II SA/Lu 911/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. A.J. w skardze na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] wniósł o zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wobec tego, że wniosek nie został złożony na urzędowym formularzu działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", wezwano stronę skarżącą do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wraz z wezwaniem stronie skarżącej przesłano urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF. W zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) strona skarżąca złożyła wypełniony urzędowy formularz winsoku o przyznanie prawa pomocy wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. W związku z tym, że złożone przez stronę skarżącą oświadczenie na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zawierało informacji o wysokości stałych miesięcznych kosztów utrzymania wezwano stronę skarżącą do nadesłania oświadczenia wskazującego wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego oraz dokumentów poświadczających wysokość tych wydatków. W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca nadesłała oświadczenie oraz dokumenty źródłowe poświadczające jedynie część z ponoszonych wydatków. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowane w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonego w zwrocie szacunkowym stanu faktycznego. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Ciężar dowodu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie wnoszącej o jego przyznanie. Przytoczone we wniosku strony okoliczności, jak również przedstawione przez nią dokumenty powinny, zatem wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) i wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Z oświadczeń strony skarżącej oraz przedłożonych przez nią dokumentów źródłowych wynika, że prowadzi ona gospodarstwo domowe wraz z współmałżonkiem oraz dwojgiem niepełnoletnich dzieci, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się ze swojego wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] złotych brutto i dochodu uzyskiwanego z uprawy gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha wynoszącego miesięcznie [...] złotych. Łaczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych. Do stałych miesięcznych kosztów utrzymania, których wysokości strona skarżąca nie potrafiła udokumentować zaliczyła ona wydatki na gaz – [...] złotych, wyżywienie – [...] złotych, środki czystości – [...] złotych, lekarstwa – [...] złotych, utrzymanie samochodu – [...] złotych, dożywienie w szkole dzieci – [...] złotych, zakup odzieży – [...] złotych i zakup miału węglowego do ogrzewania – [...] złotych. Łącznie wydatki, których strona skarżąca nie potrafiła udokumentować wynoszą [...] złotych. Na wydatki udokumentowane przez stronę skarżącą składają się wydatki związane z opłatą podatku rolnego – [...] złote płatne raz na kwartał, opłatą za wodę i odprowadzanie ścieków w kwocie [...] złotych płatna raz na kwartał, opłatą za telefon komórkowy w kwocie [...] złotych, opłatą ubezpieczenia rolniczego w kwocie [...] złotych (opłacona w grudniu 2007 r., skarżący wykazał również, że w październiku 2007 r. z tego samego tytułu uiścił opłatę w kwocie [...] złotych), spłatą kary sądowej w kwocie [...] złotych, opłatą za telewizor w kwocie [...] złotych, opłatą za telefon stacjonarny w kwocie [...] złotych, opłatą za energię elektryczną i usługi przesyłowe płatną raz na kwartał w kwocie [...] złotych oraz opłatą za telefon płaconą na rzecz spółki akcyjnej Netia w kwocie [...] złotych. Według strony skarżącej jej miesięczne wydatki wynoszą łącznie [...] złotych. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca nie wykazała, że poniesienie kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem zagraża jej i jej rodzinie uszczerbkiem w koniecznych kosztach utrzymania. Samo porównanie kwoty dochodu gospodarstwa domowego strony skarżącej do wykazanej przez nią łącznej kwoty wydatków miesięcznych bez analizy struktury tych wydatków oraz analizy tego na ile poszczególne z nich zaliczyć można do wydatków koniecznych a następnie porównanie kwoty pozostającej z dochodu strony skarżącej po poniesieniu wykazanych miesięcznych wydatków do wysokości kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem wskazuje na to, iż strona skarżąca ma możliwość poniesienia wszelkich kosztów sądowych w rozpoznawanej sprawie. Na ocenę możliwości ponoszenia przez stronę skarżącą kosztów sądowych nie wpływa to, że w jej subiektywnym przekonaniu działa ona w rozpoznawanej sprawie w charakterze społecznym. Zgodnie bowiem z art. 199 p.p.s.a. zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 239 p.p.s.a. zawierający katalog spraw, w których strona nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych i podmiotów zwolnionych od obowiązku ponoszenia tych kosztów. Katalog ten nie przewiduje jednak zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych osoby fizycznej występującej w postępowaniu w imieniu innych podmiotów w sprawach zwianych z planowaniem i zagospodarowaniem przestrzennym, do których zalicza się przedmiotowa sprawa. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. odmówił stronie skarżącej przyznania prawa pomocy.