstawę do obligatoryjnego zawieszenia postępowania; - art. 8 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu i instancji, pomimo sporządzenia uzasadnienie nie odpowiadającego wymogom tych przepisów, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnianie dlaczego organ nakazał inwestorowi T. S. rozbiórkę budynku mieszkalnego o wymiarach 12,70 x 8,50 m i wysokości około 9,50, z częściową lokalizacją na działce numer [...], położonej w miejscowości S. skoro organ ma wiedzę, iż skarżący nie może uzyskać projektu zamiennego tego budynku z powodu aktualnego cofnięcia zgody na dysponowanie tą działką do celów budowlanych przez J. M. i brakiem prawomocnego zakończenia sprawy o odwołanie darowizny, oznaczonej sygn. akt [...]; które to naruszenia doprowadziły organ do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonej decyzji i przyjęcie, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy T. S. nie posiadał zgody J. M. do dysponowania częścią działki numer [...] do celów budowlanych, położonej w S. oraz, że nie nastąpi zmiana właściciela tej działki. II. przepisów prawa materialnego, tj: - art. 51 ust. 1 pkt 1 i 1a P.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie, a w konsekwencji przedwczesne nakazanie inwestorowi rozbiórki obiektu budowlanego, w sytuacji gdy w przedmiotowym stanie faktycznym prawidłowym rozwiązaniem powinno być zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy o odwołanie darowizny, sygn. akt [...]. W związku z powyższym strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podniósł m.in., że lakoniczne uzasadnienie decyzji PINB w Biłgoraju nie pozwala na odczytanie kierunku rozważań i toku rozumowania organu. Wskazał, że ze względu na toczące się pomiędzy nim a J. M. i J. M. sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po S. S. i odwołanie darowizny nie mógł z przyczyn od siebie niezależnych uzyskać projektu zamiennego do dnia 31 grudnia 2021 r. na budynek mieszkalny numer [...] w S. Do czasu uzyskania własności działki ewidencyjnej numer [...] lub wykazania istnienia zgody na dysponowanie tą działką do celów budowlanych w czasie sporządzania projektu i zatwierdzenia go decyzją Starosty Biłgorajskiego z dnia 17 kwietnia 2000 r, znak: [...] nie jest wstanie uzyskać projektu zamiennego. W ocenie skarżącego taki stan rzeczy stoi w sprzeczności z obowiązkami organów administracji architektoniczno-budowlanej określonymi w art. 80 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. a i c P.b. bowiem roboty budowlane prowadzone były przez inwestora na podstawie zgody J. M. (nazwisko rodowe S.) i jej pełnomocnika – S. S. na dysponowanie przez T. S. działką numer [...] do celów budowlanych i zatwierdzonego przez Starostę Biłgorajskiego projektu budowlanego. Skarżący podkreślił, że niezaprzeczalnie dokonując inwestycji działał w dobrej wierze, że posiada zgodę J. M. na dysponowanie działką numer [...] do celów budowlanych i był przekonany, że organ I instancji przeprowadzi w tym zakresie wyczerpujące postępowanie dowodowe, w wyniku którego ustali przedmiotową okoliczność. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2167 z późn. zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 20 października 2022 r. oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, które zostały wydane w trybie art. 51 ust. 5 P.b. Zgodnie z powołanym przepisem, w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Z kolei art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. stanowi, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. W przedmiotowej sprawie skarżący decyzją z dnia 10 marca 2020 r. został zobowiązany do sporządzenia i przedłożenia w terminie do 31 grudnia 2020 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót. Na wniosek skarżącego organ I instancji decyzją z dnia 16 grudnia 2020 r. wyznaczył nowy termin przedłożenia projektu zamiennego do dnia 31 grudnia 2021 r. Skarżący nie przedłożył jednak wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie, jak również nie przedłożył ich w toku postępowania odwoławczego. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został przez organy orzekające ustalony prawidłowo i wyczerpująco przedstawiony w uzasadnieniach decyzji. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że budowa spornego budynku mieszkalnego nastąpiła z istotnym odstąpieniem od ustaleń i warunków określonych w projekcie budowlanym, który został zatwierdzony decyzją Starosty Biłgorajskiego z 17 kwietnia 2000 r. Podkreślić należy, że wskazany projekt określał, że budynek posadowiony będzie w całości na działce nr ewid. [...] i w odległości 4,00 m od granicy z działki nr ewid. [...]. Projektowany budynek miał mieć wymiary: 11,44 m x 8,30 m i wysokość 9,45 m. Sporny obiekt zrealizowano natomiast na działkach o nr ewid. [...] i o wymiarach 12,70 m x 8,50 m i wysokości około 9,50 m. Popełnione przez inwestora odstępstwo od projektu budowlanego dotyczyło zatem, zarówno projektu zagospodarowania działki (tj. usytuowania budynku na gruncie), jak i charakterystycznych parametrów zrealizowanego obiektu (tj. jego wysokości, długości i szerokości, przekładających się w konsekwencji również na kubaturę i powierzchnię zabudowy). Istotny charakter stwierdzonego odstępstwa nie budzi zatem żadnych wątpliwości w świetle treści art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 P.b. W myśl art. 36a ust. 1 p.b. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. W związku z powyższym organy zasadnie stwierdziły, że odstępstwa wynoszą więcej niż dozwolone 2 %, co oznacza, że inwestor zrealizował przedmiotowe roboty budowlane z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego, o których mowa w art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 P.b., ponieważ zostały zmienione charakterystyczne parametry obiektu budowlanego, a skarżący nie posiada decyzji o zmianie pozwolenia na budowę spornego budynku, w myśl art. 36a ust. 1 P.b. Mając powyższe okoliczności na względzie organy nadzoru budowlanego zasadnie wydały na podstawie art. 51 ust. 5 P.b. nakaz rozbiórki przedmiotowego budynku. Organy orzekające działając na podstawie przepisów prawa zobligowane były w przypadku nieprzedłożenia projektu zamiennego do wydania jednego z nakazów określonych w art. 51 ust. 5 P.b.. Decyzja w tym przedmiocie ma bowiem charakter związany, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia, że adresat obowiązku nie przedłożył projektu zamiennego, względnie przedłożył go, lecz ten nie spełnia wymogów przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest zastosować art. 51 ust. 5 P.b. W przedmiotowej sprawie sporny budynek został zrealizowany niezgodnie z projektem budowlanym, co doprowadziło także do naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2022 r. poz. 1225). W szczególności należy podkreślić, że sporny budynek został usytuowany w części na działce nr [...]. Ze względu na powyższe organy nadzoru budowlanego zasadnie uznały, że brak jest możliwości wydania w przedmiotowej sprawie nakazu zaniechania robot budowlanych bądź nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, a jedynym możliwym rozstrzygnięciem w rozpatrywanej sprawie jest nakazanie rozbiórki przedmiotowego budynku mieszkalnego, na podstawie art. 51 ust. 5 P.b. Wskazać należy, że fakt niewykonania w wyznaczonym terminie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju z dnia 10 marca 2020 r. (zmienioną decyzją z dnia 16 grudnia 2020 r.) nie jest przez skarżącego kwestionowany. Zarzuty skargi wskazują natomiast na przedwczesność wydanego w konsekwencji powyższego nakazu rozbiórki. Zdaniem skarżącego przedmiotowe postępowanie winno być zawieszone do momentu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny kwestii odwołania darowizny m.in. działki nr [...]. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyrażany był pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela, zgodnie z którym w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki na inwestora może zostać nałożony obowiązek rozbiórki także w sytuacji, gdy nie można w sposób bezsporny ustalić jego prawa do nieruchomości. Zdaniem Sądu wystąpienie przez inwestora z wnioskiem o odwołanie darowizny działki na której w części został posadowiony sporny budynek nie można zatem uznać ze zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zagadnieniem wstępnym jest bowiem tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji, nie może przesądzać o istnieniu zagadnienia wstępnego. Wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji w ramach postępowania naprawczego nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia w sprawie odwołania darowizny działki udzielonej jego siostrze, na której inwestor zrealizował obiekt budowlany. Inwestor powinien bowiem dysponować tytułem prawem dającym podstawę do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w momencie przystąpienia do wykonania robót budowlanych (por. wyroki NSA: z dnia 23 lipca 2009 r. sygn. akt II OSK 1234/08, LEX nr 552842; z dnia 12 lipca 2017 r. sygn. akt II OSK 2872/15, LEX nr 2332721). Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania. Stosownie do przepisu art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, a przepis art. 7 k.p.a. określa, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W myśl określonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. Po pierwsze, organy orzekające działając na podstawie przepisów prawa zobligowane były w przypadku nieprzedłożenia projektu zamiennego do wydania jednego z nakazów określonych w art. 51 ust. 5 P.b. Decyzja w tym przedmiocie ma bowiem charakter związany, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia, że adresat obowiązku nie przedłożył projektu zamiennego, względnie przedłożył go, lecz ten nie spełnia wymogów przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest zastosować art. 51 ust. 5 P.b. Po drugie, w ocenie Sądu, organy nadzoru budowlanego w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, dążąc do realizacji zasady prawdy obiektywnej. Stosownie do przepisu art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W niniejszej sprawie z uwagi na bezsprzecznie prawidłowo ustalony stan faktyczny i nie przedłożenie projektu budowlanego zamiennego wnioski skarżącego o przeprowadzenie dowodu w zakresie istnienia w dniu sporządzenia i zatwierdzenia projektu spornego budynku decyzją Starosty Biłgorajskiego z 17 kwietnia 2000 r. zgody J. M. na posadowienie budynku częściowo na działce nr [...] nie mogły mieć wpływu na treść decyzji. Z powołanej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany wynika, że sporny budynek miał być w całości posadowiony na terenie działki nr [...]. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego miały obowiązek ustalić, czy projekt budowlany zamienny został przedłożony, do czego skarżący został zobligowany decyzją z dnia 10 marca 2020 r. (zmienioną w dniu 16 grudnia 2020 r. w zakresie daty przedłożenia projektu). Podkreślić należy, że norma prawna wynikająca z art. 51 ust. 5 P.b. nakazuje wdrożenie przewidzianych w tym przepisie konsekwencji bez względu na to, z jakich powodów nie wykony został obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. Decyzja wydawana na podstawie art. 51 ust. 5 P.b. ma charakter związany, a organowi nie pozostawiono możliwości uwzględnienia ewentualnego braku zawinienia strony (por. wyrok WSA w Gliwicach z 5 grudnia 2019 r., sygn. II SA/Gl 952/19). W tym stanie rzeczy Sąd uznał powyższe zarzuty za niezasadne. Mając powyższe rozważania na względzie stwierdzić należy, że sąd nie stwierdził naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, w związku z czym skargę oddalił, zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło