II SA/Lu 897/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz – sprawozdawca, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Sędzia NSA Witold Falczyński, Protokolant Stażysta Monika Kowalik, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych oddala skargę Decyzją z dnia [...] listopada 2004r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138§1kpa oraz art. 50 ust.1,4 i 5 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz.U. Nr 64, poz.593 z późn. zm.) oraz §1 i 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1996r. w sprawie rodzajów specjalistycznych usług opiekuńczych oraz kwalifikacji osób świadczących takie usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi, zasad i trybu ustalania i pobierania opłat za te usługi, jak również warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat ( Dz.U. z 1997r., Nr2, poz.12) Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania H.K. od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] września 2004r., Nr [...] przyznającą jej specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi od dnia 1 października 2004r. do dnia 31 marca 2005r.w wymiarze 20 godzin tygodniowo, łącznie z sobotami, niedzielami i świętami, świadczone przez firmę [...] za odpłatnością w wysokości 7% kosztu usługi, tj. 0,29zł za 1 godzinę, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że przyznana H. K. pomoc w formie specjalistycznych usług opiekuńczych jest uzasadniona jej sytuacją zdrowotną i materialną. Z materiału dowodowego wynika, że H.K. ma 66 lat, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest inwalidką I grupy, otrzymuje rentę w wysokości 1093,45zł, cierpi na wiele chorób: chorobę Parkinsona, owrzodzenie żołądka i dwunastnicy, kamicę nerkową, a także na zaburzenia neurologiczne i psychiatryczne (depresje, lęki ) Dotychczas korzystała ze specjalistycznych usług opiekuńczych świadczonych w wymiarze 20 godzin tygodniowo przez firmę [...] od 9 lipca 2003r. do 30 września 2004r. w zakresie przygotowania i podawania posiłków, kontaktu z lekarzem, pomocy w prowadzeniu gospodarstwa domowego, załatwiania spraw urzędowych, a w okresie od 1 kwietnia do 30 września 2004r. również w zakresie spacerów, podtrzymywania kontaktów ze środowiskiem oraz odwożenia do siostry. Ze względu na trudności we współpracy z podopieczną w okresie od lipca do grudnia 2003r. opiekę sprawowało 11 opiekunek. Z zaświadczenia lekarza psychiatry Poradni Zdrowia Psychicznego Miejskiej Przychodni Zdrowia Psychicznego z dnia [...] września 2004r. wynika, że H.K. wymaga specjalistycznych usług dla osób z zaburzeniami psychicznymi w zakresie pielęgnacji chorego, pielęgnacji terapeutycznej, psychologicznej, współpracy z rodziną w procesie adaptacji chorego do życia w społeczeństwie, współpracy z pracownikiem socjalnym. Odpłatność za przyznane H.K. usługi, świadczone przez wyspecjalizowaną firmę [...] zmniejszono na podstawie §6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1996r. w sprawie rodzajów specjalistycznych usług opiekuńczych oraz kwalifikacji osób świadczących takie usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi, zasad i trybu ustalania i pobierania opłat za te usługi, jak również warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat ( Dz.U. z 1997r., Nr 2, poz.12). Na powyższą decyzję H.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, domagając się jej zmiany i przyznania opiekunki z " [...]." W skardze podniosła, że nie jest osobą chorą psychicznie i nie wymaga usług opiekuńczych świadczonych przez firmę, wyspecjalizowaną w zakresie terapii neurologicznej i psychiatrycznej. Skarżąca wyjaśniła, że po śmierci męża cierpiała na depresję, ale została z niej wyleczona. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Podstawą jej wydania był art. 50 ust.1, 4 i 5 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz.593 z późn. zm.), w świetle którego osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych, dostosowanych do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczonych przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym. Zakres, okres i miejsce świadczenia usług opiekuńczych ustala kierownik ośrodka pomocy społecznej ( ust.5 ), działając w ramach przysługującego mu uznania, którego granice wyznaczają ogólne cele pomocy społecznej, określone w art. 2, 3 i 4 powołanej ustawy. W świetle tych przepisów pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Jej celem jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, umożliwianie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka, a także zapobieganie trudnym sytuacjom życiowym i podejmowanie działań zmierzających do usamodzielnienia się osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Ustalenie indywidualnych potrzeb osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej oraz jej sytuacji życiowej następuje zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, określonymi w art.7, 77§1 i 80 kpa. W postępowaniu tym organ administracyjny przy wydaniu decyzji bierze pod uwagę przede wszystkim informacje zawarte w wywiadzie środowiskowym, jak również zaświadczenia lekarzy specjalistów, określających stan zdrowia osoby ubiegającej się o pomoc. W sprawie zachodzą przesłanki przyznania H.K. specjalistycznych usług opiekuńczych. Skarżąca ma 66 lat, cierpi na wiele schorzeń somatycznych ( choroba Parkinsona, owrzodzenie dwunastnicy i żołądka, choroba nerek ), a także psychicznych ( stany depresyjne i lękowe ). Jest osobą samotną i ze względu na zły stan zdrowia jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Prawnym opiekunem ustanowionym przez sąd rodzinny jest jej syn, który faktycznie nie opiekuje się i nie interesuje matką. Skarżąca od wielu lat leczy się psychiatrycznie, dwukrotnie przebywała w szpitalu w [...] ( k.27, 71 akt admin.). Z zaświadczenia lekarza psychiatry Miejskiej Przychodni Zdrowia Psychicznego z dnia [...] września 2004r. ( k.89 akt admin.) wynika, że skarżąca wymaga specjalistycznych usług dla osób z zaburzeniami psychicznymi, w zakresie pielęgnacji chorego, pielęgnacji terapeutycznej, psychologicznej, współpracy z rodziną w procesie adaptacji chorego do życia w społeczeństwie oraz współpracy z pracownikiem socjalnym. Na konieczność przyznania skarżącej specjalistycznych usług opiekuńczych wskazują również informacje zawarte w wywiadach środowiskowych, znajdujących się w aktach sprawy, jak również opinie pracownic Ośrodka Usług Opiekuńczych "[...]" s.c., świadczącego na rzecz skarżącej usługi opiekuńcze od lipca 2003r. Z dokumentów tych wynika, że H.K. w toku sprawowanej nad nią opieki często była konfliktowa i podejrzliwa, znacznie utrudniając współpracę z nią, przez co świadczona pomoc okazywała się mało skuteczna. Zebrane w sprawie materiały dowodowe prowadzą do wniosku, że skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji życiowej i wymaga fachowej pomocy, co uzasadnia przyznanie jej specjalistycznych usług opiekuńczych. Zgodnie z §3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1996r. w sprawie rodzajów specjalistycznych usług opiekuńczych oraz kwalifikacji osób świadczących takie usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi, zasad i trybu ustalania i pobierania opłat za te usługi, jak również warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat ( Dz.U. z 1997r., Nr 2, poz.12) usługi specjalistyczne dla osób z zaburzeniami psychicznymi mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje. Przyznanie skarżącej specjalistycznych usług opiekuńczych, zgodnie z zaleceniem lekarza psychiatry spowodowało, z mocy powołanego rozporządzenia, konieczność ustanowienia do wykonywania opieki osób posiadających właściwie przygotowanie. Z tego powodu nie ma podstaw do uwzględnienia żądania skarżącej i wyznaczenia do sprawowania nad nią opieki dotychczasowych, nie posiadających szczególnych uprawnień opiekunek z Ośrodka Usług Opiekuńczych " [...]". Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza oddalił skargę na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270)