II SA/Lu 97/13
WyrokWSA w Lublinie2013-03-28
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Witold Falczyński, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa udostępnienia protokołów posiedzeń Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego, uzasadniona rzekomym naruszeniem ochrony praw osobowych, stanowi naruszenie przepisów ustawy Prawo prasowe?Ratio decidendi
Odmowa udostępnienia protokołów posiedzeń Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego, uzasadniona rzekomym naruszeniem ochrony praw osobowych, stanowi naruszenie przepisów ustawy Prawo prasowe. Obowiązek udzielania prasie informacji o działalności podmiotu obejmuje również zapewnienie wglądu do posiadanych dokumentów, a prawo do prywatności nie może być zasłoną dla utrzymania w tajemnicy informacji dotyczących działalności Zarządu Okręgowego PZŁ, zwłaszcza gdy dane osobowe mogą zostać zanonimizowane.Stan faktyczny
Redaktor naczelny dziennika zwrócił się do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego o umożliwienie wglądu i kopiowania protokołów posiedzeń. Zarząd odmówił wglądu do protokołów, powołując się na ochronę praw osobowych. Redaktor naczelny wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów Prawa prasowego dotyczących udzielania informacji prasowej i formy odmowy. Zarząd Okręgowy PZŁ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa powinna być rozpatrywana w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a PZŁ nie jest podmiotem objętym tą ustawą.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną odmowę udzielenia informacji prasowej i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 marca 2013 r. sprawy ze skargi P. G. - redaktora naczelnego dziennika "[...]" na odmowę Polskiego Związku - Zarządu Okręgowego w przedmiocie udzielenia informacji prasowej I. uchyla zawartą w piśmie Polskiego Związku - Zarządu Okręgowego z dnia [...] r. L.dz. [...] odmowę udzielenia P. G. – redaktorowi naczelnemu dziennika "[...]" informacji poprzez umożliwienie wglądu i samodzielnego kopiowania protokołów posiedzeń Polskiego Związku - Zarządu Okręgowego – zgodnie z pkt 1. wniosku z dnia [...] r.; II. zasądza od Polskiego Związku - Zarządu Okręgowego na rzecz P. G. - redaktora naczelnego dziennika "[...]" kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
P. G. - redaktor naczelny dziennika "Ł." we wniosku z dnia [...] października 2012 r. zwrócił się do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] (dalej "Zarząd Okręgowy PZŁ"), na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz. 24 ze zm.), o udzielenie informacji poprzez umożliwienie wglądu z możliwością samodzielnego kopiowania:
1) protokołów posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ odbytych od 1 stycznia 2011 r. do chwili obecnej;
2) sprawozdania finansowego ZO PZŁ za rok 2011;
3) sprawozdania Okręgowego Rzecznika Dyscyplinarnego za rok 2011;
4) sprawozdania Okręgowej Komisji Rewizyjnej za rok 2011;
5) sprawozdania Okręgowego Sądu Łowieckiego za rok 2011.
Wnioskodawca zaznaczył, że w przypadku odmowy udzielenia powyższych informacji, żąda złożenia w terminie 3 dni odmowy w trybie art. 4 ust. 3 Prawa prasowego.
W odpowiedzi na powyższy wniosek, Przewodniczący Zarządu Okręgowego PZŁ w piśmie z dnia [...] listopada 2012 r. wskazał, że wgląd z możliwością samodzielnego kopiowania do dokumentów, o których mowa w pkt 2-5 wniosku zapewniony jest w Biurze Zarządu Okręgowego PZŁ w Chełmie od poniedziałku do piątku w godzinach od 7:30 do 15:30. Przewodniczący odmówił zaś umożliwienia wglądu w protokoły z posiedzeń Zarządu Okręgowego (pkt 1 wniosku) ze względu na fakt, że "gros z nich dotyczy osób fizycznych, zatem udzielenie wglądu w nie złamałoby zasadę ochrony praw osobowych".
Po uprzednim wezwaniu Zarządu Okręgowego PZŁ do usunięcia naruszenia prawa oraz ponownym zażądaniu sporządzenia odmowy udzielenia informacji prasowej na piśmie (pismo z dnia 13 listopada 2012 r.), redaktor naczelny dziennika "Ł." wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na odmowę udzielenia informacji prasowej zawartą w piśmie z dnia [...] listopada 2012 r., zarzucając jej naruszenie art. 4 ust. 1 Prawa prasowego poprzez błędne przyjęcie, że zachodzą okoliczności odmowy udzielenia informacji prasowej oraz art. 4 ust. 3 Prawa prasowego, poprzez niezachowanie wymagań jakie powinna spełniać odmowa udzielenia informacji prasowej w postaci wskazania powodów odmowy i zwłokę w jej udzieleniu.
Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej odmowy oraz nakazanie ZO PZŁ ponowne rozpatrzenie wniosku, a także o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W ocenie skarżącego stanowisko Zarządu Okręgowego PZŁ, jakoby ujawnienie protokołów z posiedzeń tego organu mogło naruszyć "zasadę ochrony praw osobowych", jest chybione. Skarżący podkreślił, że podstawą prawną tajemnicy, o której mowa w art. 4 ust. 1 ustawy Prawo prasowe, uzasadniającej odmowę udzielenia informacji, mogą być tylko i wyłącznie przepisy rangi ustawowej. Jednocześnie wskazał, że w sytuacji, gdy żądanie prasy dotyczy dokumentów zawierających dane osobowe, w praktyce stosowane są różne metody anonimizacji tych dokumentów. Skarżący zaznaczył również, że redakcja dziennika "Ł." ma świadomość konieczności przestrzegania w publikacjach prawa do prywatności., jednak prawo to nie może być zasłoną dla utrzymania w tajemnicy informacji dotyczących działalności Zarządu Okręgowego PZŁ.
W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Zarządu Głównego PZŁ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. W zakresie wniosku o odrzucenie skargi wskazał, że skarżący nie skorzystał z prawa żądania udzielenia odmowy na piśmie zgodnie z art. 4 ust. 3 Prawa prasowego, co oznacza, że w sprawie nie rozpoczął biegu termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a zatem wniesiona skarga jest niedopuszczalna.
Wskazując zaś na bezzasadność skargi Przewodniczący podniósł, że wniosek skarżącego w istocie nie dotyczył udzielenia informacji o działalności Zarządu Okręgowego PZŁ, lecz udostępnienia informacji przez ten podmiot, przez co nie podlegał on rygorom art. 4 Prawa prasowego, zaś mógł być rozpatrzony jedynie w trybie ustawy z dnia 21 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). PZŁ nie jest jednak podmiotem objętym regulacją tej ustawy. Przewodniczący podkreślił, że ustawodawca, na podmioty wskazane w art. 4 ust. 1 Prawa prasowego, nałożył obowiązek udzielania prasie "informacji o swojej działalności", a więc ujął ten obowiązek węziej, niż uczynił to w ustawie o dostępie do informacji publicznej oraz w odniesieniu do organów państwowych, przedsiębiorstw państwowych i innych państwowych jednostek organizacyjnych w pierwotnym tekście art. 4 ust. 1 ustawy Prawo prasowe. W ocenie strony zauważona różnica terminologiczna wydaje się nie mieć charakteru przypadkowego. W tym zakresie autor odpowiedzi na skargę powołał się na pogląd wyrażony w Komentarzu do ustawy Prawo prasowe autorstwa Jacka Sobczaka.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem będąca jej przedmiotem odmowa udzielenia przez Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] informacji prasowej objętej pkt 1 wniosku skarżącego z dnia [...] października 2012 r. narusza przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz. 24 ze zm.) dalej "Pr. pras.", co miało wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie podnieść wypada, że prasa, zgodnie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności wypowiedzi i urzeczywistnia prawo obywateli do ich rzetelnego informowania, jawności życia publicznego oraz kontroli i krytyki społecznej (art. 1 Pr. pras.).
Stosownie do art. 4 ust. 1 Pr. pras. przedsiębiorcy i podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane do udzielenia prasie informacji o swojej działalności, o ile na podstawie odrębnych przepisów, informacja nie jest objęta tajemnicą lub nie narusza prawa do prywatności.
W przypadku odmowy udzielenia informacji, na żądanie redaktora naczelnego, odmowę doręcza się zainteresowanej redakcji w formie pisemnej, w terminie trzech dni; odmowa powinna zawierać oznaczenie organu, jednostki organizacyjnej lub osoby, od której pochodzi, datę jej udzielenia, redakcję, której dotyczy, oznaczenie informacji będącej jej przedmiotem oraz powody odmowy (art. 4 ust. 3 Pr. pras. ).
Odmowę, o której mowa w ust. 3, lub niezachowanie wymogów określonych w tym przepisie, można zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie 30 dni; w postępowaniu przed sądem stosuje się odpowiednio przepisy o zaskarżaniu do sądu decyzji administracyjnych (art. 4 ust. 4 Pr. pras.).
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że wniosek z dnia [...] października 2012 r. o udzielenie informacji, skierowany do Zarządu Okręgowego PZŁ w [...], został złożony przez podmiot należący do kategorii pojęciowej "prasa", zdefiniowanej w art. 7 ust. 2 Pr. pras. Tym samym podmiot ten uprawniony był do złożenia skargi w trybie w art. 4 ust. 4 Pr. pras.
Z kolei Polski Związek Łowiecki niewątpliwie należy do podmiotów, na które art. 4 ust. 1 Pr. pras. nakłada obowiązek udzielania prasie informacji o swojej działalności. Nie jest on bowiem zaliczany do sektora finansów publicznych, jak również nie działa w celu osiągnięcia zysku. Stanowisko to, które Sąd w całości podziela, zostało niejednokrotnie wyrażone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przy czym należy podkreślić, że dotyczy ono również zarządów okręgowych tego Związku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 735/06; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1767/07; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 372/12 – publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Przedmiotem żądania redakcji dziennika "Ł.", które spotkało się z zaskarżoną w niniejszej sprawie odmową Zarządu Okręgowego PZŁ, było umożliwienie wglądu do protokołów posiedzeń tego organu odbytych od dnia 1 stycznia 2011 r. do chwili złożenia wniosku. W ocenie Sądu dokumenty te niewątpliwie stanowią informację o działalności Zarządu Okręgowego PZŁ w rozumieniu art. 4 ust. 1 Pr. pras. Zawarty w tym przepisie termin "swojej działalności" jest bowiem pojęciem szerokim, odnoszącym się do każdej sfery działań podmiotu, a zatem nie tylko do realizacji zadań ustawowych, czy statutowych, lecz i do spraw o charakterze organizacyjnym, w tym dotyczących spraw pracowniczych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1096/12, publ. CBOSA).
Skoro na Zarządzie Okręgowym PZŁ spoczywa obowiązek udzielania prasie informacji o swej działalności, zaś będące przedmiotem żądania strony skarżącej protokoły stanowią informację o działalności tego podmiotu, to odmowa udzielenia tej informacji mogła nastąpić jedynie ze względu na przeszkody wskazane w art. 4 ust. 1 in fine Pr. pras., tj. wówczas, gdyby żądana informacja objęta była ustawową tajemnicą lub gdyby jej udzielenie naruszyło prawo do prywatności.
W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Tym samym argumentacja Zarządu Okręgowego PZŁ wyrażona w piśmie z dnia [...] listopada 2012 r. jakoby udzielnie informacji w zakresie objętym pkt 1 wniosku z dnia [...] października 2012 r. miało złamać "zasadę ochrony praw osobistych", niezależnie od jej lakoniczności, jest wadliwa.
Przede wszystkim nie sposób uznać, by umożliwienie prasie wglądu do protokołów posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ naruszało prawo do prywatności. Jak wynika bowiem ze statutu Polskiego Związku Łowieckiego, zakres działalności Zarządów Okręgowych tego Związku, określony w § 133 wspomnianej uchwały (a tym samym zakres tematyczny posiedzeń tych organów) nie odnosi się do sfery prywatności członków PZŁ ani innych osób. W tym miejscu wypada wyjaśnić, że prawo do prywatności, zagwarantowane w szczególności w art. 47 Konstytucji RP, w istocie nie zostało zdefiniowane w żadnym akcie prawnym. W ocenie Sądu należy je rozumieć jako prawo do zachowania w tajemnicy informacji dotyczących osobistych zwyczajów i zachowań, życia rodzinnego, sąsiedzkiego, towarzyskiego, a także przekonań religijnych oraz światopoglądowych.
Wprawdzie protokoły posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ niewątpliwie mogą zawierać dane osobowe osób fizycznych, jednak w przedmiotowej sprawie Zarząd nie wykazał braku możliwości wyeliminowania tych danych w ramach anonimizacji żądanych dokumentów. Z treści skargi wynika zaś, że przedmiotowe protokoły, również w zanonimizowanej formie, czyniłyby zadość żądaniu skarżącego. Zdaniem Sądu, jeżeli przedmiotem żądania na podstawie art. 4 ust. 1 Pr. pras. jest informacja, która nie jest w całości chroniona jako ustawowa tajemnica bądź informacja prywatna, lecz jedynie zawiera takie chronione elementy, to podmiot zobowiązany do jej udzielenia winien – o ile jest to możliwe - elementy te usunąć, zaś pozostałą jej część, nie objętą ochroną, udzielić wnioskodawcy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 2003 r., sygn. akt III RN 95/02, Lex nr 82535).
Tym samym zaskarżonej w niniejszej sprawie odmowy udzielenia informacji nie uzasadnia również konieczność ochrony ustawowej tajemnicy. Niemniej jednak podkreślić wypada, że w razie uznania przez podmiot zobowiązany na podstawie art. 4 ust. 1 Pr. pras. do udzielania prasie informacji o swojej działalności, że skierowany do niego wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji objętych tajemnicą na podstawie odrębnych przepisów, winien, sporządzając na piśmie odmowę, o której mowa w art. 4 ust. 3 Pr. pras., w sposób precyzyjny wskazać te przepisy. W przedmiotowej sprawie Zarząd Okręgowy PZŁ nie spełnił tego wymogu.
Niezależnie od powyższej argumentacji należy wskazać, że informację prasową, która nie podlega ochronie jako objęta ustawową tajemnicą, stanowią zawarte w protokołach posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ imiona i nazwiska członków tego Związku. Działalność PZŁ realizowana jest bowiem przez jego członków, a zatem imiona i nazwiska członków PZŁ mieszczą się w zakresie informacji o działalności PZŁ. Udzielanie prasie przez PZŁ informacji o swojej działalności jest natomiast – jak wykazano wcześniej – obowiązkiem wynikającym z art. 4 ust. 1 Pr. pras. Art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 1926 ze zm.) dopuszcza zaś przetwarzanie (a więc również udostępnianie – art. 7 pkt 2 tej ustawy) danych osobowych, jeżeli jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Niemniej jednak przekazanie prasie danych obejmujących imiona i nazwiska członków PZŁ nie oznacza, że dane te zostaną upublicznione, bowiem na prasie spoczywa obowiązek ich weryfikacji pod kątem wystąpienia negatywnych przesłanek ich upublicznienia, o których mowa w art. 13 ust. 2 Pr. pras.
Jednocześnie nie sposób przyjąć, by udzielenie prasie informacji obejmującej imiona i nazwiska członków PZŁ, naruszało prawo do prywatności tych osób, skoro prawo to chroni jedynie ich życie osobiste, rodzinne i towarzyskie, nie zaś działalność w ramach tego Związku.
