II SA/Lu 850/23

WyrokWSA w Lublinie2023-12-05

Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Grzegorz Grymuza, Brygida Myszyńska-Guziur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, wypłacana w ratach, która przekracza pięciokrotność kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, powinna być traktowana jako dochód jednorazowy podlegający rozliczeniu w okresie 12 miesięcy przy ustalaniu odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kwota 25.000 zł uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, wypłacona w dniach 27 i 28 grudnia 2022 r., stanowiła dochód jednorazowy w rozumieniu art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej, ponieważ przekroczyła pięciokrotność kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. W związku z tym, organ prawidłowo rozliczył ten dochód w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, co skutkowało zmianą wysokości odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Sąd podkreślił, że wcześniejsze decyzje organów, które kwalifikowały raty jako dochód bieżący, dotyczyły innego stanu faktycznego, w którym wysokość rat nie przekraczała ustalonego progu.
Stan faktyczny
Skarżąca, D. B., wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji ustalającą jej odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej. Sprawa dotyczyła kwalifikacji kwoty 25.000 zł uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, która została wypłacona w grudniu 2022 r. w ramach aneksu do umowy sprzedaży. Organy uznały tę kwotę za dochód jednorazowy podlegający rozliczeniu w okresie 12 miesięcy, co skutkowało zwiększeniem odpłatności skarżącej. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz zasady zaufania do władzy publicznej, twierdząc, że wcześniejsze decyzje organów kwalifikowały podobne wpływy jako dochód bieżący.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 12 lipca 2023 r., znak: SKO.PS/40/481/2023 w przedmiocie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę. D. B. (dalej jako "strona", "skarżąca", "wnioskodawczyni") reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 12 lipca 2023 r. w przedmiocie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że decyzją z dnia 18 listopada 2020 r., ustalono skarżącej opłatę za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w Z. w wysokości 70% uzyskiwanego przez nią dochodu miesięcznie. Powyższa decyzja była zmieniana w zakresie wysokości ponoszonej odpłatności, w tym decyzją z dnia 21 listopada 2021 r. (znak: MC.VII.51200.1.1.2021), co pozostawało w związku ze sprzedażą przez D. B. zabudowanej nieruchomości położonej w Z. za cenę 170.000 zł (akt notarialny Rep. A [...] z dnia 23.08.2021 roku) i uzyskaniem dochodu wpływającego na ustalenie odpłatności za pobyt ww. w DPS. Z treści przedmiotowej umowy sprzedaży wynika, że skarżąca uzyskała w sierpniu 2021 r. kwotę w wysokości 10.000 zł, natomiast pozostałą do zapłaty kwotę sprzedaży, tj. 160.000 zł miała otrzymać w przyszłości w miesięcznych ratach po [...] zł, przy czym ostatnia rata miała wynosić [...] zł. Aneksem z dnia 28 czerwca 2022 r. (akt notarialny Rep. A [...]) strony umowy dokonały zmiany jej postanowień, w zakresie pozostałej płatności (133.000 zł), ustalając, że kwota [...]zł, będzie płatna do 30.12.2022 r. oraz pozostała kwota [...]zł, będzie płatna w półrocznych ratach po [...] zł w terminach: 30.06.2023 r., 30.12.2023 r., 30.06 2024 r., 30.12.2024 r., 30.06.2025 r. i 30.12.2025 r. W dniu 11 lipca 2022 r. skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika zwróciła się do organu I instancji z wnioskiem o zmianę decyzji o ustaleniu odpłatności za pobyt w DPS, od miesiąca czerwca 2022 r. Pełnomocnik podniosła, że od czerwca 2022 r. D. B. nie będzie już otrzymywać dodatkowego miesięcznego dochodu w wysokości 3.000 zł, zatem nieaktualne stały się orzeczone decyzją z dnia 22 listopada 2021 r. odpłatności miesięczne za pobyt skarżącej w DPS. W piśmie z dnia 4 stycznia 2023 r. pełnomocnik skarżącej poinformowała, że D. B. otrzymała w dniu 27 i 28 grudnia 2022 r. wpłatę w łącznej kwocie 25.000 zł, co uzasadnia zmianę decyzji o odpłatności za miesiąc grudzień 2022 r. Prezydenta Miasta Zamość decyzją z dnia 10 lutego 2023 r. orzekł o: zmianie decyzji z dnia 18 listopada 2020 r. (znak: MC.VIL51200.89.1.2020) ustalającej D. B. odpłatność za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w Z. zmienionej ostateczną decyzją z dnia 1 września 2022 r. (znak: MC.VII.51200.1.2022) i ustaleniu ww. odpłatności od dnia 1 grudnia 2022 r. w wysokości 3.637,27 zł miesięcznie; ustaleniu, że opłatę należy wpłacać w terminie i na rachunek bankowy wskazany przez Dom. zobowiązaniu D. B. do uregulowania różnicy w opłacie wniesionej za miesiąc grudzień 2022 roku i styczeń 2023 r. w łącznej kwocie 2.916,66 zł w terminie 21 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna i prawomocna. W ocenie organu I instancji, kwota 25.000 zł uzyskana w miesiącu grudniu 2022 r. stanowi dochód jednorazowy w rozumieniu art. 8 ust. 11 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (DZ.U. z 2023 r., poz. 901 ze zm.) – dalej jako "u.p.s.", zgodnie z którym w przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej w przypadku osoby samotnie gospodarującej, kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony. Prezydent wskazał, że wypłacona D. B. w miesiącu grudniu 2022 r. kwota 25.000 zł przekracza pięciokrotność kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, tj. 3.880 zł (5 x 776 zł). Po rozliczeniu uzyskanego dochodu na 12 kolejnych miesięcy ustalono, że dochód skarżącej pochodzący ze spłaty raty należności wynikającej z aneksu do umowy sprzedaży nieruchomości od dnia 01.12.2022 r. do dnia 30.11.2023 r. wynosi 2.083,33 zł (25.000 zł : 12 m-cy) miesięcznie. Przy ustalaniu sytuacji dochodowej skarżącej organ I instancji uwzględnił również dotychczas otrzymywane świadczenia (renta rodzinna i socjalna w zbiegu, dodatek dla sieroty zupełnej oraz świadczenie uzupełniające) w łącznej kwocie 3.112,77 zł miesięcznie. Następnie organ uznał, iż miesięczny dochód strony stanowiący podstawę do naliczenia odpłatności za pobyt w DPS w okresie od dnia 01.12.2022 r. do dnia 30.11.2023 r. wynosi 5.196,10 zł (tj. 2.083,33 zł+ 3.112,77 zł) miesięcznie, z czego 70% zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 1 u.p.s. stanowi kwotę 3.637,27 zł miesięcznie. W wyniku rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia 12 lipca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, organ odwoławczy przytoczył treść mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o pomocy społecznej i wskazał, że skarżąca przebywająca w Domu Pomocy Społecznej w Z. od dnia 4 listopada 2020 r. do aktualnie (co odpowiada pojęciu "pobierania świadczenia"), dokonała sprzedaży domu za kwotę 170.000 zł umową sprzedaży z dnia 23 sierpnia 2021 r., a zmieniony aneksem z dnia 28 czerwca 2022 r., sposób zapłaty, w tym uiszczona w dniach 27 i 28 grudnia 2022 r. wpłata w łącznej kwocie 25.000 zł, uzasadnia zastosowanie art. 8 ust. 11 u.p.s., w związku z art 106 ust 5 u.p.s,, w myśl którego, decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony. Zatem, w ocenie Kolegium w rozpatrywanym stanie faktycznym nastąpiła zmiana sytuacji dochodowej skarżącej wpływająca na wysokość jej odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej. Kolegium nie podzieliło stanowiska odwołania, że brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do zwiększania dochodu przez okres kolejnych 12 miesięcy, na podstawie art. 8 ust. 11 u.p.s. Wskazano, że przyznawanie i korzystanie ze świadczeń z pomocy społecznej związane jest z zasadą aktualności, co oznacza uwzględnienie sytuacji materialnej świadczeniobiorcy adekwatnej do czasu, w którym korzysta z danej pomocy. Zdaniem organu odwoławczego każdorazowa, umowna rata, wypłacona w określonym terminie, stanowiąca spełnienie świadczenia okresowego odpowiada "uzyskaniu jednorazowego dochodu" w tym właśnie terminie, co uzasadnia zastosowanie art. 8 ust. 11 u.p.s. W ocenie Kolegium nie znajdował uzasadnienia również zarzut naruszenia zasady zaufania zasady zaufania do władzy publicznej oraz przestrzegania utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw (art. 8 § 1 i 2 k.p.a.), gdyż stanowisko wyrażone przez organ I instancji w decyzji z dnia 22 listopada 2021 r., potwierdzone decyzją Kolegium z dnia 25 kwietnia 2022 r., w zakresie kwalifikacji otrzymanej na podstawie aktu notarialnego z dnia 23 sierpnia 2021 r. raty z tytułu sprzedaży domu (nie stanowiącej jednorazowego dochodu, w rozumieniu art. 8 ust. 11 u.p.s.), dotyczyło innego stanu faktycznego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie aktu notarialnego z dnia 23 sierpnia 2021 r. nabywca dokonywał zapłaty ceny nabytej nieruchomości w zakreślonych w umowie sprzedaży terminach - systematycznych miesięcznych ratach, wysokość których nie przekraczała pięciokrotności kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, to jest kwoty 3.880,00 zł (5 x 776 zł), zaś aneksem z dnia 28 czerwca 2022 r. dokonano zmiany sposobu płatności, ustalając płatność w półrocznych ratach, gdzie uiszczona w dniach 27 i 28 grudnia 2022 roku kwota 25.000 zł przekracza pięciokrotność, kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, co uprawnia do zastosowania regulacji przewidzianej w postanowieniach art. 8 ust. 11 u.p.s. W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, zarzuciła naruszenie: 1) art. 8 ust. 11 w zw. z art. 61 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 60 ust. 1 u.p.s. 2) podstawowej zasady podstępowania tj. zasady zaufania do władzy publicznej oraz przestrzegania utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw, określonej w art. 8 § 1 i 2 k.p.a. W uzasadnieniu skarżąca podniosła m.in., że dyrektor DPS w Z., od samego początku pozyskania wiedzy o sprzedaży przez stronę domu jednorodzinnego podejmuje próby zawłaszczenia kwoty uzyskiwanej przez nią od kupującego. Niedopuszczalne jest, aby dokonując oceny jednej i tej samej czynności prawnej jaka jest umowa sprzedaży domu, dokonywano sprzecznych ze sobą rozstrzygnięć. Zdaniem skarżącej organ naruszył podstawową zasadę postępowania jaką jest zasada zaufania do władzy publicznej oraz przestrzegania utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw, określonej w art. 8 § 1 i 2 k.p.a . Strona wskazała, że już w decyzji z dnia 22 listopada 2021 r. organ kwalifikując otrzymywane przez nią raty za sprzedaż domu, stanął na stanowisku, że brak jest podstaw do uznania z tego tytułu dochodu jako dochodu incydentalnego z art. 8 ust. 11 pkt 1 u.p.s. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z dnia 25 kwietnia 2022 r., przez SKO w Zamościu. Oba organy uznały, że norma ta nie może mieć zastosowania do sytuacji skarżącej, albowiem otrzymywane raty (w tym kwota 10.000 zł) nie stanowią dochodu jednorazowego. Tymczasem po aneksie do umowy sprzedaży, organ zmienił zdanie i uznał ,że otrzymana kolejna rata w wysokości 25.000 zł stanowi dochód jednorazowy, rozliczany w okresie kolejnych 12 miesięcy. Kolegium podzieliło stanowisko DPS, że w wyniku zmiany terminów zapłaty nastąpiła zmiana stanu faktycznego, powodująca inne podejście do dochodu mieszkanki. Zdaniem skarżącej zmiana terminów pozostałej do spłaty ceny sprzedaży (aneks z dnia 28 czerwca 2022 r.) nie powinna powodować zmiany stanowiska organu co do ich kwalifikacji. Stan prawny nie uległ zmianie . Ciągle jest to ta sama umowa sprzedaży. Skoro organy uznały, że poprzednio ustalone kwoty rat stanowią dochód w danym miesiącu, dziwić może obecnie kwalifikowanie tej samej płatności jako dochodu incydentalnego z art. 8 ust. 11 u.p.s., rozliczanego w okresie 12 miesięcy. Skarżąca powołując treść art. 8 ust.11 u.p.s. wskazała, że z brzmienia powyższego przepisu wynika jednoznacznie, że jego zastosowanie jest możliwe po spełnieniu dwóch kryteriów. Pierwszym, podstawowym jest uprzednie zakwalifikowanie dochodu jako dochodu jednorazowego, a dopiero po przesądzeniu, że mamy do czynienia z taką kategorią dochodu, analizowana jest jego wysokość i sposób rozliczenia. Jak widać z przedmiotowego stanu faktycznego, przepis ten nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie albowiem nie zostało spełnione podstawowe kryterium wymienione w tym przepisie jakim jest dochód jednorazowy. Organ I jak i II instancji ograniczyły się jednak tylko do drugiego kryterium jakim jest kryterium dochodowe. Pominięto całkowicie analizę stanu faktycznego tj. czy otrzymany dochód spełnia kryterium dochodu jednorazowego. Podniesiono, że ma świadomość, iż sprzedaż domu spowodowała zmianę jej sytuacji dochodowej rzutującej na odpłatność w domu opieki, jednakże nie może zgodzić się z całkowicie dowolnym postępowaniem, ukierunkowanym na skonsumowanie całej kwoty ze sprzedaży przez tutejszy Dom Pomocy, pod pozorem konieczności zwiększenia opłaty za pobyt. Nowa sytuacja, w której znalazła się skarżąca mocą aneksu (zainicjowanego na wniosek kupującego) nie powoduje żadnej zmiany kwalifikacji dochodu. Jest to dochód danego miesiąca. Zdaniem strony brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do zwiększania dochodu przez okres kolejnych 12 miesięcy. Skarżąca stwierdziła, że organy winny stosować się do zasad ustalania odpłatności za pobyt w DPS określonych w ustawie o pomocy społecznej z uwzględnieniem reguł określonych w art. 61 ust 2 pkt 1 w zw. z art. 60 ust.1 u.p.s., gdzie wskazano, że opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnosi mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu(...), z ograniczeniem wynikającym z art.60. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że skarga podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o pomocy społecznej. W sprawie bezsporne są okoliczności, że skarżąca korzysta z pomocy społecznej w formie, o której mowa w art. 36 pkt 2 lit. o u.p.s., czyli pobytu i usług w domu pomocy społecznej oraz fakt, że strona aktem notarialnym z dnia 23 sierpnia 2021 r. dokonała sprzedaży zabudowanej nieruchomości położonej w Zamościu za cenę 170.000 zł. Z treści przedmiotowej umowy sprzedaży wynika, że skarżąca uzyskała w sierpniu 2021 r. kwotę w wysokości 10.000 zł, natomiast pozostałą do zapłaty kwotę sprzedaży, tj. 160.000 zł miała otrzymać w przyszłości w miesięcznych ratach po 3000 zł, przy czym ostatnia rata miała wynosić 4000 zł. Następnie aneksem z dnia 28 czerwca 2022 r. strony umowy dokonały zmiany jej postanowień, w zakresie pozostałej płatności (133.000 zł), ustalając, że kwota 25.000 zł, będzie płatna do 30 grudnia 2022 r. oraz pozostała kwota 108.000 zł, będzie płatna w półrocznych ratach po 18.000 zł w terminach: 30.06.2023 r., 30.12.2023 r., 30.06 2024 r., 30.12.2024 r., 30.06.2025 r. i 30.12.2025 r. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że w myśl art. 61 ust. 2 u.p.s., opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnosi mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu (...). Zgodnie z dyspozycją art. 8 ust. 3 u.p.s., który definiuje pojęcie dochodu, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach, 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. W powołanej regulacji ustawodawca określił ogólne zasady ustalania dochodu na podstawie sumy faktycznych przychodów bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku oraz oddzielny sposób postępowania w przypadku utraty źródła dochodu na podstawie dochodów z bieżącego miesiąca, w którym odpadło źródło dochodu. Jednocześnie ustawodawca nakazał, aby tak ustalony dochód pomniejszyć o składniki ściśle wymienione w tym przepisie. W treści art. 8 ust. 4 u.p.s., prawodawca określił zamknięty katalog źródeł przychodów, które nie podlegają wliczeniu do dochodu w pomocy społecznej. Oznacza to, że wyłącznie składniki wymienione w tym przepisie odlicza się od dochodu. Niemniej jednak w przypadku uzyskania w ciągu w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w przypadku osoby samotnie gospodarującej - kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony (art. 8 ust. 11 pkt 1 u.p.s.). W myśl art. 106 ust.5 u.p.s. decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że na skutek sprzedaży nieruchomości w dniu 23 sierpnia 2021 r. sytuacja majątkowa skarżącej uległa zmianie i w związku z treścią aktu notarialnego i uzyskanym dochodem organ I instancji zobowiązany był do dokonania ustalenia opłaty za pobyt w DPS. W związku z podpisaniem aneksu w dniu 28 czerwca 2022 r. do wcześniejszej umowy sprzedaży nastąpiła zmiana stanu faktycznego i sposobu uiszczania kwoty uzyskiwanego dochodu ze sprzedaży nieruchomości. W tym miejscu podkreślić należy, że definicja z art. 8 ust. 3 u.p.s. za dochód uznaje nie przychód należny za dany miesiąc, ale przychód z miesiąca, niezależnie od tytułu i źródła uzyskania. Przychód ten ma być uzyskany, co wskazuje na faktyczny aspekt sytuacji majątkowej strony. Rozwiązanie to wskazuje na uzależnienie pomocy społecznej od faktycznego stanu majątkowego i faktycznych dochodów uzyskanych w danym okresie, nie zaś dochodów nominalnie należnych. Roszczenie o wypłatę świadczenia nie może być traktowane jak przychód (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Po 298/23). W związku z powyższym w ocenie Sądu organ I instancji prawidłowo, w związku ze zmianą sposobu płatności za nieruchomość ustalając ją w powołanym aneksie na płatności w półrocznych ratach uznał, że uiszczona w dniach 27 i 28 grudnia 2022 r. kwota 25.000 zł przekracza pięciokrotność kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (5x776zł), co uzasadniało zastosowanie regulacji z art. 8 ust.11 u.p.s. Wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie przychodem skarżącej ze sprzedaży nieruchomości w grudniu 2022 r. była kwota 25.000 zł, którą strona realnie dysponowała. Ponownie podkreślenia wymaga, że w przepisie art. 8 ust.11 u.p.s. mowa jest o dochodzie wypłaconym, co potwierdza prezentowaną powyżej tezę, że środki, od których zależy wysokość dochodu, mająca znaczenie dla uzyskania świadczeń z pomocy społecznej, muszą być dla strony realnie dostępne. W związku z powyższym poszczególne kwoty otrzymywane przez skarżącą w związku ze sprzedażą nieruchomości należy uznać za dochód jednorazowy. Dlatego też należy zgodzić się z argumentacją Kolegium, że stanowisko organów w decyzjach z dnia 22 listopada 2021 r. (organ I instancji) oraz z dnia 25 kwietnia 2022 r. (SKO) dotyczące kwalifikacji uzyskanego dochodu przez skarżącą na podstawie aktu notarialnego z dnia 23 sierpnia 2021 r., wyrażone było w innym stanie faktycznym, w którym strona otrzymywała dochód w systematycznych ratach miesięcznych, których wartość (3000 zł) nie przekraczała pięciokrotności kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (tj.5x776= 3880 zł). W związku z podpisaniem aneksu do umowy sprzedaży nastąpiła zmiana stanu faktycznego i okoliczności (daty i wysokość) uzyskiwanego dochodu. Sąd zwraca uwagę, że organ pomocy społecznej nie ma wpływu na to jak strony umowy określą w samej umowie postanowienia dotyczące terminów otrzymywanych kwot. W ocenie Sądu również w prawidłowej wysokości została stronie ustalona odpłatność za pobyt w DPS od 1 grudnia 2022 r. do 30 listopada 2023 r. w wysokości 3.637,27 miesięcznie. Wskazana kwota stanowi 70% łącznego miesięcznego dochodu skarżącej, na który składa się świadczenie rentowe wraz z dodatkiem dla sieroty zupełnej i zasiłkiem pielęgnacyjnym w łącznej kwocie 3.112,77 zł oraz kwota 2.083,33 zł (25.000 zł:12). W związku ze zmianą wysokości dochodu skarżącej od 1 grudnia 2022 r. o kwotę 2.083,33 zł, której wysokość przekracza 10% kryterium dochodowego ustalonego na podstawie § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2021 r.w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (DZ.U. z 2021 r. poz. 1296) - 776 zł (10% tj. 77,60 zł) organ I instancji na podstawie art. 106 ust.5 u.p.s. zobowiązany był do zmiany decyzji w sprawie odpłatności skarżącej za pobyt w DPS [...]. W konsekwencji należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie naruszała ani przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani przepisów postępowania w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw należało oddalić. Sąd orzekał w niniejszej sprawie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, korzystając z przepisu art. 119 pkt 2 p.p.s.a., bowiem wniosek w tej sprawie złożył organ administracji publicznej , a skarżąca nie zażądała w przewidzianym przepisami terminie rozpoznania sprawy na rozprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło