II SA/Lu 931/03
WyrokWSA w Lublinie2004-03-09
Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Marek Zalewski, Małgorzata Fita
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, jeśli przepisy, na podstawie których strona złożyła wniosek, utraciły moc, mimo że wniosek nie został cofnięty przez stronę?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego jedynie z powodu utraty mocy przepisów, na podstawie których strona złożyła wniosek, jeśli wniosek ten nie został przez stronę cofnięty. W takiej sytuacji organ powinien wydać decyzję merytoryczną rozstrzygającą wniosek, nawet jeśli stwierdzi brak przesłanek do jego uwzględnienia. Umorzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w przypadku, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż zmiana przepisów lub gdy strona cofnęła wniosek.Stan faktyczny
Skarżący J. W. złożył wniosek o przydział osobnej kwatery stałej w garnizonie R. Organy administracji wojskowej dwukrotnie wydały decyzje o umorzeniu postępowania, argumentując bezprzedmiotowość postępowania utratą mocy przepisów, na podstawie których można było ubiegać się o przydział kwatery. Skarżący zaskarżył te decyzje, domagając się ich uchylenia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (spr.), Sędzia NSA Marek Zalewski, Asesor WSA Małgorzata Fita, Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przydziału osobnej kwatery stałej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy z dnia [...], Nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy na rzecz skarżącego [...] złotych tytułem kosztów postępowania .
Zaskarżoną decyzją, po rozpatrzeniu odwołania J. W. od decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przydziału osobnej kwatery stałej w garnizonie R.;
utrzymano w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji podzielono pogląd wyrażony przez organ I instancji odnośnie bezprzedmiotowości postępowania, skoro utraciły moc przepisy, na podstawie których emeryt lub rencista wojskowy mógł złożyć wniosek o przydział kwatery stałej.
Art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej /Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 368 ze zm./ uchylił ustawę z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych /Dz.U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 ze zm./, w tym art. 13, w myśl którego emeryci i renciści wojskowi mogli ubiegać się o przydział kwatery w wybranej miejscowości.
Na mocy § 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 października 2000 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu rozkwaterowania osób rozwiedzionych /Dz.U. Nr 92, poz. 1022/ utraciło moc rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej /Dz.U. Nr 65, poz. 320/, w tym § 13 ust. 3.
Aktualnie obowiązujące przepisy nie upoważniają organów Agencji do przydziału emerytom i rencistom wojskowym /posiadającym kwatery/ innych kwater, w ramach zamiany w wybranej miejscowości.
W tych okolicznościach postępowanie administracyjne, jako bezprzedmiotowe podlegało umorzeniu na podstawie art. 105 kpa.
Decyzję powyższą zaskarżył do Sądu J. W., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi przedstawił historię ubiegania się o przydzielenie osobnej kwatery stałej w garnizonie R. stwierdzając, że wydana decyzja jest krzywdząca.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 105 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Z ugruntowanego orzecznictwa wynika, że nawet w wypadku uznania, iż żądanie strony jest bezzasadne, ale mieści się ono w granicach istniejącej sprawy, brak przesłanek do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego /por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 stycznia 1992 r. sygn. I SA 1289/91 – ONSA 1992 r. Nr 1, poz. 17; z dnia 10 stycznia 1989 r. sygn. SA/Wr 957/88 – ONSA 1989 r. Nr 1, poz. 22; z dnia 29 września 1987 r. sygn. V SA 220/87 – ONSA 1987 r. Nr 2, poz. 67; z dnia 19 września 2001 r. sygn. I SA/Lu 969/00 – niepubl./.
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w całości stanowisko wyrażone w przytoczonych wyrokach.
W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne wszczęto, na skutek złożenia przez J. W. wniosku o przydzielenie osobnej kwatery stałej w garnizonie R.
Organ związany był zatem tym wnioskiem, co oznacza, że powinien wydać decyzję merytoryczną co do istoty sprawy. Nawet w wypadku stwierdzenia braku przesłanek do uwzględnienia żądania, nie istniała podstawa uzasadniająca umorzenie postępowania, bowiem postępowanie to nie stało się bezprzedmiotowe "na skutek zmiany przepisów", jak wywiodły organy.
Decyzja o umorzeniu postępowania oznacza zatem niedopuszczalne uchylanie się przez organy od rozpatrzenia wniosku i wydania decyzji, rozstrzygającej ten wniosek merytorycznie. Tego rodzaju decyzja mogła zapaść jedynie w sytuacji, gdyby strona cofnęła złożony wniosek /art. 105 § 2 kpa/.
Skoro decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 105 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przeto podlegały one uchyleniu.
Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło