II SA/Lu 950/05

WyrokWSA w Lublinie2006-12-28

Skład orzekający: Leszek Leszczyński, Joanna Cylc-Malec, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpoznając odwołania od decyzji nakazującej zaniechanie robót budowlanych, prawidłowo rozpoznał odwołanie jednej strony, pomijając odwołanie drugiej strony, a także czy uzasadnienie decyzji organu odwoławczego było wystarczające?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 kpa, nie rozpoznając łącznie odwołań wszystkich stron postępowania. Dodatkowo, uzasadnienie zaskarżonej decyzji było wadliwe, ponieważ nie wyjaśniało w sposób przekonujący podstaw prawnych rozstrzygnięcia i nie odnosiło się do wszystkich żądań stron, co uniemożliwiało kontrolę prawidłowości rozumowania organu. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej H. i Z.S. zaniechanie dalszych robót budowlanych związanych z rozbudową i nadbudową budynku gospodarczego do funkcji mieszkalnej, wykonywanych bez wymaganego pozwolenia. Decyzja ta została wydana po uchyleniu wcześniejszego pozwolenia na budowę, które naruszało prawa do użytkowania letniej kuchni przez A.S. i K.S. H. i Z.S. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, kwestionując ustalenia faktyczne i naruszenie przepisów. A.S. i K.S. również wnieśli odwołanie, domagając się rozbiórki przybudówek.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz nakazał ściągnąć od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 500 zł tytułem nieuiszczonego wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Referent Małgorzata Poniatowska-Furmaga, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006r. sprawy ze skargi H. i Z.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaniechania dalszych robót budowlanych. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. nakazuje ściągnąć od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem nie uiszczonego wpisu, od którego skarżący byli zwolnieni. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) nakazał H. i Z.S. zaniechanie dalszych robót budowlanych obejmujących rozbudowę i nadbudowę budynku gospodarczego do funkcji budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacją wodno – kanalizacyjną, cw, elektryczną oraz zewnętrzną instalacją wodociągową do istniejącej studni i kanalizacją do bezodpływowego zbiornika na ścieki na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] , które są wykonywane bez wymaganego pozwolenia. Uzasadniając decyzję organ pierwszej instancji po obszernym przedstawieniu stanu faktycznego sprawy podniósł, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta nie może doprowadzić wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Rozbudowa i nadbudowa budynku gospodarczego do funkcji budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] narusza prawo strony do dożywotniego użytkowania letniej kuchni znajdującej się w budynku znajdującym się na przedmiotowej posesji i jest sprzeczna z prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia [...]grudnia 2004 r. wydanym w sprawie o sygn. akt [...] Skoro Prezydent Miasta decyzją z dnia [...]września 2004 r., Nr [...] uchylił decyzję własną z dnia [...] listopada 2003 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą H. i Z.S. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku gospodarczego do funkcji budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacją wodno-kanalizacyjną, cw, elektryczną oraz zewnętrzną instalacja wodociągową do istniejącej studni i kanalizacją do bezodpływowego zbiornika na ścieki na działce nr ewid. [...] i umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia H. i Z. małżonkom S. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę przedmiotowego budynku, uznając, że przedmiotowa rozbudowa i nadbudowa narusza uprawnienia własnościowe, to nie jest możliwe pogwałcenie tych uprawnień przez organ nadzoru budowlanego. Od decyzji powyższej odwołania złożyli H. i Z.. małżonkowie S. wnosząc o jej uchylenie i wydanie decyzji upoważniającej ich do prowadzenia robót budowlanych, które były wykonane na podstawie pozwolenia na budowę oraz A.S. i K.S. wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie rozbiórki części obiektu obejmującego dwie przybudówki wykonane z belitu na szerokości pomieszczenia po tzw. letniej kuchni z podpiwniczeniem budynku gospodarczego, uniemożliwiających dostęp do tego pomieszczenia to jest do drzwi wejściowych, okna i okienka piwniczno - zsypowego. H. i Z. małżonkowie S. zarzucili decyzji organu administracji pierwszej instancji, że wydana została ona z naruszeniem art. 140 kc i art. 195 kc oraz art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane oraz bez uprzedniego wyczerpującego ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. W ocenie H. i Z. małżonków S. rozstrzygnięcie decyzji organu administracji pierwszej instancji pozostaje w sprzeczności z poczynionymi w sprawie ustaleniami i narusza ich prawa jako właścicieli nieruchomości. Ponadto H. i Z. małżonkowie S. podkreślili, że występujący w sprawie jako strony A.S. i K.S., których interes prawny koliduje z interesem prawnym H. i Z. małżonków S. nie mają prawa do naruszania prawa własności przysługującego H. i Z. małżonkom S. do nieruchomości położonej przy ul. [...]. K.S. bowiem przypada w udziale jedynie prawo do użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako działka nr ewid.[...], którego wykonywanie jest ograniczone do części budynku stanowiącego letnią kuchnię z podpiwniczeniem. H. i Z. małżonkowie S. podkreślili, że roboty budowlane rozpoczęli na podstawie ostatecznej decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta w dniu [...] r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej im pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę. A.S. i K.S. zgłoszone we wniesionym przez siebie odwołaniu żądania uzasadnili tym, że zgodnie z widniejącym w księdze wieczystej KW Nr [...]wpisem K.S. przysługuje prawo dożywotniego użytkowania części budynku gospodarczego stanowiącego letnią kuchnię z podpiwniczeniem, będącego własność H. i Z. małżonków S. Natomiast A.S. prawo użytkowania tych pomieszczeń Sąd Okręgowy przyznał wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], zakazując jednocześnie tymże samym wyrokiem H. i Z. małżonkom S. czynienie jakichkolwiek przeszkód w korzystaniu z tychże pomieszczeń. A.S. i K.S. podkreślili, że H. i Z. małżonkowie S. uzyskali decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę w wyniku zatajenia faktu, iż A.S. i K.S. przysługuje prawo dożywotniego użytkowania części pomieszczeń budynku położonego na działce nr ewid. [...] Na podstawie tak uzyskanej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę wybudowano dwie przybudówki w układzie szeregowym, w wyniku czego ograniczono dostęp do pomieszczeń kuchni letniej w ten sposób, że uniemożliwiono dostęp do drzwi wejściowych, okna i okienka piwnicznego. Decyzja pozwalająca na rozbudowę i nadbudowę została uchylona a prace budowlane podjęte na jej podstawie były dwukrotnie wstrzymywane a w konsekwencji decyzją, od której wniesiono niniejsze odwołanie nakazano zaniechania prowadzenia dalszych prac budowlanych, co jednak – w ocenie A.S. i K.S. - nie rozwiązuje problemu braku możliwości korzystania z pomieszczenia po kuchni letniej i podpiwniczenia gdyż wzniesione przybudówki skutecznie to uniemożliwiają. Dlatego też zdaniem A.S. i K.S. jedynym rozwiązaniem w niniejszej sprawie jest wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przybudówek stojących na szerokości pomieszczenia po kuchni letniej. Rozebranie tych przybudówek w ocenie A.S. i K.S. przywróci stan poprzedni i umożliwi im dostęp do drzwi, okna i okienka piwnicznego. Ponadto A.S. i K.S. nakaz rozbiórki w przedstawionym przez nich stanie faktycznym uważają za rozstrzygnięcie zgodne z dyspozycją art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając odwołania H. i Z. małżonków S. i A.S. i K.S. decyzją z dnia [...] września 2005 r., Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy prawo budowlane utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...]lutego 2005 r., Nr [...] Motywując swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że wobec tego, iż K.S. przysługuje prawo dożywotniego użytkowania części nieruchomości, stanowiącej letnią kuchnię z podpiwniczeniem oraz biorąc pod uwagę stan zaawansowania robót budowlanych stwierdzony w oparciu o znajdującą się w aktach sprawy inwentaryzację robót budowlanych i protokół oględzin z dnia 16 lutego 2005 r. jak i uwzględniając prawomocny wyrok Sądu Okręgowego z dnia [...]kwietnia 2004 r., sygn. akt [...] i nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego I Wydziału Cywilnego z dnia [...] marca 2005 r., sygn. akt [...] nakazujący H i Z. małżonkom S. rozebranie i usunięcie wybudowanych pomieszczeń na szerokości letniej kuchni uniemożliwiających swobodny dostęp do drzwi i okna tejże kuchni, brak jest podstaw do udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, gdyż wykonanie takiej decyzji uniemożliwiłoby A.S. i K.S. dostęp do pomieszczeń, do których przysługuje im prawo dożywotniego użytkowania. Na decyzję organu odwoławczego skargę złożyli H. i Z. małżonkowie S. wnosząc o jej uchylenie i o uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji H. i Z. małżonkowie S. zarzucił naruszenie – nie sprecyzowanych przez skarżących - przepisów postępowania, przez zaniechanie zbadania, czy w ogóle doszło do wykonania jakichkolwiek prac budowlanych na przedmiotowej nieruchomości oraz naruszenie przepisów prawa budowlanego przez przyjęcie, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji nakazującej zaniechanie robót budowlanych. W uzasadnieniu skargi H. i Z. małżonkowie S. podnieśli, że stanowisko organów administracji obu instancji nie jest trafne, gdyż roboty budowlane prowadzone były wyłącznie w czasie, gdy w obrocie prawnym znajdowała się decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2003 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą im pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku gospodarczego a wykonane roboty budowlane w najmniejszym stopniu nie naruszały warunków określonych w tym pozwoleniu. Skarżący podnieśli również, że w okresie, w którym prace budowlane były wstrzymane, nie prowadzili oni żadnych prac budowlanych. Z tych okoliczności skarżący wywiedli, że zaskarżona decyzja wydana została bez należycie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, czym naruszyła przepisy postępowania administracyjnego. Z tego też względu nakazanie zaniechania robót budowlanych skarżący uznali za bezprzedmiotowe, stwierdzając jednocześnie, iż postępowanie administracyjne w tym zakresie powinno być umorzone. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez zaniechanie zbadania czy w ogóle doszło do przeprowadzenia jakichkolwiek prac budowlanych na przedmiotowej nieruchomości wskazał, iż w aktach sprawy znajdują się protokoły z kontroli dokonanej przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego Miasta z udziałem skarżących w dniu 1 września 2004 r., 27 października 2004 r. i w dniu 16 lutego 2005 r., w których określono stan zaawansowania robót budowlanych. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane przez przyjęcie, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych, organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] organ I instancji utrzymanym w mocy postanowieniem ostatecznym z dnia [...] kwietnia 2005 r., Nr [...] wstrzymano skarżącym roboty budowlane obejmujące rozbudowę i nadbudowę budynku gospodarczego do funkcji budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami na działce nr [...] przy ul. [...]. Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania powyższego postanowienia decyzją z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...], utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją organ I instancji nakazał zaś skarżącym zaniechanie dalszych robót budowlanych. Z tych to powodów organ odwoławczy uznał, że zarzut wydania zaskarżonej decyzji bez należytego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego jest nietrafny. W dalszej części odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał swoje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego stosownie do unormowania art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) obejmuje wszystkie kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione. W zakresie tak ustalonej właściwości Sąd dopatrzył się uchybień organu odwoławczego w przestrzeganiu norm prawa procesowego. Poza sporem w sprawie niniejszej pozostaje to, że decyzja na mocy, której skarżący wszczęli i przeprowadzili roboty budowlane została usunięta z obrotu prawnego oraz to, iż w sprawie niniejszej występują strony, których interesy prawne kolidują ze sobą. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy tego czy organy administracji w sposób wyczerpujący wyjaśniły okoliczności faktyczne sprawy oraz czy w ustalonych w sprawie okolicznościach faktycznych zachodzą podstawy do nakazania skarżącym zaniechania prowadzenia dalszych robót budowlanych czy też nakazania rozbiórki części obiektu budowlanego bądź wznowienia prowadzenia robót budowlanych. Jednak o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji nie zadecydowały w ocenie Sądu przede wszystkim okoliczności stanowiące przedmiot sporu w rozpoznawanej sprawie. Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lutego 2005 r., Nr [...] odwołania wnieśli zarówno skarżący jaki i A.S. i K.S. zaś z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy rozpoznał jedynie odwołanie skarżących. Uzasadnienie jako racjonalizacja procesu dojścia przez organ administracji publicznej do decyzji o określonej treści, jest skonstruowane przez wskazanie zespołu faktów oraz prawa, które wywołały działanie organu administracji. Powinno więc ono zawierać przedstawienie materiału faktycznego i prawnego leżącego u podstaw decyzji oraz przedstawienie rozumowania, które przeprowadził organ administracji publicznej jako podmiot konkretyzujący i realizujący normę prawną. Uzasadnienie stanowi, więc swoiste podsumowanie całego procesu stosowania prawa. Zebrane i omówione powinny w nim być wszystkie dowody i przesłanki pojawiające się w postępowaniu – nie tylko te które wpłynęły bezpośrednio na treść decyzji, ale i te które zostały przez autora aktu administracyjnego odrzucone. Uzasadnienie, więc daje obraz całego postępowania ze wszystkimi jego istotnymi etapami. Stanowi dokument realizacji zasad procesowych (patrz J. Zimmermann "Motywy decyzji administracyjnej i jej uzasadnienie", Warszawa 1981, s. 116 – 117 i s. s. 161 - 162). O roli uzasadnienia świadczy również to, że w doktrynie postępowania administracyjnego podkreśla się, iż w sferze prawnej nie liczą się same pobudki i intencje osób działających, jeżeli w żaden sposób nie zostały ujawnione. Za wolę organu uważa się zaś to, co zostało ujawnione na zewnątrz na przykład w uzasadnieniu (patrz J.S. Langrod, "O tzw. milczeniu władzy.", Kraków – Warszawa 1939, s. 13 - 14). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, mimo tego, że opisując przebieg postępowania administracyjnego organ odwoławczy wspomina o wniesieniu odwołań zarówno przez skarżących, jaki i przez A.S. i K.S. a przechodząc do rozważań prawnych wyjaśniających podjęte rozstrzygnięcie podkreśla, iż ustalenia tam poczynione stanowią wynik rozpatrzenia obu odwołań nie wynika, aby organ odniósł się do podniesionego w odwołaniu A.S. i K.S. żądania nakazania częściowej rozbiórki obiektu budowlanego. Jednoznacznie wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że przedmiotem rozważań organu odwoławczego było jedynie zgłoszone w odwołaniu skarżących żądanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. W świetle poczynionych rozważań dotyczących uzasadnienia i jego roli fakt, że w części opisującej przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego wspomina się o wniesieniu obu odwołań a przechodząc do rozważań prawnych podkreśla, iż stanowią one wynik rozpatrzenia obu odwołań nie świadczy, iż przedmiotem rozpoznania organu administracji były oba odwołania. O tym ile odwołań było przedmiotem rozpoznania w przypadku wniesienia odwołań przez dwie lub więcej stron świadczy to, do których i ilu żądań podniesionych w odwołaniach ustosunkował się organ administracji w części uzasadnienia poświęconej rozważaniom prawnym wyjaśniającym podjęte rozstrzygnięcie. W rozpoznawanej sprawie organ administracji w części uzasadniania zaskarżonej decyzji poświęconej wyjaśnieniu podjętego rozstrzygnięcie odnosi się jedynie do podniesionego w odwołaniu skarżących żądania wznowienia robót budowlanych, pomijając podniesione przez A.S. i K.S. żądanie nakazania rozbiórki części budynku. Skoro celem wniesionego przez A.S. i K.S. odwołania było spowodowanie nakazania skarżącym rozbiórki części budynku, co podnieśli w swoim odwołaniu a organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie odniósł się zupełnie do tego żądania nie można przyjąć – w ocenie Sądu, – aby organ odwoławczy rozpoznał odwołanie A.S. i K.S. Podstawową zasadą postępowania administracyjnego (określoną w art. 138 § 1 kpa) jest to, że wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego obliguje organ odwoławczy do łącznego rozpoznania wniesionych odwołań w jednym terminie. Jeżeli bowiem organ odwoławczy ograniczy się do rozpoznania jedynie odwołania jednej strony, to podjęte w takiej sytuacji orzeczenie definitywnie kończy postępowanie odwoławcze, co skutkuje wyłączeniem możliwości rozpoznania "drugiego" odwołania względnie innych dotychczas nierozpoznanych pism procesowych (odwołań), pochodzących od innych stron tego postępowania. Niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań stron skutkuje naruszeniem art. 138 § 1 kpa. Już tylko samo to uchybienie obliguje Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Sąd stwierdził również inne uchybienia, które miały wpływ na rozstrzygnięcie organu odwoławczego i mają wpływ na ocenę zaskarżonej decyzji. Z treści uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] wynika, że – co umknęło uwadze organu odwoławczego – w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w sposób wyczerpujący nie ustalono stanu faktycznego niniejszej sprawy. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. podniósł, że na podstawie przedłożonych przez skarżących w postępowaniu dotyczącym doprowadzenia do zgodności z prawem robót budowlanych dokumentów "(...) nie jest możliwe określenie robót, które zostały wykonane i które pozostały do wykonania." Również wynik przeprowadzonych w pierwszoinstancyjnym postępowaniu administracyjnym oględzin nie pozwala na ustalenie zakresu robót budowlanych wykonanych w okresie, w którym w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]listopada 2003 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą skarżącym pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku gospodarczego oraz zakresu robót budowlanych wykonanych po wstrzymaniu wykonania powyższej decyzji i po jej uchyleniu. To, w jakim zakresie roboty budowlane zostały wykonane przez skarżących i w jakim okresie istotne jest przy ocenie żądania udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych w świetle możliwości, jakie przy dokonywaniu oceny tego żądania organowi administracji daje unormowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Okoliczności te istotne są zwłaszcza przy ocenie tego czy w sprawie nie zachodzą podstawy do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części. Nie ustalenie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy stoi w sprzeczności z nakazami wynikającymi z art. 7 kpa oraz art. 77 § 1 kpa i również wskazuje na konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wskazuje również na to, aby udziałem organu odwoławczego było rozważnie możliwości, jakie w przedmiotowej sprawie daje punkt 2 i 3 art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Organ odwoławczy nie wypowiedział się bowiem, czy w sprawie niniejszej zachodzą podstawy do nałożenia na skarżących obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem bądź czy zachodzą podstawy do nałożenia na nich obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W kontekście zaś obowiązku poczynienia przez organ odwoławczy powyższych rozważań koniecznym staje się ustalenie wpływu stwierdzonych w postępowaniu administracyjnym odstępstw od zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...]listopada 2003 r., Nr [...] projektu budowlanego i ocena ich oddziaływania na możliwość zastosowania rozwiązań jakie stwarza unormowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. Rozważenie przesłanek zawartych w tych przepisach (pkt 2 i pkt 3) umożliwia sięgnięcie po rozwiązania określone w art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Ponadto organ odwoławczy nie zadał sobie trudu wyjaśnienia, dlaczego zaniechanie prowadzenia przez skarżących dalszych robót budowlanych uznał w sprawie za właściwe rozstrzygnięcie mimo tego, że stosownie do unormowania art. 107 § 2 kpa spoczywał na nim obowiązek wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji. Motywy decyzji mają przekonywać o słuszności rozstrzygnięcia, wyrabiać świadomość prawną, wychowywać, wskazywać na to, iż organ administracji publicznej faktycznie nie tylko zajął się rozstrzygnięciem sprawy, ale rozstrzygając ją zadbał o przestrzeganie praworządności, podnosząc tym samym zaufanie do Państwa i jego organów. Między innymi tym celom służy rzetelne wyjaśnienie rozstrzygnięcia, jakie zapadło w oparciu o zastosowaną przez organ odwoławczy podstawę prawną w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy. Wyjaśnienie rozstrzygnięcia opartego na zastosowanej przez organ odwoławczy podstawie prawnej zajmuje szczególne miejsce w uzasadnieniu decyzji. Wyjaśnienie to ma umożliwić skontrolowanie, czy organ nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia opartego na zastosowanej podstawie prawnej powinno się znaleźć prócz wskazania, jaka norma lub normy mają zastosowanie do oceny stanu faktycznego będącego przedmiotem rozpoznania również wyjaśnienie, jakie jest ich znaczenie. Uzasadnienie powinno więc zawierać interpretację przepisu w odniesieniu do okoliczności określonej sprawy. Uzasadnienie powinno również uwidaczniać operację logiczną, którą przeprowadził organ administracji stosując określone normy prawne w rozstrzyganej sprawie (por. J. Zimmermann Motywy decyzji administracyjnej i jej uzasadnienie., Warszawa 1981, s. 161 - 164). Wymogów powyższych nie spełnia uzasadnienie zaskarżonej decyzji, gdyż uniemożliwia ono zrozumienie motywów, jakimi kierował się organ odwoławczy wydając decyzję utrzymującą w mocy decyzję nakazującą zaniechanie prowadzenia dalszych robót budowlanych. Wyjaśnienia rozstrzygnięcia opartego na zastosowanej podstawie prawnej polegające na wskazaniu jak okoliczności faktyczne rozpoznawanej sprawy warunkują treść rozstrzygnięcia na gruncie mających zastosowanie w danej sprawie norm prawnych, nie może zastąpić stwierdzenie, że "Udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych uniemożliwiłoby Panu K.S. i Pani A.S. dostęp do pomieszczenia objętego dożywotnim użytkowaniem, co byłoby sprzeczne z prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego (...) zakazującym H.S. i Z.S. czynienia jakichkolwiek przeszkód w dojściu oraz w korzystaniu (...) z kuchni letniej (...), jak również z nieprawomocnym wyrokiem (...) nakazującym Z. i H. małżonkom S. rozebranie i usunięcie wybudowanych dwóch pomieszczeń (...)." Zacytowane, bowiem zdanie pochodzące z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie wskazuje na to, jakie okoliczności bezpośrednio przesądzają o konieczności nakazania zaniechania prowadzenia dalszych robót budowlanych. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając odwołanie skarżących rozpozna równocześnie odwołanie A.S. i K.S., uzasadniając dokonany wybór konsekwencji przewidzianych artykułem 51 ustawy Prawo budowlane oraz rozważy czy poczynione w sprawie ustalenia faktyczne są wystarczające dla dokonania przezeń ponownej kwalifikacji stanu faktycznego, wskazując w uzasadnieniu decyzji argumenty przesądzające o przyjętym rozwiązaniu. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w kontekście poczynionych rozważań, przyjmując, że wskazane uchybienia mogły mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, nie mógł stwierdzić zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 223 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło