II SA/Lu 879/10

WyrokWSA w Lublinie2011-04-05

Skład orzekający: Krystyna Sidor, Joanna Cylc-Malec, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podnośnik pneumatyczny do samochodów osobowych, nie trwale związany z gruntem, stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego i czy organ nadzoru budowlanego może prowadzić postępowanie administracyjne w sprawie jego rozbiórki?
Ratio decidendi
Podnośnik pneumatyczny, który nie jest trwale związany z gruntem i nie mieści się w definicji budynku, budowli ani obiektu małej architektury, nie stanowi obiektu budowlanego w rozumieniu Prawa budowlanego. Wobec braku materialnoprawnych podstaw do ingerencji organu nadzoru budowlanego postępowanie administracyjne w tej sprawie jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć na podstawie art. 105 § 1 kpa.
Stan faktyczny
Skarżąca E. R. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie dotyczące rozbiórki podnośnika pneumatycznego do samochodów osobowych ustawionego na działce nr 86 w Z. Podnośnik nie był trwale związany z gruntem i nie posiadał pozwolenia na budowę. Organ nadzoru budowlanego uznał, że urządzenie nie jest obiektem budowlanym i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Skarżąca podnosiła uciążliwości związane z działalnością zakładu wulkanizacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej rozbiórki podnośnika dla samochodów osobowych I. oddala skargę: II. przyznaje [...] D. P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295, 20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złote dwadzieścia groszy) zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Z. J. i E. R. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2010 r. odmawiającej wydania nakazu rozbiórki podnośnika dla samochodów osobowych, znajdującego się na działce nr 86, położonej przy ul. W. 36 w Z. – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzją wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Z. z dnia 11 lutego 1999 r. udzielono A. M. pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr 86 przy ul. W. w Z. na funkcję usługową (wulkanizacja na zimno). Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją wydaną z upoważnienia Wojewody L. z dnia 24 marca 1999 r. Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, wyrokiem z dnia 5 września 2000 r. oddalił skargę Z. J. na wyżej powołaną decyzję organu II instancji. Podczas oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 26 października 2004 r. stwierdzono, że na działce nr 86 – w zakładzie wulkanizacyjnym, w odległości 0,69 od granicy działki Z. J. znajduje się podnośnik pneumatyczny o szerokości 2,66 m osadzony w fundamencie betonowym usytuowanym w odległości 0,45 m od tej granicy. Według oświadczenia A. M. prowadzącego działalność gospodarczą, fundament został wykonany w październiku 2004 r., a na fundamencie zainstalowano ww. podnośnik. Prace te nie były poprzedzone pozwoleniem na budowę bądź zgłoszeniem. Z. J. żądała usunięcia tego podnośnika. W dniu 30 listopada 2004 r. A. M. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. o zdemontowaniu podnośnika. Fakt ten został protokolarnie potwierdzony przez inspektorów PINB w obecności Z. J. w dniu 16 grudnia 2004 r. Pismem z dnia 15 listopada 2005 r. Z. J. zwróciła się ponownie do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Z. o sprawdzenie budowy nowego podnośnika do samochodów na działce nr 86. Podczas oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 23 listopada 2005 r. stwierdzono, iż na działce nr 86 przy ul. W. w Z. w odległości 1,3 m od granicy działki Z. J. znajduje się podnośnik pneumatycznyo konstrukcji stalowej ustawiony na czterech płytach najazdowych stalowych o wymiarach 1,20 m x 0,5 m, ustawionych bezpośrednio na utwardzeniu z płyt betonowych. Podnośnik nie jest trwale związany z gruntem. Pismem z dnia 1 grudnia 2005 r. organ I instancji poinformował Z. J., iż w sprawie ww. podnośnika pneumatycznego brak jest podstaw do podjęcia przez organ nadzoru budowlanego działań zmierzających do jego likwidacji. Sprawa podnośnika dla samochodów osobowych na działce nr 86, na skutek skargi wniesionej w dniu 6 października 2009 r. przez Z. J. i E. R., została ponowie rozpatrzona przez organ I instancji. Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 7 grudnia 2009 r. oraz w dniu 3 sierpnia 2010 r. stwierdzono, że na działce nr 86 w Z., na utwardzonym kostką brukową terenie został ustawiony podnośnik pneumatyczny płytowy typu A-2 do niskiego podnoszenia. Podnośnik składa się z płyty najazdowej głównej o wymiarach 2,0 m x 1,27 m i czterech płyt podjazdowych o wymiarach 1,27 m x 0,5 m. Płyta podnośnika usytuowana jest w odległości 1,55 m od granicy działki Z. J.. Podnośnik ten nie jest trwale związany z gruntem. Jak wynika z akt sprawy od stycznia 2010 r. w tym zakładzie działalność prowadzi K. M. – syn A. M. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – ustawa ta normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach. W myśl art. 3 ww. ustawy przez obiekt budowlany należy rozumieć: a/ budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi; b/ budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami; c/ obiekt małej architektury. W sprawie niniejszej postępowanie zostało wszczęte i było prowadzone w stosunku do urządzenia mechanicznego zwanego podnośnikiem do samochodów osobowych. Pierwszy podnośnik elektryczno-mechaniczny osadzony w fundamencie betonowym został zdemontowany w 2004 r. Obecnie na terenie działki nr 86 znajduje się podnośnik pneumatyczny płytowy typu AT-2 przeznaczony do niskiego podnoszenia. Ustawiony został na terenie utwardzonym kostką brukową. W ocenie organu podnośnik ten nie mieści się w żadnej grupie obiektów budowlanych zdefiniowanych w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, a jego ustawienie na istniejącym utwardzonym terenie własnej działki nie mieści się w definicji robót budowlanych, zawartej w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 kpa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne, pozytywne czy negatywne, staje się prawnie niedopuszczalne. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej. Zakres obowiązywania ustawy Prawo budowlane określony w art. 1 wyłącza możliwość prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie urządzenia mechanicznego, jakim jest podnośnik samochodowy. Z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw prawnych do podejmowania działań ze strony organu nadzoru budowlanego, stosownie do art. 105 § 1 kpa postępowanie niniejsze należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy podkreślił także, że organ nadzoru budowlanego nie jest właściwy do rozstrzygania w kwestii uciążliwości wynikających z prowadzenia działalności gospodarczej. Kwestia zgodności użytkowania obiektu, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza z warunkami decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 11 lutego 1999 r. może być przedmiotem odrębnego postępowania. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła E. R.. W uzasadnieniu skargi, skarżąca opisuje uciążliwości jakie powoduje sąsiedztwo zakładu wulkanizacyjnego. Przyznaje, że podnośnik nie jest trwale związany z gruntem, ale w jej ocenie jest usytuowany zbyt blisko granicy działki Z. J. (1,55 m), która uprawia warzywa. Podnosi, iż zakład emituje hałas, nie posiada sanitariatów, dostępności dla osób niepełnosprawnych, miejsc postojowych dla klientów. Do skargi skarżąca dołączyła szereg dokumentów, opatrzonych jej odręcznymi komentarzami. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu popierał skargę, wnosił o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zakres sądowej kontroli administracji publicznej z mocy art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprowadza się do badania pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Oznacza to, że zaskarżone rozstrzygnięcie podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprwy, naruszenie prawa dające podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dokonując kontroli we wskazanym zakresie Sąd nie stwierdził, by przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa materialnego oraz zasad postępowania w określonym wyżej zakresie. Bezsporny w sprawie niniejszej jest fakt, iż przedmiotem niniejszego postępowania jest żądanie skarżącej dotyczące demontażu podnośnika pneumatycznego AT-2. Słusznie zatem organ odwoławczy rozważa czy tego rodzaju urządzenie podlega przepisom prawa budowlanego. Wniosek skarżącej należałoby bowiem zakwalifikować jako wniosek o dokonanie rozbiórki obiektu budowlanego. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit. a-c ustawy Prawo budowlane ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury. Zatem ustawodawca tworząc definicję "obiektu budowlanego" nie definiuje samego pojęcia. Stwierdza jedynie, że obiektem budowlanym jest budynek, budowla lub obiekt małej architektury. Wszystkie inne obiekty, nie mieszczące się w pojęciu budynku, budowli lub obiektu malej architektury, nie stanowią obiektów budowlanych. Używane przez ustawodawcę pojęcie budynku, budowli oraz obiektu małej architektury zostały zdefiniowane w art. 3 pkt 2, 3 i 4 ustawy. Z oczywistych względów, co nie może budzić wątpliwości przedmiotowy podnośnik pneumatyczny nie jest budynkiem ani obiektem małej architektury. W związku z czym w przedmiotowej sprawie rozważenia wymagało czy podnośnika nie można zakwalifikować jako budowli. Zawarta w art. 3 pkt 3 ustawy definicja (negatywna) budowli została ograniczona do stwierdzenia, że budowlą jest każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem ani obiektem małej architektury. Następnie zostały wymienione niektóre obiekty budowlane, zakwalifikowane jako budowle. Lista wskazań budowli, na co wskazuje sformułowanie przepisu ma charakter przykładowy i za cel stawia ułatwienie kwalifikacji obiektu jako budowli. W tym kontekście, co wymaga podkreślenia, w praktyce często zdarzają się sytuacje, w których zakwalifikowanie danego obiektu do budowli nastręcza znacznych trudności. W związku z tym ocenę, czy można dany obiekt zakwalifikować jako budowlę, należy przeprowadzić w oparciu o ustalenia, czy dany obiekt posiada cechy wspólne z wymienionymi w przepisie przykładami, czy do powstania obiektu zastosowano technikę, która mieści się w pojęciu robót budowlanych, czy obiekt ten został wykonany z materiałów, które można uznać za wyroby budowlane, jak również należy bezwzględnie ustalić jaki jest cel powstania obiektu. W toku postępowania organ I instancji dokonał oględzin przedmiotowego podnośnika pneumatycznego opisując dokładnie jego konstrukcję (składa się z płyty najazdowej głównej o wymiarach 2,0 m x 1,27 m i 4 sztuk płyt podjazdowych o wymiarach 1,27 m x 0,5 m , nie związanych z gruntem), a także wykonując dokumentację fotograficzną (k. 160, 161 akt administracyjnych). Z wydruku internetowego znajdującego się w aktach organu odwoławczego wynika, iż podnośnik taki przeznaczony jest dla serwisów oponiarskich do szybkiego podnoszenia pojazdu, w celu wygodnego, jednoczesnego demontażu kół z pojazdu (k. 8-11 akt II instancji). Podnośnik ten ustawiony jest na utwardzonym podłożu wykonanym z kostki brukowej, nie jest trwale związany z gruntem (co także przyznała skarżąca). Zatem w świetle powyższych ustaleń nie można zakwalifikować tego urządzenia do budowli. W tej sytuacji zasadne jest stanowisko organu odwoławczego, który uznał, że brak jest materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego, a zatem postępowanie jest bezprzedmiotowe i na podstawie art. 105 § 1 kpa należy je umorzyć. Ubocznie podnieść należy, że w ostatnim zdaniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ orzekający napisał, że utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, jednakże treść całego uzasadnienia dotyczy bezprzedmiotowości postępowania, tak więc uchybienie to należało ocenić jako nie mające wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Zarzuty skargi dotyczące uciążliwości zakładu usługowego w ocenie Sądu w sprawie niniejszej nie mogą zostać uznane za zasadne. Również kwestie sanitariatów, dostępności dla osób niepełnosprawnych, miejsc postojowych dla klientów mogą być rozpatrywane w innych postępowaniach. Mając na uwadze powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało skargę oddalić. Orzeczenie o kosztach zastępstwa prawnego adwokata ustanowionego z urzędu uzasadnia art. 250 wyżej wymienionej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło