II SA/Lu 843/07
PostanowienieWSA w Lublinie2007-11-21
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych. Ocena zasadności wniosku wymaga uwzględnienia wysokości obciążeń finansowych związanych z postępowaniem oraz realnych możliwości finansowych strony. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej.Stan faktyczny
Strona skarżąca D.M.G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia w całości od kosztów sądowych. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na Burmistrza w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie orzeczenia sądu w sprawie o udostępnienie informacji publicznej. Strona skarżąca utrzymuje się z zasiłków z ośrodka pomocy społecznej i posiada znaczące zadłużenie.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano D.M.G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych; II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.M.G. na Burmistrza w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie orzeczenia Sądu w sprawie II SAB/Lu 74/05 o udostępnienie informacji publicznej p o s t a n a w i a I. przyznać D.M.G prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca D.M.G na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na częściowe uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanka przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowane w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparta jest na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonego w zwrocie szacunkowym stanu faktycznego. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Przy czym muszą być to możliwości realne, istniejące w chwili składania wniosku. Ciężar dowodu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie wnoszącej o jego przyznanie. Przytoczone we wniosku strony okoliczności, jak również przedstawione przez nią dokumenty powinny, zatem wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy.
W sprawie niniejszej koszty sądowe tworzyć będzie wpis sądowy od wniesionej skargi, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, wpisy sądowe od potencjalnych zażaleń oraz inne opłaty. Prócz wpisu sądowego od wniesione skargi wynoszącego 200 złotych (§2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) pozostałe koszty sądowe każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7, § 3 w związku z § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z otrzymywanych z ośrodka pomocy społecznej zasiłków – okresowego w kwocie [...] złotych, celowego w kwocie [...] złotych oraz na lekarstwa w kwocie [...] złotych i zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2, które ze względu na swój stan techniczny wymaga remontu, nieprzeprowadzonego dotychczas ze względu na brak środków finansowych. Obecnie na stronie skarżącej ciąży obowiązek zapłaty zaległej faktury za energię elektryczną i usługi przesyłowe na kwotę [...] złotych, bieżącej faktury za energię elektryczną i usługi przesyłowe w kwocie [...] złotych, faktury za wznowienie dostaw energii elektrycznej w kwocie [...] złotych oraz opłaty za gaz w kwocie [...] złotych. Bieżące zadłużenie strony skarżącej zaciągnięte na zakup żywności, lekarstw i inne potrzeby, którego nie może ona uregulować ze względu na brak środków wynosi [...] złotych.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania nie jest w stanie ponieść opłat sądowych (wpisów sądowych i opłat kancelaryjnych – art. 212 § 1 p.p.s.a.) związanych z niniejszym postępowaniem. Strona skarżąca nie posiada stałego źródła dochodu i utrzymuje się jedynie z zasiłków otrzymywanych z ośrodka pomocy społecznej wynoszących łącznie [...] złotych. Natomiast tytułem zaległych jak i bieżących kosztów zakupu energii elektrycznej i gazu strona skarżąca zobowiązana jest obecnie uiścić kwotę [...] złotych. Tak, więc otrzymywane przez stronę skarżącą zasiłki pozwalają jedynie na opłacenie rachunków za korzystanie z mediów (energii elektrycznej i gazu). Skutkuje to zadłużaniem się strony skarżącej w celu pozyskania środków na zakup żywności, lekarstw i pokrycie innych potrzeb. Porównanie łącznej kwoty otrzymywanych przez stronę skarżącą zasiłków przy równoczesnym uwzględnieniu tego, że nie pozwalają jej one pokryć wszelkich koniecznych jej kosztów utrzymania dla poniesienia, których musi się ona zadłużać do wysokości poszczególnych wpisów sądowych i opłat kancelaryjnych związanych z niniejszym postępowaniem prowadzi do wniosku, że obecnie możliwości finansowe strony skarżącej nie pozwalają jej realnie na poniesienie opłat sądowych bez spowodowania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania. Z tego powodu referendarz sądowy zwolnił w całości stronę skarżącą od obowiązku ponoszenia wszelkich opłat sądowych.
Nie ma natomiast podstaw do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w pozostałym zakresie. Z akt niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej nie wynika, aby strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie czynności połączonych z wydatkami, co wiązałoby się z obowiązkiem wpłacenia przez nią zaliczek na ich pokrycie. Biorąc pod uwagę, że koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 p.p.s.a.) a ze sprawy nie wynika aby strona zobowiązana była ponosić wydatki w toku postępowania sądowoadministracyjnego stwierdzić należy, że brak jest podstaw do zaliczenia wydatków do kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem i tym samym zwolnienia strony skarżącej w całości od kosztów sądowych. Dlatego referendarz sądowy nie uwzględnił wniosku strony skarżącej w całości.
Wobec powyższego referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło