II SA/Lu 843/08
PostanowienieWSA w Lublinie2009-02-03
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że jej miesięczny dochód netto gospodarstwa domowego jest niższy niż suma stałych miesięcznych kosztów utrzymania, a pozostała kwota jest niewystarczająca do pokrycia kosztów sądowych i wynagrodzenia adwokata bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym, mimo że potencjalnie mogłaby ponieść część kosztów, konieczność przeznaczenia środków na pokrycie kosztów utrzymania sprawia, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Do wniosku dołączyła dokumenty dotyczące dochodów (renty swoje i żony) oraz kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Po wezwaniu do uzupełnienia braków i wypełnienia urzędowego formularza PPF, referendarz sądowy ocenił wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 03 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a przyznać A. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Strona skarżąca A. B. w piśmie z dnia 02 stycznia 2009 r. wniosła o zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionej skargi i ustanowienie adwokata. Do pisma tego strona skarżąca dołączyła między innymi niepotwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię orzeczenia lekarskiego dotyczącego żony, z którego wynika, iż jest ona osobą trwale niezdolną do pracy i wymagającą stałej opieki osoby drugiej oraz potwierdzenie odbioru swojej renty za miesiąc kwiecień 2008 r., z którego wynika, iż renta ta wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto i potwierdzenie odbioru renty swojej żony z miesiąca kwietnia 2008 r., z którego wynika, że renta ta wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto.
W piśmie z dnia 9 stycznia 2009 r. strona skarżąca oświadczyła, że wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do pisma powyższego strona skarżąca dołączyła wypełniony druk oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym, dochodach i źródłach utrzymania, który obowiązuje w postępowaniu toczącym się przed sądem cywilnym. Z druku tego wynika między innymi, że na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się jej renta w kwocie [...] złotych i renta żony w kwocie [...] złotych.
Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła wypełniony i podpisany urzędowy formularz symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W związku z tym, że złożony przez stronę skarżącą druk PPF nie zawierał informacji o sytuacji majątkowej i rodzinnej, którą strona podała na druku obowiązującym w postępowaniu przed sądem cywilnym wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia druku PPF.
W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca nadesłał wypełniony druk PPF.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy.
Koszty niniejszego postępowania tworzą jego koszty sądowe i koszt ustanowienia adwokata.
Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złote ( § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego dla reprezentowania strony skarżącej w sprawie niniejszej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złote brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
Z oświadczeń strony skarżącej i nadesłanych przez nią dokumentów źródłowych wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą zamieszkuje w stuletnim krytym słomą domu o powierzchni [...] m2. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto (kwoty uzyskane ze zsumowania dochodów brutto i netto strony skarżącej i jej małżonki wynikających z potwierdzeń odbioru rent). Na miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej składają się wydatki na koszty leczenia żony strony skarżącej wynoszące [...] złotych, koszty leczenia strony skarżącej wynoszące [...] złotych, koszt energii elektrycznej wynoszący [...] złotych, koszty zakupu żywności wynoszące [...] złotych i koszt zakupu środków higieny osobistej wynoszący [...] złotych. Łącznie miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej wynoszą [...] złotych. Strona skarżąca jest właścicielem nieruchomości rolnej i leśnej o łącznej powierzchni [...] ha. Przy czym należący do strony skarżącej las nie może być przeznaczony do wycinki gdyż jest to tzw. młodnik.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że realnie nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania.
Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych netto zaś stałe miesięczne koszty utrzymania wynoszą łącznie [...] złotych. Tak więc po poniesieniu stałych kosztów utrzymania do dyspozycji strony skarżącej i jej żony pozostaje kwota [...] złotych. Porównanie wysokości tej kwoty do kwoty brutto minimalnego wynagrodzenia adwokata, które strona skarżąca musiałaby ponieść gdyby ustanowiła go z wyboru wskazuje, że realnie nie jest ona w stanie uiścić tego wynagrodzenia bez konieczności przeznaczenia na ten cel środków finansowych wydawanych na koszty utrzymania koniecznego. Skoro zaś strona skarżąca może ponieść minimalne wynagrodzenie adwokata jedynie przeznaczając na ten cel środki finansowe wydawane na poniesienie kosztów utrzymania koniecznego to świadczy to o tym, że poniesienie kwoty brutto minimalnego wynagrodzenia adwokata spowoduje uszczerbek w koniecznych stronie skarżącej i jej żonie kosztach utrzymania.
Również porównanie wysokości kwoty pozostającej do dyspozycji strony skarżącej i jej żony po poniesieniu przez nich kosztów utrzymania koniecznego do wysokości każdego jednego z kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem, przy uwzględnieniu, że konieczność ponoszenia niektórych z nich może występować w toku postępowania kilkakrotnie, zwłaszcza tych wynoszących 100 złotych i nieprzekraczających tej kwoty wskazuje, iż koszty sądowe strona skarżąca realnie może ponieść jedynie przeznaczając na ten cel środki wydawane na koszty utrzymania koniecznego. Tak więc także konieczność poniesienia kosztów sądowych skutkować będzie uszczerbkiem w koniecznych stronie skarżącej i jej małżonce kosztach utrzymania.
Uszczerbek utrzymania koniecznego stanowi przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ze względu jednak na to, że poniesienie przez stronę skarżącą któregokolwiek (każdego jednego) z kosztów postępowania w rozpoznawanej sprawie odbyć się może jedynie kosztem wydatków niezbędnych na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego przyjąć należy, że strona skarżąca mimo tego, iż stałe dochody osiąga tak ona jak i jej małżonka, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło