II SA/Lu 867/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa P. z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenie niedopuszczalności odwołania wniesionego od protokołu oględzin I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Nadleśniczego Nadleśnictwa P. na rzecz K. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu koszów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r., znak: [...] Inne (dalej także jako: "organ"), w następstwie odwołania z dnia [...].08.2021 r. wniesionego przez K. S. od protokołu oględzin dnia 10.04.2021 r. w sprawie szkody łowieckiej wyrządzonej przez jelenie i sarny (znak sprawy: [...]), stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez K. S. od protokołu z oględzin z dnia [...].04.2021 r., znak sprawy: [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: Dnia [...].08.2021 r. do Inne wpłynęło odwołanie od ustaleń protokołu w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania za szkody wyrządzone przez jelenie i sarny na terenie nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], [...] położone w wsi K. S. (znak sprawy: [...]). Odwołanie wniósł K. S. w dniu [...].08.2021 r. W ocenie organu odwołanie to wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu. Inne, odwołując się do art. 46e ust. 1 i art. 46d ust. 1 Prawa łowieckiego wskazał, że termin do wniesienia odwołania rozpoczyna swój bieg od daty podpisania protokołu, o którym mowa w art. 46a ust. 4 albo art. 46c ust. 5 Prawa łowieckiego. W sprawie odwołujący się podpisał protokół z oględzin w dniu [...].04.2021 r., a odwołanie wniósł w dniu [...].08.2021 r., co jednoznacznie wynika z dat tych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy ([...]). Zgodnie z art. 134 kpa: "Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne". W sprawie bezspornym jest, że ustawowy termin na wniesienie odwołania minął w dniu [...].04.2021 r., a odwołanie wniesiono w dniu [...].08.2021 r. Postanowienie Inne z dnia [...] sierpnia 2021 r. zostało zaskarżone przez K. S. (dalej także jako: "skarżący") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W skardze wniesiono o uchylenie postanowienia i przyznanie skarżącemu odszkodowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadnienia. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie postanowienia następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżonym postanowieniem organ stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez K. S. od protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r. Formalnoprawną podstawę wydania zaskarżonego postanowienia stanowił art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Cytowany przepis wyznacza zakres wstępnego postępowania organu drugiej instancji, rozpoczynającego działanie organu wyższego stopnia od badania zaistnienia przesłanek formalnych dopuszczalności odwołania. Na tym etapie postępowania organ odwoławczy jest obowiązany ocenić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie. Niedopuszczalność odwołania i uchybienie terminu wniesienia odwołania, o których mowa w art. 134 k.p.a., są odrębnymi instytucjami proceduralnymi. Przepis art. 134 k.p.a. nie wskazuje warunków, jakie decydują o dopuszczalności bądź niedopuszczalności odwołania. Przyjmuje się natomiast, że niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Do przesłanek o charakterze przedmiotowym zalicza się m.in. zaskarżenie aktu nie będącego decyzją administracyjną w rozumieniu prawa administracyjnego (brak przedmiotu zaskarżenia) albo wniesienie odwołania od decyzji, która nie została doręczona lub ogłoszona stronie oraz wyłączenie możliwości wniesienia odwołania w stosunku do określonych rodzajów decyzji administracyjnych wydawanych w postępowaniu jednoinstancyjnym. Jeśli chodzi o przesłanki niedopuszczalności odwołania o charakterze podmiotowym to należy do nich niezdolność odwołującego się do czynności prawnych oraz brak legitymacji odwoławczej. Natomiast z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania mamy do czynienia w sytuacji, gdy środek zaskarżenia zostanie złożony po upływie terminu do jego wniesienia. Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania wydawane jest w sytuacji, gdy strona wnosząca odwołanie uchybi terminowi do wniesienia odwołania. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie stwierdzenia tej okoliczności organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. W sprawie u podstaw wydanego postanowienia legło ustalenie organu, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania. W takiej sytuacji organ powinien wydać więc postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a nie, jak to faktycznie uczyniono, postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Zasadnicza wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia polegała jednakże na czym innym. Przedmiotowym postanowieniem organ stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez skarżącego od aktu w postaci protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r., znak: [...]. Dokonane w uzasadnieniu postanowienia ustalenia i rozważania dotyczyły także aktu w postaci protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r. Jednocześnie nie budzi wątpliwości, że za odwołanie wniesione w sprawie organ uznawał pismo skarżącego z dnia [...] sierpnia 2021 r. Tymczasem analiza odwołania strony zawartego w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r. wskazuje jednoznacznie, że odwołanie to zostało wniesione od pisma L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r., w którym zawarta została informacja o zakończeniu sprawy o wypłatę odszkodowania, a określanego przez skarżącego w odwołaniu mianem decyzji. Z pisma tego nie wynika w żaden sposób, by odwołanie wniesiono od protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r. Organ zatem w sposób całkowicie dowolny i bezpodstawny przyjął, że odwołanie zostało wniesione od protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r. Organ nie mógł w taki sposób modyfikować merytorycznej treści odwołania, w tym także nie mógł przyjmować, że ma ono inną treść od tej bezpośrednio w nim wyrażonej. Organ w takiej sytuacji, zgodnie z jednoznaczną treścią odwołania, powinien przyjąć, że odwołanie wniesione zostało od pisma L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r. W konsekwencji też oceny zagadnienia dopuszczalności odwołania skarżącego z dnia [...] sierpnia 2021 r. organ powinien dokonać w odniesieniu do pisma L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r., a nie jak to faktycznie wadliwie zrobiono w odniesieniu do protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r. Organ pomijając rzeczywistą treść odwołania i określony w nim przedmiot zaskarżenia oraz analizując przesłanki niedopuszczalności odwołania w odniesieniu do protokołu z oględzin z dnia [...] kwietnia 2021 r., a nie pisma L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r., zaniechał należytego wyjaśnienia i rozpatrzenia okoliczności warunkujących zastosowanie w sprawie art. 134 k.p.a., czym naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Naruszenie to dotyczyło okoliczności, które decydowały o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania, co oznacza, że kwalifikować należało je jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Skutkiem wyroku Sądu będzie powrót sprawy do etapu postępowania przed Inne, celem ponownego rozpatrzenia. Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej (art. 153 p.p.s.a.), w tym w szczególności z uwzględnieniem przedstawionych wyżej wywodów dotyczących właściwej interpretacji art. 134 k.p.a. Organ powinien dokonać oceny dopuszczalności wniesionego odwołania jako odwołania wniesionego od pisma L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r. W tym celu organ powinien przede wszystkim rozważyć czy pismo L. T. M. w L. z dnia [...] lipca 2021 r. może zostać uznane za decyzję administracyjną w rozumieniu prawa administracyjnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasadzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kwoty 100 zł, na którą składał się wpis od skargi (k.22 akt sądowych).