W ocenie Sądu błędne jest przekonanie Zarządu Okręgowego PZŁ, jakoby umożliwienie przedstawicielowi prasy wglądu do protokołów posiedzeń tego organu, wykraczało poza obowiązek unormowany w art. 4 ust. 1 Pr. pras., określony jako "udzielenie informacji". Podkreślić należy, że w przepisie tym, od początku jego obowiązywania, również w jego pierwotnym brzmieniu (obowiązującym do dnia 1 stycznia 2002 r.) kiedy to obejmował on swą dyspozycją organy państwowe, przedsiębiorstwa państwowe i inne państwowe jednostki organizacyjne, a w zakresie działalności społeczno-gospodarczej również organizacje spółdzielcze i osoby prowadzące działalność gospodarczą na własny rachunek, ustawodawca posługiwał się terminem "udzielenia informacji", który to termin w orzecznictwie sadowym rozumiany był nie tylko jako dostarczenie informacji prasie, lecz także umożliwienie jej dostępu do informacji będących w posiadaniu organu (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 24 czerwca 2003 r., sygn. akt III RN 95/02, Lex nr 82535 oraz z dnia 11 stycznia 1996 r., sygn. akt III ARN 57/95, Lex nr 23824). Pomimo późniejszej zmiany kręgu podmiotów objętych regulacją art. 4 ust. 1 Pr. pras., ustawodawca w dalszym ciągu usankcjonowany tym przepisem obowiązek określa mianem "udzielenia informacji". Twierdzenie, jakoby zakres czynności mieszczących się pod tym pojęciem uległ zmianie wraz ze zmianą adresatów tego unormowania, byłoby zatem – w ocenie Sadu – bezzasadne. Tym samym stwierdzić należy, że również na gruncie aktualnego brzmienia art. 4 Pr. pras., obowiązek udzielenia prasie informacji o swojej działalności obejmuje obowiązek zapewnienia prasie przez podmioty do tego zobowiązane wglądu do dokumentów będących w ich posiadaniu, o ile dotyczą one działalności tych podmiotów.
Istotnie – jak wskazał skarżący – w Komentarzu J. Sobczaka do ustawy Prawo prasowe autor wskazuje na węższy zakres obowiązku "udzielenia prasie informacji", o którym stanowi art. 4 ust. 1 Pr. pras. od obowiązku "udostępnienia informacji publicznej", określonego w art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pogląd ten – jakkolwiek, w ocenie Sądu, uzasadniony – również nie daje podstaw do założenia, że w ramach obowiązku "udzielenia prasie informacji o swojej działalności" (art. 4 ust. 1 Pr. pras.), nie mieści się powinność zapewnienia przedstawicielowi prasy wglądu do posiadanych dokumentów. Należy podkreślić, że w powołanej przez skarżącego publikacji, jej autor w sposób wyraźny wskazał, iż obowiązek udzielenia prasie informacji, o którym mowa w art. 4 ust. 1 Pr. pras., sprowadza się do stworzenia dziennikarzom możliwości zapoznania się z informacją (por. J. Sobczak: Prawo prasowe. Komentarz. Warszawa 2008, s. 262).
Ponadto należy zauważyć, że argumentacja Zarządu Okręgowego PZŁ w przedmiotowej kwestii ukazuje sprzeczność w działaniu tego organu, który z jednej strony uwzględnił wniosek strony skarżącej z dnia [...] października 2012 r. w zakresie obejmującym pkt 2-5, wskazując na możliwy termin zapewnienia wglądu do dokumentów wymienionych w tej części wniosku, zaś odmówił zapewnienia wglądu do protokołów posiedzeń Zarządu (pkt 1 wniosku), tłumacząc w odpowiedzi na skargę, że spełnienie tego żądania wykraczałoby poza obowiązek, o którym stanowi art. 4 ust. 1 Pr. pras.
Końcowo wyjaśnić wypada, że Sąd za bezzasadny uznał wniosek Zarządu Okręgowego PZŁ o odrzucenie skargi z uwagi na niewyczerpanie przez stronę skarżącą środka zaskarżenia w postaci żądania sporządzenia odmowy udzielenia informacji prasowej na piśmie (art. 4 ust. 3 Pr. pras.) Z akt sprawy jednoznacznie bowiem wynika, że żądanie takie zostało zamieszczone już we wniosku z dnia [...] października 2012 r. i na jego skutek – po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku – doręczono redakcji dziennika "Ł." pisemną odmowę udzielenia informacji objętej pkt 1 wniosku (zawartą w piśmie ZO PZŁ z dnia [...] listopada 2012 r.). W tej sytuacji należy uznać, że redaktor naczelny dziennika zasadnie uczynił powyższą odmowę przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, zaś zbędnym było ponowne wystąpienie przez niego z żądaniem doręczenia odmowy na piśmie.
Podsumowując należy stwierdzić, że zaskarżona w niniejszej sprawie odmowa udzielenia informacji zapadła z naruszeniem przepisów prawa materialnego, jak również przepisów prawa procesowego w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy wyjaśnić, że kognicja sądów administracyjnych w przedmiocie badania zasadności odmowy udzielania informacji dziennikarzowi wynika wprost z dyspozycji art. 4 ust. 4 Pr. pras. i znajduje potwierdzenie w art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270ze zm.), dalej "p.p.s.a." (por. J. Sobczak: Prawo prasowe. Komentarz. Warszawa 2008, s. 264). Innymi słowy, kontrolując legalność odmowy udzielenia informacji prasowej sądy administracyjne działają na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a., w myśl którego sądy te orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Przepisem szczególnym – rozumieniu powyższego unormowania – jest w takim przypadku właśnie ust. 4 art. 4 Pr. pras, który stanowi, iż odmowę, o której mowa w ust. 3, lub niezachowanie wymogów określonych w tym przepisie, można zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie 30 dni. Unormowanie to wskazuje również, iż w postępowaniu przed sądem stosuje się odpowiednio przepisy o zaskarżaniu do sądu decyzji administracyjnych. Środkiem prawnym, o którym stanowi art. 3 § 3 p.p.s.a., określonym w art. 4 ust. 4 Pr. pras., jest zatem odpowiednie stosowanie przepisów o zaskarżaniu do sądu decyzji administracyjnych. Z tego wynika, że w sytuacji, gdy kontrola legalności zaskarżonej do sądu administracyjnego odmowy udzielenia informacji prasowej wykaże, że narusza ona prawo, sąd – pomimo, iż odmowa ta w rzeczywistości nie jest decyzją administracyjną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1998 r., sygn. akt I SA 1520/98 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 1993 r., I SAB 42/92) – uchyla ją, bądź też stwierdza jej nieważność (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 284/12, publ. CBOSA). W niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy prawne do stwierdzenia nieważności zaskarżonej odmowy, jednak nieprawidłowości wytknięte Zarządowi Okręgowemu PZŁ w [...] uzasadniają jej uchylenie.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. w zw. z art. 4 ust. 4 Pr. pras. orzekł, jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach, zawarte w pkt II sentencji, znajduje zaś oparcie w art. 200 p.p.s.a.
Rozpoznając ponownie wniosek strony skarżącej zawarty w pkt 1 pisma z dnia [...] października 2012 r., Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] uwzględni rozważania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Przede wszystkim Zarząd będzie mieć na uwadze, że ciążący na nim obowiązek udzielania prasie informacji o swojej działalności obejmuje również zapewnienie dostępu do dokumentów będących w posiadaniu tego organu i dotyczących jego działalności. Ponadto podmiot ten będzie mieć na uwadze, że odmówić udzielenia prasie informacji o swojej działalności może jedynie w sytuacjach ściśle określonych w art. 4 ust. 1 Pr. pras. W sytuacji zaś zaistnienia przesłanek negatywnych wskazanych w tym przepisie, niezbędnym jest, by odmowa udzielenia informacji prasowej spełniała wymogi formalne określone w ust. 3 tego unormowania, a więc m.in. zawierała jasno wskazane powody odmowy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło