II SA/Lu 845/12
PostanowienieWSA w Lublinie2013-05-06
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli nie wykazano zmiany okoliczności faktycznych uzasadniających poprzednie rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała zmiany okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzedniego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 165 PPSA, postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane tylko w przypadku zmiany okoliczności sprawy, a sytuacja materialna skarżącej nie uległa pogorszeniu w stopniu uzasadniającym przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku R. Ch. o zmianę postanowienia referendarza sądowego WSA w Lublinie z dnia 14 listopada 2012 r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Skarżąca domagała się zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł, powołując się na trudną sytuację materialną (niska emerytura, brak dochodów z dzierżawy gospodarstwa rolnego). Poprzednie postanowienie referendarza sądowego zwolniło ją z wpisu od skargi, ale oddaliło wniosek w pozostałym zakresie. Skarżąca nie wniosła sprzeciwu od tego postanowienia, ale uiściła opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 845/12 w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg R. Ch. oraz I. i A. małżonków Ł. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w kwestii wniosku R. Ch. o zmianę postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 845/12 w przedmiocie przyznania prawa pomocy p o s t a n a w i a odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 845/12 w przedmiocie przyznania prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Lu 845/12 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zwolnił skarżącą R. Ch. z wpisu od skargi i oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca nie wniosła w ustawowym terminie sprzeciwu od tego postanowienia.
W toku postępowania skarżąca uiściła opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w kwocie 100 zł, a w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł, złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z formularza (druku PPF) wniosek ten obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. Biorąc pod uwagę zakres przedmiotowego wniosku Sąd uznał, że jest to wniosek o zmianę powyższego postanowienia referendarza sądowego.
Uzasadniając swój wniosek skarżąca ponownie zwróciła uwagę, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, z uwagi na wydatki związane z zakupem lekarstw. Oświadczyła, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł netto miesięcznie, natomiast z posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha nie osiąga żadnego dochodu, gdyż w całości oddała je w dzierżawę i korzyści z jego uprawy pobiera dzierżawca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Przystępując do rozpoznania wniosku złożonego w niniejszym postępowaniu w pierwszej kolejności wskazać trzeba, że w jego toku wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, które do chwili obecnej zachowało swą prawną moc.
Jednakże postanowienie to należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które - stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Jak stanowi przepis odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Innymi słowy bez zmiany okoliczności sprawy sąd nie może uchylić ani zmienić prawomocnego postanowienia.
Przez zmianę okoliczności sprawy, należy zaś rozumieć zmianę okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzednio wydanego rozstrzygnięcia. W istocie chodzi więc o czynniki, które odnoszą się do zasadności utrzymania w obrocie prawnym wydanego postanowienia (por. R. Sawuła, glosa do postanowienia NSA z dnia 7 czerwca 1995 r., SA/Rz 461/95, Sam. Teryt. 1996, nr 3, poz. 71). W przypadku postanowienia rozstrzygającego o odmowie przyznania prawa pomocy w określonej części należy założyć, że będą to nowe okoliczności świadczące o tym, iż sytuacja materialna wnioskodawcy uległa pogorszeniu w stosunku do stanu istniejącego w dacie wydania tegoż postanowienia.
Dokonując takiej oceny Sąd doszedł do przekonania, że przedstawione przez skarżącą w złożonym wniosku informacje nie pozwalają uwzględnić jej żądania. Przede wszystkim podnieść należy, że zarówno zakres, jak i treść złożonego obecnie wniosku są tożsame z uprzednio złożonym. Tak dochód skarżącej, jak i składniki jej majątku nie uległy jakiemukolwiek uszczupleniu. Również podane przez skarżącą miesięczne wydatki, nie pozwalają uznać, że doszło do zmiany w zakresie dotychczasowych okoliczności faktycznych pogarszających jej sytuację materialną w stopniu uzasadniającym przyznanie prawa w żądanym zakresie.
Tym samym, w ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącej nie uległa zmianie. Nadal dysponuje ona stałym dochodem oraz majątkiem, które mogą być uznane za składniki majątku o istotnej wartości.
Podkreślenia przy tym wymaga, że w niniejszym postępowaniu skarżąca reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika – [...] H. P. - ustanowionego z wyboru. Skarżąca również we wcześniejszym etapie postępowania dokonała uiszczenia wymaganej opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości 100 zł. Tym samym skoro skarżąca dysponuje środkami na opłacenie pomocy prawnej oraz części kosztów sądowych w sprawie, to nie można uznać, że skarżąca nie jest w stanie uiścić wymaganego na obecnym etapie wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł.
W konsekwencji brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że w sprawie doszło do zmiany okoliczności w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. uzasadniających przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie (w związku z treścią art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło