II SA/Lu 848/12
WyrokWSA w Lublinie2013-05-16
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Maria Wieczorek-Zalewska, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać właścicielowi dostarczenie ekspertyzy stanu technicznego budynku, jeśli stwierdzi uzasadnione wątpliwości co do jego stanu technicznego, pomimo braku jednoznacznego zagrożenia zawaleniem?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego zasadnie nałożył na właścicieli obowiązek dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego budynku na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, gdy stwierdził liczne pęknięcia ścian zewnętrznych. Wystąpienie takich wad uzasadnia powstanie wątpliwości co do stanu technicznego obiektu, a ekspertyza jest niezbędna do ustalenia przyczyn i określenia środków zaradczych, stanowiąc element postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości zostali przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazani dostarczyć ekspertyzę stanu technicznego budynku mieszkalnego z powodu licznych pęknięć ścian zewnętrznych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy to postanowienie, uznając, że stwierdzone pęknięcia uzasadniają wątpliwości co do stanu technicznego budynku, mimo że wewnętrzna konstrukcja nie stwarza zagrożenia zawaleniem. Właściciele wnieśli skargę do WSA, kwestionując zasadność nałożenia obowiązku i podnosząc kwestie kosztów oraz swoich wcześniejszych działań. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. sprawy ze skargi U. J. i J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) postanowieniem z dnia [...], nr [...] nakazał U. J. i J. J. - właścicielom posesji przy ul. M. w L., dostarczenie w terminie do dnia 31 sierpnia 2012r. ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalnego położonego na posesji przy ul. M 36 w L. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli U. J. i J. J. wskazując, że zależy im na bezpieczeństwie własnym i mienia. Podnieśli także, że w rozmowie telefonicznej z Inspektoratem Ochrony Środowiska w L. nie wskazywali na uszkodzenia budynku, tylko na występujące zagrożenia dla budynków spowodowane silnymi wybuchami w firmie J. Sp. z o.o. zlokalizowanej przy ul. K. 12 w L.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z dnia [...], nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji z dnia [...]. W pierwszej kolejności organ wyjaśnił, że Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w L. zgodnie z właściwością przekazał w dniu 9 lutego 2012r. Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w L. interwencję J. J. w sprawie uszkodzenia jego domu na skutek wybuchu jaki miał miejsce w firmie J. Sp. z o.o., zlokalizowanej przy ul. K. w L.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał, że w dniu 5 kwietnia 2012r. pracownicy PINB w L. przeprowadzili kontrolę posesji położonej przy ul. M. 36 w L. Podczas wizji stwierdzono, że na tej posesji znajduje się parterowy, drewniany budynek mieszkalny obmurowany cegłą ceramiczną pełną z dachem dwuspadowym pokrytym eternitem i budynki gospodarcze. Zewnętrzne ściany, obmurowujące budynek mieszkalny posiadają liczne spękania pionowe i ukośne. Zdaniem organu okoliczności te wskazują na uzasadnione wątpliwości, co do prawidłowości stanu technicznego tego budynku. Organ przy tym uznał, że wewnętrzna, drewniana konstrukcja budynku nie stwarza zagrożenia zawaleniem. Jednak mając na uwadze powyższe stwierdził, że nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia poprzez określenie koniecznych do wykonania robót budowlanych oraz ich zakresu celem usunięcia występujących w obiekcie nieprawidłowości i zachodzi konieczność wykonania ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego w celu ustalenia przyczyn powstania oraz określenia środków zaradczych. Słuszne – jak stwierdził organ odwoławczy - organ I instancji skorzystał z dyspozycji art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Zadaniem ekspertyzy jest bowiem stwierdzenie faktów i wyrażenie stanowiska czy ujawniona sytuacja wymaga interwencji by uniknąć, bądź usunąć zagrożenie, czy też by przywrócić stan zgodności z przepisami prawa. Dodatkowo ekspertyza techniczna musi zawierać propozycje rozwiązania wykazanych problemów i usunięcia zagrożeń, wad czy nieprawidłowości. Poza tym organ wskazał na art. 123 K.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia. Dotyczą one bowiem poszczególnych kwestii wynikających w trakcie postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy. Obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej ma charakter dowodowy. Dopiero na podstawie jej treści organ rozstrzygnie sprawę co do jej istoty stosowną decyzją.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] U. J. oraz J. J. wskazali, że nakazanie im przedłożenia przedmiotowej ekspertyzy "stanowi bezprawie". Podnieśli, że kto ma im "zwrócić zdrowie, czas i pieniądze", jakie poświecili w tej sprawie. Poza tym skarżący wyjaśnił, że nie telefonował do PINB w L., ani do WINB w L., a dzwonił jedynie do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w L.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Następnie na rozprawie w dniu 16 maja 2013r. J. J. oświadczył, że jego telefon do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska dotyczył wybuchów na sąsiedniej działce zajmowanej przez złomowisko, w związku z tym domagała się podjęcia stosownych działań przez tego inspektora, nie zaś przez inspektora nadzoru budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) obejmuje wszystkie, a nie tylko podniesione w skardze kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym. Obejmuje więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń odnośnie do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i czy nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione.
W przedmiotowej sprawie podstawą materialnoprawną zaskarżonego postanowienia jest art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623). Z przepisu tego wynika, że organy administracji architektoniczno - budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć w drodze postanowienia, na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.
W świetle przywołanych wyżej uregulowań, w ocenie Sądu, zasadnie orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego, w ustalonym stanie faktycznym sprawy, w oparciu o treść art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane wydały zaskarżone postanowienie. Bezspornym jest bowiem, że na skutek zgłoszenia organ I instancji przeprowadził w dniu 5 kwietnia 2012r. kontrolę na nieruchomości położonej w L. przy ul. M. 36, podczas której ustalił, że zewnętrzne ściany, obmurowujące budynek mieszkalny posiadają liczne spękania pionowe i ukośne. Z kontroli tej pracownik organu sporządził protokół wraz z dokumentacją fotograficzną, który został bez uwag podpisany przez J. J. (k. 6 – 19 akt admin. organu I instancji). Wystąpienie stwierdzonych pęknięć dały organowi podstawę do powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego tego budynku, a więc do zastosowania cytowanego wyżej przepisu art. 81 c ust 2 ustawy Prawo budowlane. Zasadne zatem było nałożenie na skarżących obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku ze szczególnym uwzględnieniem rozpoznania przyczyn powstałych pęknięć oraz podaniem możliwych rozwiązań usunięcia nieprawidłowości. Zauważyć nadto należy, że właśnie dostarczenie ekspertyzy stanu technicznego budynku, w tym również rozpoznania przyczyn powstałych zarysowań i pęknięć pozwoli organowi nadzoru budowlanego na podjecie dalszych odpowiednich działań. Podkreślić bowiem trzeba, że postanowienie wydane na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, albo stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego prawem budowlanym, bądź jest elementem wyjaśniania przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 15 maja 2012r., sygn. akt II OSK 353/11, publ. Lex nr 1219138). W stanie faktycznym sprawy ekspertyzy i oceny techniczne, o których mowa w art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane są elementem postępowania dowodowego i mogą stanowić podstawę do podjęcia przez organ nadzoru budowlanego stosownych działań przewidzianych w tej ustawie.
Odnosząc się do zarzutu skarżących o obciążeniu ich kosztami ekspertyzy stanu technicznego budynku wskazać należy, że koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. W art. 81c ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest mowa o następujących osobach: uczestnicy procesu budowlanego, właściciel i zarządca obiektu budowlanego. Dodatkowo należy podnieść, że dla bytu przepisu art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane nie są istotne przyczyny wystąpienia złego stanu technicznego budynku łącznie z przyczynami leżącymi po stronie osób trzecich, czy też z powodu siły wyższej (por. Z. Niewiadomski Prawo budowlane, Komentarz, Warszawa 2011, str. 730 i nast.).
Wobec powyższego, skoro zaskarżone postanowienie wydane zostało w granicach prawa zarówno materialnego - art. 81c ust.2 ustawy Prawo budowlane, jak i procesowego Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło