II SA/Lu 874/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Asystent sędziego Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. H. i K. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego naprawczego w sprawie zmiany trasy sieci kanalizacyjnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J.H. i K. H. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2015r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania K. i J. H. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krasnymstawie z dnia [...] lipca 2015r. znak: [...] umarzającej w całości postępowanie administracyjne naprawcze prowadzone w sprawie istotnego odstępstwa od projektu budowlanego i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie zmiany trasy sieci kanalizacyjnej na działkach nr [...] i [...] położonych w B. gmina K. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zaskarżona decyzja WINB wydana została w następujących okolicznościach sprawy: Gmina K. na podstawie decyzji Starosty [...] o pozwoleniu na budowę z dnia [...] marca 2007r. nr [...] [...]/[...] realizowała sieć kanalizacyjną na działkach nr ewid. [...],[...] i [...] z tym, że dokonała istotnych odstępstw od udzielonego pozwolenia. Sieć kanalizacyjna odprowadzająca ścieki bytowe z budynków zlokalizowanych na działkach nr ewid. [...], [...] i [...] poprowadzona została przez działkę nr. [...] będącą własnością K. i J. małż. H. . Powiatowy Inspektor nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. , nr [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonywanych robót budowlanych na działkach nr [...] i [...], co skutkowało uchyleniem przez Starostę K. decyzją z dnia [...] marca 2013r., nr [...] własnej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę omawianej kanalizacji sanitarnej – w części dotyczącej trasy sieci kanalizacyjnej na działkach nr [...] i [...]. W dniu [...] kwietnia 2013r. inwestor złożył żądany przez organ nadzoru budowlanego projekt zamienny sieci kanalizacyjnej sanitarnej w miejscowości B. ( po uprzednim usunięciu zawartych w nim nieprawidłowości zgodnie z postanowieniem PINB w K. z dnia [...] marca 2013r., nr [...]). Z projektu tego wynikało, że przedmiotowa kanalizacja sanitarna nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wykonana została zgodnie z przepisami techniczno- budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej i nadaje się do użytkowania. Mając na uwadze powyższe przez organ I instancji decyzją z dnia [...] czerwca 2013r. nr [...] zatwierdził przedłożony przez inwestora projekt zamienny uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Decyzja ta została jednak uchylona decyzją L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] sierpnia 2013r., nr [...] Organ odwoławczy uznał, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany zamienny nie spełnia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, albowiem w zgromadzonych aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego prawo inwestora do dysponowania terenem na cele budowlane. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Powiatowy Inspektor nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniu [...] listopada 2013r. decyzję, którą zatwierdził dostarczony przez Inwestora projekt zamienny, uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót przy realizacji sieci kanalizacyjnej sanitarnej na działkach nr ewid. [...], [...] i [...] w miejscowości B., pomimo dalszego braku w aktach sprawy dokumentu potwierdzającego prawo inwestora do dysponowania terenem na cele budowlane. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją L. Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...]. Decyzja ta została zaskarżona przez K. i J. małż. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W dniu [...] kwietnia 2014r. Wójt Gminy K. złożył do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniosek o pozwolenie na użytkowanie przedmiotowej sieci kanalizacji sanitarnej. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2014r. stwierdzono, że obiekt został wykonany zgodnie z projektem zagospodarowania działki i zatwierdzonym projektem zamiennym. W tej sytuacji PINB w K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. znak: [...] udzielił Wójtowi Gminy K. pozwolenia na użytkowanie sieci kanalizacji sanitarnej. Wyrokiem wydanym w sprawie II SA/Lu 205/14 w dniu 26 lutego 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję WINB w L. z dnia [...] stycznia 2014r. oraz decyzję PINB w K. z dnia [...] listopada 2013r. zatwierdzające projekt zamienny i nakładające obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie sieci kanalizacyjnej sanitarnej. W dniu [...] września 2015r. WINB w L. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję PINB w K. z dnia [...] lipca 2015r. umarzającą w całości postępowanie administracyjne naprawcze. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, że funkcjonowanie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2014r. znak: [...] , udzielającej Wójtowi Gminy K. pozwolenia na użytkowanie sieci kanalizacyjnej sanitarnej wyklucza możliwość prowadzenia postepowania naprawczego w trybie art. 50-51 prawa budowalnego, które w takiej sytuacji – jako bezprzedmiotowe powinno ulec umorzeniu. Zgodnie bowiem z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, wydanie pozwolenia na użytkowanie ma takie znaczenie, ze wykonane obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzeniu ( pod katem legalności wybudowania) przez organ nadzoru budowlanego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na opisaną wyżej decyzję ostateczną wnieśli K. H. i J. H.. Skarżący zwrócili się o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej tę decyzję decyzji organu pierwszej instancji. Zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie: - art..art. 7 i 77 kpa oraz art. 51 ust.1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 153 P.p.s.a. poprzez niewykonanie wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia 26 lutego 2015r. wydanego w sprawie II SA/Lu [...]; - art. art. 7 i 8 kpa w zw. Z art. 145 §1 pkt 8 w zw. Z art. 147 kpa poprzez umorzenie postępowania administracyjnego naprawczego z powodu funkcjonowania w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] kwietnia 2014r. znak: [...], pomimo zajścia podstawy do wznowienia z urzędu postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu; - art.51 ust. 1 pkt 3 w zw. Z art. 32 ust.4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez domniemanie faktu posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie prowadzenia odcinka przyłącza kanalizacji sanitarnej od studzienki nr [...] zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] do działki nr ewid. [...], a także poprzez nieuwzględnienie faktu, że na wykazie działek stanowiącym załącznik dok decyzji z dnia [...] grudnia 2002r. ustalającej warunki zabudowy dla budowy sieci kanalizacyjnej złożył podpis W. H. działając bez upoważnienia skarżących. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2015r. wydane zostały z naruszeniem prawa. Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] lipca 2015r. znak: [...] umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne naprawcze prowadzone w sprawie istotnego odstępstwa od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę trasy kanalizacyjnej w B. gm. K.. Organy obu instancji orzekające w sprawie uznały, że postepowanie naprawcze stało się bezprzedmiotowe w świetle art. 105§1 kpa, w sytuacji, gdyż decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. udzielił Wójtowi Gminy K. pozwolenia na użytkowanie sieci kanalizacji sanitarnej zlokalizowanej na działkach nr nr ewid. [...], [...], [...] położonych z B. . Decyzję tę , która stała się ostateczna wydano wobec stwierdzenia, że obiekt został wykonany zgodnie z wymogami decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny. Zdaniem organów obu instancji mimo wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w dniu 26 lutego 2015r. wyroku w sprawie o sygn. Akt II SA/Lu 205/14 uchylającego decyzje obu instancji zatwierdzające projekt zamienny i udzielające pozwolenia na budowę przedmiotowej sieci kanalizacyjnej, brak było podstaw prawnych do prowadzenia dalszego postępowania naprawczego. Stanowisko takie – w ocenie sądu- należy uznać za prawnie wadliwe. W uzasadnieniu powołanego wyroku Sąd podniósł, że roboty budowlane zrealizowane przy budowie przedmiotowej sieci kanalizacji sanitarnej wykonano z istotnym odstępstwem od pozwolenia na budowę polegającym na zmianie trasy przebiegu przyłącza a zatwierdzony zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014r. projekt zamienny przewiduje zamiast wykonania nowego przyłącza na działce nr ewid. [...] należącej do A. H., wykorzystanie istniejącego wcześniej przewodu kanalizacyjnego PIC o średnicy 110 mm odprowadzającego dotychczas ścieki do indywidualnego szamba, w ten sposób, że przewód ten zostaje przedłużony i skierowany do studzienki kanalizacyjnej znajdującej się na działce nr ewd. [...] stanowiącej własność skarżących. W ocenie Sądu PINB w K. , prowadząc ponownie postępowanie na skutek decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2013r. , w istocie nie wyeliminował uchybień, jakimi obarczona była wcześniejsza decyzja tego organu z dnia [...] czerwca 2013r. Prowadząc dodatkowe postępowanie dowodowe, postanowieniem z dnia [...] września 2013r. nałożony został na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie oświadczenia o prawie do dysponowania działkami nr [...] , [...] i [...] na cele budowlane oraz uzupełnienia projektu zamiennego podającego niezbędne profile podłużne spadki, przekroje przewodów i rozwiązania nawiązujące do warunków terenu wzdłuż trasy sieci i przyłączy z oceną zgodności zastosowanych rozwiązać z warunkami technicznymi, to organ I instancji nie podał uzupełnionego materiału dowodowego rzetelnej ocenie. Niezbędnej oceny nie dokonał również organ II instancji., który z niezrozumiałych przyczyn, pomijając własne wytyczne zawarte w decyzji z dnia [...] sierpnia 2013r. zaaprobował wadliwą decyzję pierwszoinstancyjną. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy koniecznym jest – zdaniem Sądu- dokonanie szczegółowej analizy projektu zamiennego z planem miejscowym i przepisami techniczno – budowlanymi a ponadto przeprowadzenie rzetelnego postępowania dowodowego w zakresie zmierzającym do potwierdzenia prawa inwestora do dysponowania przedmiotowym terenem na cele budowlane. O prawie Gminy do dysponowania na takie cele w odniesieniu do działki nr [...] nie może świadczyć oświadczenie J. H. z dnia [...] lipca 2007r. akceptujące wykonane tego dnia roboty budowlane, chociażby z tego względu, że prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wymaga zgody wszystkich jej współwłaścicieli, a więc również K. H.. Uchylone omawianym wyrokiem decyzje WINB w L. i PINB w K. wydane zostały w oparciu o art. 151 ust.4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.Prawo budowlane, a zatem inwestor został zobowiązany do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowej sieci kanalizacyjnej została wydana przez Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w K. w dniu [...] kwietnia 2014r. a więc już po wniesieniu przez K. i J. małżonków H. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję WINB w L. z dnia [...] stycznia 2014r. zatwierdzającą projekt budowlany zamienny, zobowiązujący inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowania przed wydaniem przez Sąd wyroku uchylającego tę decyzję i poprzedzającej ją decyzji PINB w K. . W powyższej sytuacji należy uznać za trafne stanowisko wyrażone w skardze, że organ administracji orzekający w sprawie powinien rozważyć z urzędu wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Ostateczna decyzja PINB w K. o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowej sieci kanalizacyjnej znak: [...] wydana została w oparciu o decyzję WINB w L. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...], która została uchylona prawomocnym wyrokiem WSA w Lublinie wydanym w dniu 25 lutego 2015r. w sprawie sygn.. akt II SA/Lu 205/14. Wyeliminowanie przez sąd prawomocnym wyrokiem z obrotu prawnego decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zobowiązującej inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu nie wywołuje automatycznie skutku w postaci wzruszenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu ale stanowi podstawę do ponownego rozstrzygnięcia sprawy w trybie wznowienia postępowania. Związek o którym mowa w art. 145§ 1 pkt 8 kpa stanowi pewną sekwencję " działań prawnych" organu administracyjnego, zgodnie z logiką których jedna decyzja lub orzeczenie sądu stanowi podstawę wydania innej decyzji ( ta druga decyzja zależna jest od decyzji pierwszej). Podkreślić przy tym należy, że wydanie drugiej decyzji nie będzie możliwe bez wcześniejszego wydania decyzji pierwszej. Językowy sens pojęcia" w oparciu" można przy tym scharakteryzować zwrotem " na podstawie" co wprost wskazuje, że jakaś decyzja znajduje uzasadnienie, czy wręcz merytoryczne umocowanie w innej decyzji ( patrz: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz pod redakcją R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H.BECK. W-wa 2014 str. 617). Przenosząc to na grunt rozpatrywanej sprawy należy mieć na względzie , że decyzja WINB w L. z dnia [...] stycznia 2014r. stanowi szeroko rozumianą podstawę prawną wydanej przez PINB w K. w dniu [...] kwietnia 2014r. decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Uchylenie przez sąd tej podstawy powinno wywrzeć odpowiedni wpływ na moc obowiązującej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i doprowadzić do rozpatrzenia sprawy w nowych warunkach prawnych. Umorzenie zaskarżoną decyzją postępowania naprawczego jako bezprzedmiotowego wobec istnienia w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na użytkowanie należy z uwagi na powyższe uznać za naruszenie prawa. Z tych względów należało uchylić decyzje organów obu instancji celem ponownego rozpatrzenia sprawy przez PINB w K. , który uwzględni wnioski przedstawione w powyższym wyroku. Końcowo odnosząc się do zgłoszonego przez skarżącego J. H. żądania ukarania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. za niewykonanie wyroku WSA w Lublinie wydanego w sprawie sygn.. akt II SA/Lu 205/14 w dniu 26 lutego 2015r. należy stwierdzić, że takie żądanie nie może być przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach zawarte w pkt II wyroku znajduje uzasadnienie w dyspozycji art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.