II SA/Lu 842/18
PostanowienieWSA w Lublinie2018-10-31
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, jeśli strona jest zwolniona z tych kosztów z mocy ustawy?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest już zwolniona z tych kosztów na mocy przepisów ustawy (art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA). W takiej sytuacji rozpoznanie wniosku staje się zbędne. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane w częściowym zakresie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Po wezwaniu do złożenia formularza PPF, skarżąca potwierdziła swoje żądania. Referendarz sądowy stwierdził, że skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, co skutkowało umorzeniem postępowania w tym zakresie. Następnie rozpoznał wniosek o ustanowienie adwokata, uwzględniając jego częściowe przyznanie.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano C. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. II. Umorzono postępowanie z wniosku C. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 31 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi C. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej postanawia : I. Przyznać C. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. II. Umorzyć postępowanie z wniosku C. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.
W złożonej skardze skarżąca zwróciła się m.in. z wnioskiem o ustanowienie adwokata z urzędu. Wniosek powyższy potraktowano jako wniosek o przyznanie prawa pomocy wobec czego skarżącą wezwano do wypełnienia urzędowego formularza "PPF". Skarżąca w zakreślonym terminie nadesłała wypełniony urzędowy formularz, w którym zaznaczyła, że domaga się również zwolnienia od kosztów sądowych w całości. W związku z powyższym referendarz sądowy przyjął, że skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Na wstępie podnieść należy, że skarżąca jest zwolniona z mocy ustawy od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a.. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Sprawa, w której skarżąca wniosła skargę mieści się w kategorii spraw wymienionych w art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., w związku z czym skarżąca w sprawie niniejszej jest zwolniona z wszelkich kosztów sądowych w toku całego postępowania.
Z tych względów rozpoznanie wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne, co obliguje referendarza na podstawie art. 249a p.p.s.a. do umorzenia postępowania o prawo pomocy w tym zakresie (pkt II postanowienia).
Do rozpoznania pozostaje zatem wniosek skarżącej o ustanowienie adwokata. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o ustanowienie adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Mając na uwadze sytuację materialną, rodzinną i zdrowotną skarżącej przedstawioną w urzędowym formularzu oraz wynikającą z akt sprawy administracyjnej stwierdzić należy, że wniosek skarżącej o ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca jest osobą starszą ([...] lat), prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, zamieszkuje samotnie w domu jednorodzinnym stanowiącym jej własność. Nie posiada żadnych zasobów finansowych, a źródłem jej utrzymania jest emerytura w kwocie [...] zł (wysokość świadczenia do wypłaty wg. decyzji ZUS z 1 marca 2018 r. - akta adm.). Skarżąca jest osobą schorowaną (m.in. na [...]), leczy się u różnych lekarzy specjalistów, wymaga stałej opieki (akta adm.).
Przytoczone okoliczności (niski dochód z emerytury, brak zasobów finansowych, stan zdrowia skarżącej) uzasadniają stwierdzenie, że skarżąca spełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., nie jest bowiem w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi za prowadzenie sprawy, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono o przyznaniu stronie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata (pkt I postanowienia).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło