II SA/Lu 919/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Sidor po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2013r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych i świadczenia z funduszu alimentacyjnego - w zakresie sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 kwietnia 2013r., sygn. akt II SA/Lu 919/12 w przedmiocie prawa pomocy p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu H. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka ; umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący H. P. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata wskazując, że utrzymuje się z niskiej renty w wysokości [...] zł miesięcznie, poza tym nie ma żadnych dochodów ani majątku, bowiem posiada jedynie udział 1/6 w gospodarstwie rolnym o pow. [...] ha, który nie przynosi mu żadnych korzyści. Mieszka w domu swojego siostrzeńca zajmując jedno pomieszczenie, jest człowiekiem schorowanym, wymagającym stałego leczenia. Postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2013r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata oraz ze względu na to, że przedmiotem postępowania jest sprawa z zakresu pomocy społecznej i skarżący nie ma obowiązku ponoszenia tych kosztów - odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Od postanowienia tego skarżący złożył sprzeciw wnosząc o zwolnienie go od kosztów sądowych. Skarżący podkreślił swoją trudną sytuację życiową i wyjaśnił, że utrzymuje się wyłącznie z renty, która po rewaloryzacji wynosi [...] zł. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz.270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu (...) postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wniosek skarżącego H. P. o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej ustanowienia adwokata. Przepis art. 246 P.p.s.a. przewiduje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na jej wniosek, w zakresie całkowitym w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Przedstawione przez skarżącego oświadczenie na okoliczność jego sytuacji majątkowej daje podstawę do przyjęcia, że nie jest on w stanie ponieść - bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie - kosztów ustanowienia adwokata. Z formularza wniosku PPF oraz ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że sytuacja majątkowa skarżącego jest bardzo trudna, utrzymuje się bowiem wyłącznie z renty wynoszącej aktualnie [...] zł, a jest człowiekiem schorowanym, wymagającym leczenia. Biorąc powyższe pod uwagę, uzasadnione jest więc przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata – koszt takiej pomocy wynosi bowiem co najmniej 240 zł, co stanowi znaczną część miesięcznego dochodu skarżącego, dlatego wyłożenie przez niego tej kwoty stanowiłoby istotny uszczerbek jego utrzymania. Podkreślić przy tym należy, że wprawdzie instytucja prawa pomocy jest wydatkowana ze środków Skarbu Państwa i powinna być stosowana rozważnie, to jednak z uwagi na to, że stanowi ona procesową gwarancję ochrony praw strony, nie może być iluzoryczna. Odnosząc się do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych wyjaśnić należy skarżącemu, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Niniejsza sprawa dotyczy należności z funduszu alimentacyjnego, a więc w świetle powołanego przepisu skarżący jest ustawowo zwolniony z obowiązku ponoszenia wszystkich kosztów sądowych na każdym etapie postępowania sądowego. Jego żądanie o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zatem bezprzedmiotowe, dlatego postępowanie w tej części podlega umorzeniu na podstawie art. 161 §1 pkt 3 P.p.s.a. Z tych względów należało orzec, jak w sentencji postanowienia.