II SA/Lu 843/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi p o s t a n a w i a przywrócić termin do uzupełnienia braków formalnych skargi tj. złożenia odpisu skargi. Pismem z dnia 9 stycznia 2009 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Jednocześnie z wnioskiem uzupełnił braki skargi nadsyłając jej odpis. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż z uwagi na trudną sytuację materialną od wielu lat korzysta z bezpłatnej pomocy prawnej udzielanej w Punkcie Konsultacyjnym gminy S. Po otrzymaniu wezwania z Sądu udał się do prawnika (który urzęduje w piątki po południu) celem uzyskania pomocy w zrozumieniu wezwania, gdzie dowiedział się, iż z uwagi na okres świąteczny jego dyżur został odwołany. Następnie przez cały tydzień podejmował próby skontaktowania się z prawnikiem co nie przyniosło skutku. Nadto wystosował do sądu pismo którego treść w jego rozeznaniu odpowiadała wezwaniu. Dopiero obecnie przekonał się, iż nieprawidłowo zrozumiał intencje Sądu stąd też prostuje złożone pismo i wnosi o uwzględnienie wniosku. Dodał, iż nie mógł zrobić nic więcej z uwagi na stan zdrowia żony, której jest jedynym opiekunem i przy której stale musi przebywać. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Tytułem wstępu należy wskazać, iż przywrócenie terminu jest instytucją prawną mającą na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu jeśli uchybienie tego terminu nastąpiło z przyczyn obiektywnie od niej niezależnych. Zgodnie z art. 86 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Podstawowym kryterium przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu są okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. Zarówno w nauce prawa, jak i orzecznictwie sądowym przyjęte jest, iż wskazane kryterium jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej oraz, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Jako przesłankę przywrócenia uchybionego terminu nie można zakwalifikować nieuwagi bądź zaniedbania leżących po stronie skarżącej. Ponadto przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu przez stronę, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Przystępując do oceny przedmiotowego wniosku strony skarżącej, Sąd stwierdza, że skarżący dostatecznie wykazał, że uchybienie przez niego terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. W szczególności Sąd uwzględnił podeszły wiek skarżącego uniemożliwiający - w ocenie Sądu - należyte zrozumienie skierowanego do strony wezwania. Zarówno treść własnoręcznie sporządzanych pism skarżącego jak również widoczna pomoc osób trzecich przy sporządzaniu pism procesowych (odwołanie, skarga do sądu) bezspornie wskazuje na nieporadność strony skarżącej wpływającą na stopień rozumienia pism procesowych. Istotna jest również okoliczność, iż skarżący po otrzymaniu wezwania podjął (poprzez chęć uzyskania pomocy prawnej) czynności zmierzające do uczynienia zadość wezwaniu. Niezrozumienie treści wezwania Sądu wynikające z cech osobistych skarżącego jak również niemożność uzyskania pomocy prawnej (spowodowana przerwą świąteczną) nie może stanowić o jego winie. W tych okolicznościach można uznać, iż uchybienie przez A. B. terminu nie było następstwem lekceważenia przez niego procedury sądowej ani braku dbałości o własne interesy. Skarżący nie mógł również skorzystać z pomocy innych osób przy odczytaniu właściwej treści wezwania, gdyż jak wynika z akt sprawy mieszka z żoną która - z uwagi na stan zdrowia - sama wymaga stałej opieki. W ocenie Sądu, wobec powyższych faktów nie można mówić o winie strony w niedopełnieniu obowiązku dochowania terminu do usunięcia braków formalnych skargi, co uzasadniało w świetle art. 86 § 1 p.p.s.a. przywrócenie uchybionego terminu. Z powyższych przyczyn i w oparciu o ww. przepis należało orzec jak w sentencji.