II SA/Lu 932/02
WyrokWSA w Lublinie2003-12-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 69 Prawa budowlanego stanowi podstawę do wydania decyzji administracyjnej nakładającej na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek zastosowania środków zabezpieczających w sytuacji zagrożenia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji organów nadzoru budowlanego, uznając, że art. 69 Prawa budowlanego nie stanowi podstawy do wydania decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek zastosowania środków zabezpieczających. Przepis ten nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązek natychmiastowego podjęcia działań w przypadku stwierdzenia zagrożenia, ale nie upoważnia go do wydawania decyzji w tym zakresie.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa usunięcie niebezpieczeństwa związanego ze zniszczonym po pożarze budynkiem stolarni poprzez wygrodzenie terenu i podparcie ściany. Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa wniosła skargę do NSA, zarzucając, że decyzje zostały skierowane do podmiotu niebędącego stroną postępowania, ponieważ budynek znajdował się na terenie przedsiębiorstwa w upadłości, a Agencja nigdy nie przejęła tej części działki.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy w L. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 20 czerwca 2002 r. (...) w przedmiocie usunięcia niebezpieczeństwa - stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia 25 kwietnia 2002 r. (...), (...).
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia 20 czerwca 2002 r. wydaną na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./, po rozpatrzeniu odwołania Dyrektora Oddziału Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy w L. - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia 25 kwietnia 2002 r. (...) nakazującą Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy w L.: 1/ natychmiastowe podjęcie działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa ludzi i mienia poprzez wygrodzenie i oznakowanie terenu wokół budynku zniszczonej po pożarze stolarni wchodzącej w skład zespołu dworsko-parkowego /wpisanej do rejestru zabytków pod nr A/701/, usytuowanej na działce nr 2/4 w P. gm. Ł.; 2/ dodatkowe wykonanie podparcia odwarstwionej i odchylonej od pionu ściany szczytowej budynku od strony wschodniej; wygrodzenie i oznakowanie o grożącym niebezpieczeństwie winno być skuteczne i informujące czytelnie o zakazie wstępu osobom postronnym na teren wygrodzony.
Decyzja została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności.
W motywach decyzji podano, że w wyniku pożaru uległ zniszczeniu na skutek pożaru budynek byłej stolarni, wchodzący w skład zespołu dworsko-parkowego, usytuowany na działce należącej do Zasobów Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa.
Pozostałe po pożarze elementy budynku stwarzają zagrożenie bezpieczeństwa.
Powołując się na art. 69 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ nakazał Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa wyeliminowanie zagrożenia poprzez wykonanie obowiązków określonych w sentencji.
Organ II instancji rozpatrując odwołanie wniesione przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa, która zarzucała, iż przedmiotowy budynek znajduje się w stanie środków trwałych będącego w upadłości Przedsiębiorstwa Usług Remontowo-Budowlanych w L. w stosunku do którego winna być skierowana decyzja - podzielił ustalenia i wnioski organu I instancji i stwierdził, że nie ma obowiązku prowadzenia postępowania w kierunku ustalenia właściciela budynku skoro znany jest właściciel działki na której znajduje się przedmiotowy budynek.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa - Oddział Terenowy w L. wnosiła o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji jako skierowanej do jednostki nie mającej przymiotu strony w tym postępowaniu.
Zdaniem skarżącej organy administracji nie uwzględniły okoliczności, iż Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa nigdy nie przejęła części działki zabudowanej stolarnią, wchodzącej w skład będącego w upadłości Przedsiębiorstwa Usług Budowlano-Remontowych w L.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa, do czego z mocy art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, Sąd jest wyłącznie uprawniony, a nadto mając na względzie art. 51 tejże ustawy - stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa i wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawą decyzji powołaną przez organy administracji był art. 69 ustawy z dnia 11 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w świetle którego - w razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, właściwy organ zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, zastosowanie środków zabezpieczających. Do zastosowania takich środków są upoważnione również organy Policji i Państwowej Straży Pożarnej.
Powyższy przepis nakłada zatem na organ nadzoru budowlanego obowiązek natychmiastowego podjęcia działań w przypadku stwierdzenia stanu zagrożenia ze strony obiektu budowlanego i zapewnienia wykonania niezbędnych czynności mających na celu zabezpieczenie ludzi lub mienia przed tym zagrożeniem. Taki obowiązek zorganizowania środków zabezpieczających przed stwierdzonym zagrożeniem rozciągnięto także na organa Policji i Straży Pożarnej.
Powołany art. 69 prawa budowlanego nie stanowi jednak podstawy do wydawania decyzji administracyjnej co do zastosowania środków zabezpieczających. Gdyby tak było wynikałoby wprost z jego treści - tak jak wynika to z art. 12 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 28, art. 30 ust. 1a i 3, art. 35, art. 36a, art. 42 ust. 3, art. 47 ust. 2, art. 38, art. 51, art. 54, art. 66-68, art. 71 ust. 3, art. 78 Prawa budowlanego.
Adresatem obowiązku określonego w art. 69 jest sam organ nadzoru budowlanego, a nie właściciel bądź zarządca obiektu budowlanego.
Skoro zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji wydane zostały na podstawie art. 69 prawa budowlanego, który nie mógł stanowić podstawy do wydania decyzji o nałożeniu obowiązku zastosowania środków zabezpieczających - to jako wydane z rażącym naruszeniem tegoż przepisu - wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.
Z tych względów i na mocy art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzeczono jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 55 ust. 1 tejże ustawy o NSA.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło