II SA/Lu 89/18

WyrokWSA w Lublinie2018-05-10

Skład orzekający: Jacek Czaja, Joanna Cylc-Malec, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie posiadającej ustalone prawo do renty inwalidzkiej z tytułu niezdolności do pracy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne?
Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje osobie sprawującej opiekę, jeżeli ma ona ustalone prawo do renty. Taka przesłanka negatywna, wynikająca z ustawy o świadczeniach rodzinnych, stanowi prawną przeszkodę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, niezależnie od innych okoliczności sprawy.
Stan faktyczny
J. S. złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad synem. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że wnioskodawca pobiera rentę inwalidzką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podtrzymując argumentację o braku prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla rencistów. W skardze do WSA J. S. domagał się przyznania świadczenia, kwestionował terminowość wydania decyzji oraz zgodność przepisów z Konstytucją RP.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Kinga Górka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 maja 2018 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. oddala skargę; II. przyznaje [...] N. K. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) z tytułu podatku od towarów i usług. Podaniem z dnia 21 września 2017r. J. S. domagał się od Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tytułu sprawowania opieki nad synem M. S.. Decyzją z dnia 18 października 2017r. Prezydent Miasta P. odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, argumentując, że nie przysługuje osobom sprawującym opiekę, mającym ustalone prawo do renty. Według oświadczenia wnioskodawcy oraz zaświadczeń z ZUS ma on przyznaną rentę inwalidzką z tytułu niezdolności do pracy. Po rozpoznaniu odwołania J. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 15 grudnia 2017r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Także ten organ stwierdził, że według art.17 ust.5 pkt.1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka, przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno – rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Wobec tego, że wnioskodawca pobiera rentę inwalidzka z tytułu niezdolności do pracy odmowa przyznania świadczenia była uzasadniona. Odnosząc się do zarzutu rozpoznania wniosku po upływie terminu wynikającego z art. 35 § 1 kpa Kolegium stwierdziło, że jest to wprawdzie uchybienie, nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie. Wskazało ponadto, że nie ma kompetencji do przedstawiania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. S. wniósł o przyznanie świadczenia, uznanie, że decyzja MPS została wydana po terminie, skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania, czy przepisy zabraniające rencistom lub rencistom otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego jest zgodne z Konstytucją RP. Ponadto zażądał wyjaśnienia, dlaczego MOPS zwlekał z wydaniem decyzji, nie wydaje przesyłek w swojej siedzibie, błędnie napisano jego adres, wydał postanowienie i decyzje o tych samych decyzjach, chociaż są to dwa inne dokumenty w różnych sprawach. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z ust. 17a ust.1 lit a ) z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1952) świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Powyższe wyłączenie uprawnienia do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego wynika z zasady rozłączności prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i innych świadczeń z zabezpieczenia społecznego. Negatywne przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego mają przy tym charakter rozłączny, co oznacza, że zaistnienie jednej z nich przesądza o prawnej przeszkodzie do korzystania z tego prawa W niniejszej sprawie bezspornym jest, że z powodu posiadanej niepełnosprawności skarżący jest trwale niezdolny do pracy i z tego tytułu pobiera rentę, co dokumentuje złożone do akt sprawy zaświadczenie ZUS z dnia 15 października 2013r., i co sam potwierdził w oświadczeniu z 21 września 2017r. Zachodzi zatem przesłanka negatywna z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. "a" ustawy co uniemożliwia przyznanie mu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżący nie przedstawił żadnej innej argumentacji, uzasadniającej odmienne stanowisko. Pozbawione podstaw są także pozostałe zarzuty skargi. Akta sprawy wskazują , że 19 sierpnia 2014r. skarżący ustanowił dwóch pełnomocników do reprezentowania we wszystkich sprawach związanych z MOPS. W tej sytuacji postanowienia zostały doręczone pełnomocnikowi zgodnie z art. 40 § 2 kpa, przy czym organy nie miały obowiązku doręczania postanowienia każdemu z pełnomocników, art. 40 § 2 stanowi bowiem, że jeśli ustanowiono kilku pełnomocników doręcza się pisma tylko jednemu z nich. Strona może wskazać takiego pełnomocnika. Organ nie miał także obowiązku doręczać korespondencji w swojej siedzibie. Art. 39 kpa stanowi jasno, że organ administracji doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego wrozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. Prawo pocztowe, przez swoich pracowników lub inne upoważnione osoby lub organy. Samej zaś skuteczności doręczenia przesyłki pełnomocnikowi nie kwestionowano. Kwestia zwłoki w rozpoznaniu wniosku skarżącego może być natomiast przedmiotem odrębnego postępowania. Nie ma też podstaw do wystąpienia z zapytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Wystąpienie przez skład orzekający z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego może mieć miejsce wówczas, jeżeli od odpowiedzi napytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem, ocena, czy taka sytuacja zachodzi jest pozostawiona uznaniu sądu i to skład orzekający ocenia - na gruncie konkretnej rozstrzyganej sprawy – czy zachodzi taka konieczność. W rozpoznawanej sprawie nie ma potrzeby dla rozstrzygnięcia sprawy sięgać do tej instytucji, tym bardziej, że sformułowanie wniosku skarżącego dotyczy przyszłej i hipotetycznej regulacji. Pozostałe wnioski dotyczące wypowiedzenia się we wskazanych sytuacjach pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2017r. poz. 1369 ) skargę należało oddalić. O wynagrodzeniu adwokata ustanowionego w ramach prawa pomocy orzeczono na podstawie art. 250 § 1 powołanej ustawy oraz § 21 ust.1 pkt.1 lit. c ) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu ( Dz. U z 2016r. poz. 1714 ). Jest to kwota 240 złotych powiększona zgodnie z §4 ust.3 rozporządzenia o kwotę podatku od towarów i usług wyliczona według stawki 23 %.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło