II SA/Lu 926/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA M. Kierek, Sędziowie NSA J. Dudek (spr.), J. Stelmasiak, Protokolant B. Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty z dnia [...] [...] 2. zasądza od Wojewody na rzecz D. P. 10 (dziesięć) złotych kosztów postępowania. Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania D. P., zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] kwietnia 2002r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A. i H. M. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego z przeznaczeniem do chowu gęsi na działce Nr 1381 w miejscowości K.. Organ odwoławczy przytoczył następujące motywy rozstrzygnięcia: Planowana inwestycja jest zgodna z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy [...]przeznaczoną do zabudowy część działki Nr 1381, oznaczoną w planie symbolem J 106 MR, przewiduje pod zabudowę zagrodową. Inwestorzy wykazali też prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W toku postępowania D.P. wskazywała na uciążliwość przedmiotowej inwestycji. Tymczasem rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji, do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zalicza inwestycje w rolnictwie związane z hodowlą zwierząt w przypadku chowu ściółkowego od 100 do 500 DJP (dużych jednostek przeliczeniowych). Projektowany budynek inwentarski do chowu gęsi przeznaczony został na 12 350 sztuk w jednym rzucie, co stanowi 98,8 DJP. Dlatego nie jest wymagane opracowanie oceny oddziaływania na środowisko. Budynek zaprojektowany został zgodnie z warunkami technicznymi. Według zatwierdzonej dokumentacji technicznej budynek zaprojektowano w odległości 57 m od granicy działki D.P. i 7,5 m od granicy z drogą gminną. Projekt został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych. Ponieważ przedmiotowy budynek nie został zaliczony do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska, należy traktować go jak budynek inwentarski. Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie , lokalizacja takich obiektów nie wymaga odsuwania ich na odległości większe od granic działki niż określone w § 12 ust. 4 cyt. rozporządzenia, tj. na odległość większą niż 4 m. Zachowana też została 15-metrowa odległość od studni. Spełniono również wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 132, poz.877) odnośnie odległości zbiornika na płynne odchody zwierzęce , gdzie odległość ta powinna wynosić minimum 4 m od granicy działki sąsiedniej i 15 m od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich. D. P. w skardze do sądu administracyjnego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając: - naruszenie prawa polegające na obejściu przepisów rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowa ludzi (...) przez przyjęcie mimo braku technicznych zmian projektowanego obiektu produkcji niższej od początkowych założeń, która nie wymaga przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; - naruszenie art. 7 kpa przez pominięcie słusznego interesu obywateli. Przy lokalizacji tego typu obiektu wśród zabudowy typowo mieszkaniowej oraz bezpośredniego graniczenia z Jeziorem [...] nie uwzględniono oddziaływania obiektu na sąsiedni teren. Hałas wywoływany wentylatorami a także przez gęsi oraz zanieczyszczenie powietrza pyłkami i fetorem nie mieści się w graniach działki inwestora. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentacji zawartej w motywach zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są niezgodne z prawem. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązany jest sprawdzić m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego (art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane – Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie organ administracji podzielił stanowisko decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu co do zgodności przedmiotowego zamierzenia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie bowiem z ustaleniami tego planu teren oznaczony symbolem J 106 MR, na którym zlokalizowano obiekt, przeznaczony jest pod budownictwo zagrodowe. Z mocy art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę. Regulacja powyższa nie pozbawia jednak organu wydającego pozwolenie na budowę uprawnień do samodzielnej oceny, co do zgodności zamierzenia z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Uprawnienie to wynika z powołanego powyżej art. 35 ust. 1 pkt 1 lit.a Prawa budowlanego (por. też wyroki NSA z dnia 5 marca 2002r. sygn. II SA/Kr 457/01 oraz z dnia 17 września 2002r. sygn. akt IV SA 2975/2, publ. – Lex Polonica Maxima, Wyd. Prawnicze LexisNexis) . W sprawie niniejszej organ administracji z naruszeniem art. 77 § 1 kpa nie wyjaśnił, czy projekt zagospodarowania działki nr 1381 , obejmujący przedmiotowy obiekt budowlany zgodny jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Powołanie się w tej mierze na decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest nie wystarczające. Z tekstu planu wynika, że obok zabudowy zagrodowej, do której zaliczony został w zaskarżonej decyzji przedmiotowy obiekt, plan ten wyróżnia również obiekty określone jako hodowlane fermy produkcyjne. Gabaryty obiektu (100 x 15,40 m ) skala i sposób hodowli ( 12 350 sztuk gęsi jednorazowo w warunkach tuczu przemysłowego ) mogą wskazywać, że przedmiotowy obiekt stanowi hodowlaną fermę produkcyjną. Wyjaśnienie i rozważenie powyższych okoliczności było niezbędne dla oceny, czy przedmiotowe zamierzenie, a więc i projekt zagospodarowania działki obejmujący to zamierzenie odpowiada ustaleniom planu zagospodarowania przestrzennego. W szczególności, w przypadku ustalenia, że obiekt stanowi hodowlaną fermę produkcyjną, czy w świetle zapisów planu, jego lokalizacja w terenie przeznaczonym pod budownictwo zagrodowe była dopuszczalna. Wobec wykazanych wątpliwości co do zgodności projektu zagospodarowania działki z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie można podzielić stanowiska organu administracji, iż w świetle art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego zaistniały podstawy do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Powyższe oceny i wnioski sformułowane zostały także w związku z wyrokiem z dnia 17 grudnia 2003r. sygn. II SA/Lu 296/02, mocą którego uchylona została decyzja organu drugiej instancji w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Uchylenie decyzji o warunkach zabudowy stanowi określoną w art. 145 § 1 pkt 8 kpa przesłankę do wznowienia postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę, co nie pozostało bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej. Podzielić również należy zarzuty skargi, co do nie wyjaśnienia sprawy w zakresie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym interesu skarżącej. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane, obiekty budowlane należy projektować, budować, użytkować i utrzymywać zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, które obejmują w szczególności ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, a także ochronę przed zanieczyszczeniami powietrza, wody, gleby (art. 5 ust. 2 pkt 3 i 4 cyt. ustawy). Sprawa w powyższym zakresie nie została wyjaśniona, co uniemożliwia odparcie zarzutów skargi. Z faktu, iż przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych o Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. Nr 93, poz. 589) nie wymagało sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko (hodowla poniżej 100 DJP), nie wynika wniosek, że organ administracji nie miał obowiązku wyjaśnienia sprawy w zakresie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Pozytywna opinia rzeczoznawcy do spraw sanitarno-higienicznych umieszczona na projekcie zagospodarowania terenu w formie adnotacji o treści "zaopiniowano pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, bez zastrzeżeń", nie może stanowić podstawy do oceny, że interesy osób trzecich zostały należycie zabezpieczone. Opinia powyższa nie czyni zadość wymogom, jakim powinna odpowiadać opinia, o której mowa w art. 84 § 1 kpa. Brak przesłanek , którymi kierował się rzeczoznawca wyrażając tę opinię uniemożliwia jej ocenę, co wyklucza przyjęcie tej opinii jako źródło ustaleń w omawianym zakresie. Wskazane uchybienia powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) i obciążenia organu administracji kosztami postępowania na podstawie art. 200 cyt. ustawy. Wyrok powyższy oznacza konieczność rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji weźmie pod uwagę fakt, że obiekt budowlany wykonany w oparciu o zaskarżone pozwolenie na budowę, został wykonany i jest użytkowany. W orzecznictwie sądowym ukształtowanym na tle ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 1981r. Nr 38, poz. 229 ze zm.) wyrażane było zapatrywanie, iż wybudowanie obiektu budowlanego czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie o pozwolenie na budowę tego obiektu (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 1989r. sygn. IV SA 1064/88 oraz wyrok SN z dnia 12 marca 1993r. sygn. III RN 2/93 - wyroki nie publik.) Oceny te uznać należy za aktualne pod rządem ustawy – Prawo budowlane z 1994r. Skoro bowiem myśl art. 28 tej ustawy roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, to bezprzedmiotowe jest postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, jeśli roboty budowlane zostały wykonane (art. 28 Prawa budowlanego w zw. z art. 105 § 1 kpa). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.