II SA/Lu 982/14
WyrokWSA w Lublinie2015-06-25
Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Joanna Cylc-Malec, Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może ustalić wysokość świadczenia pieniężnego na rzecz spółki wodnej od osoby niebędącej jej członkiem, stosując konstrukcję bezpodstawnego wzbogacenia zamiast stawek określonych w uchwale spółki?Ratio decidendi
Organ administracji, wydając decyzję na podstawie art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, może stosować konstrukcję bezpodstawnego wzbogacenia do ustalenia wysokości świadczenia pieniężnego od osoby niebędącej członkiem spółki wodnej, jeśli stawki określone przez spółkę nie odzwierciedlają faktycznie poniesionych kosztów i sprzeciwiają się zasadzie słuszności. Członkowie spółki wodnej mogą ustalać sztywne stawki, ale organ nie jest zobowiązany do ich automatycznego uwzględniania wobec osób spoza spółki.Stan faktyczny
Spółka wodna wniosła o ustalenie świadczenia pieniężnego od osoby niebędącej jej członkiem, A. C., z tytułu korzyści z urządzeń melioracji wodnych utrzymywanych przez spółkę. Organ I instancji ustalił należność stosując konstrukcję bezpodstawnego wzbogacenia na podstawie faktycznie poniesionych kosztów konserwacji urządzeń do 25 października 2013 r., a nie stawki uchwalone przez spółkę dla jej członków. Spółka i A. C. złożyli odwołania, które zostały oddalone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA w Lublinie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi [...]Spółki [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu odnoszonych korzyści z urządzeń melioracji wodnych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...]., nr [...] o ustaleniu A. C. na rzecz K. S. świadczenia pieniężnego w kwocie [...]zł z tytułu odniesionych w 2013r. z powierzchni 18,82 ha korzyści z urządzeń melioracji wodnej szczegółowej utrzymywanych przez Spółkę.
W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że postępowanie toczy się na wniosek K. S. z dnia 15 kwietnia 2013r. o ustalenie na jej rzecz, w trybie ustawy z dnia 18 lipca 2001r. – Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz 145 ze zm.), zwanej dalej "Prawo wodne", wskazanym osobom, nie będącym jej członkami m.in. A. C., składki na konserwację urządzeń melioracji wodnej szczegółowej.
Uwzględniając wniosek, decyzją z dnia [...] organ I instancji - w oparciu o stawki wynikające z uchwały Walnego Zgromadzenia Przedstawicieli K. S. z dnia 19 lutego 2013r., nr [...] - ustalił A. C. świadczenie w kwocie [...]zł z tytułu odnoszonych przez niego z powierzchni 18,82 ha korzyści z urządzeń melioracji wodnej szczegółowej utrzymywanych przez Spółkę.
Decyzja ta została następnie uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...]. ze względu na nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i zastosowanie stawek wynikających z uchwały nr [...] dotyczących wyłącznie członków Spółki, pomimo iż A. C. nim nie jest, a więc wysokość świadczenia powinna być ustalona przy użyciu konstrukcji bezpodstawnego wzbogacenia.
Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji pismem z dnia 18 października 2013r. zwrócił się do Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w L. Oddział w B. P. o przekazanie ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów położonych we wsi R. dotyczących działek nr [...], [...] oraz działek we wsi S. nr [...], [...] należących do A. C., a także przeprowadził oględziny w dniu 29 października 2013r.
Następnie wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego ustalił A. C. świadczenie pieniężne za 2013r. na rzecz K. S. z tytułu odnoszonych korzyści z urządzeń melioracji wodnych szczegółowo utrzymywanych przez Spółkę z powierzchni 18,82 ha w kwocie [...]zł.
Organ I instancji wskazał, że ustalając tę kwotę korzystał z konstrukcji bezpodstawnego wzbogacenia przewidzianej w art. 405 k.c. przyjmując, że A. C. jest bezpodstawnie wzbogaconym, a jego korzyść polega na korzystaniu z urządzeń melioracji wodnej szczegółowej należących do Spółki [...], odprowadzających wody opadowe i roztopowe z jego działek bez ponoszenia kosztów konserwacji tych urządzeń.
Przy ustalaniu świadczenia organ pomnożył powierzchnię działek, na które korzystnie oddziałują urządzenia melioracji wodnych szczegółowych w danej miejscowości przez kwotę poniesionych przez Spółkę kosztów z 1 ha zmeliorowanego gruntu w danej miejscowości, ustalając w ten sposób wysokość świadczenia pieniężnego na rzecz Spółki w danej miejscowości.
Dokonując wyliczeń organ uwzględnił: wniosek Spółki, wypisy z ewidencji gruntów prowadzonej przez Wydział Geodezji, [...] i Nieruchomości Starostwa Powiatowego w B. P., obejmujące działki A. C., pismo Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w L. Oddział B. P. z dnia 25 października 2013r. zawierające wykaz działek, na które wywołują korzystny wpływ urządzenia melioracji wodnych, pismo Spółki z dnia 29 października 2013r. przedstawiające ogółem i w rozbiciu na miejscowości R. i S. nakłady i koszty, jakie Spółka poniosła do dnia 25 października 2013r., a także protokoły oględzin urządzeń melioracji wodnych szczegółowych objętych wnioskiem Spółki, podczas których potwierdzono korzystny wpływ tych urządzeń na działki A. C. w miejscowości S. i Rozwadówka.
Organ I instancji podkreślił, że ustalając kwotę poniesionych przez Spółkę kosztów uwzględnił faktyczne koszty i nakłady wynikające ze wskazanych dowodów, a nie te wskazane przez Spółkę.
Organ ustalił więc, że do dnia 25 października 2013r. na utrzymanie urządzeń melioracji wodnych we wsi R. S. poniosła wydatki w kwocie [...]zł, zaś we wsi S. – [...] zł. Biorąc pod uwagę całkowitą powierzchnię gruntów odwodnioną tymi urządzeniami we wsi R. wynoszącą [...] ha organ wyliczył, że kwota poniesionych nakładów z 1 ha odwodnionej powierzchni wyniosła [...] zł ([...]). Z kolei we wsi S. całkowita powierzchnia odwodniona wynosi [...] ha, a więc kwota nakładów z 1 ha wynosi [...] zł ([...]). Kwota tych nakładów w odniesieniu do powierzchni działek A. C. tj. 18, 82 ha (12,62 ha w R. i 6,20 ha w S. ) wynosi zatem łącznie [...] zł.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji Spółka podnosiła, że ustalona kwota została wyliczona w wadliwy sposób i jest zaniżona. Uwzględniono w niej bowiem wyłącznie dane wskazane w protokołach odbioru robót, a więc koszty poniesione do października 2013.r, zaś pominięto roboty planowane w listopadzie. Wskazała również, że organ powinien ustalić należność w oparciu o uchwałę Walnego Zgromadzenia Przedstawicieli K. S. z dnia 19 lutego 2013r., Nr [...] (tak jak to uczynił we wcześniejszej decyzji). W świetle tej uchwały opłata za 1 ha powierzchni korzystnego oddziaływania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych na terenie wsi R. wynosi [...] zł, zaś na terenie wsi S. – [...] zł, co dawałoby kwotę [...]zł (Rozwadówka, [...] zł x 12,62 ha) i [...] zł (Sosnówka, [...] zł x [...]
Z kolei A. C. w swoim odwołaniu podnosił, że nie odnosi żadnych korzyści z urządzeń Spółki, tym bardziej, że nie funkcjonują one prawidłowo, co powoduje straty w uprawach.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło zarzutów odwołania, a podzielając ustalenia i stanowisko organu I instancji utrzymało w mocy jego decyzję.
Kolegium podzieliło przyjęty przez organ I instancji sposób wyliczenia należności na podstawie art. 171 Prawa wodnego, zgodnie z którym w pierwszej kolejności należy ustalić, jakie nakłady i koszty poniosła spółka wodna, następnie proporcje między tym, w jakim stopniu nakłady i koszty poniesione przez spółkę mają pokryć jej członkowie, a w jakim osoby nie będące jej członkami oraz ustalenie proporcji wynikającej z powierzchni gruntu chronionego przez prawidłowo działające urządzenia melioracyjne w stosunku do powierzchni gruntu zajmowanego przez podmiot odnoszący korzyści z tego tytułu.
Kolegium potwierdziło więc, że powierzchnia gruntów we wsi R. wynosi 12, 62 ha, a we wsi S. 6,20 ha, zaś z protokołów robót wynika, że w okresie od 31 maja do października 2013r. wykonano przy urządzeniach wodnych znajdujących się na tych gruntach prace polegające na odmulaniu rowów, mechanicznym obkaszaniu rowów, wygrabianiu skarp rowów i remoncie studzienek, co wynika z protokołów odbioru tych robót.
W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo ustalił proporcje pomiędzy powierzchnią gruntu odwadnianego przez urządzenia melioracyjne w stosunku do całkowitej powierzchni gruntu należącego do A. C. przyjmując wyłącznie powierzchnię gruntu należącego do A. C. faktycznie odwodnioną rowami.
Kolegium podkreśliło przy tym, że Spółka nie przedstawiła organowi innych konkretnych wydatków poniesionych w związku z konserwacją urządzeń melioracji wodnych, za okres późniejszy, a same potencjalne korzyści nie podlegają uwzględnieniu przy ustalaniu należności z art. 171 Prawa wodnego.
Kolegium stanęło na stanowisku, że w sprawie nie mogła mieć zastosowania uchwała Walnego Zgromadzenia Przedstawicieli K. S. z dnia 19 lutego 2013r., nr [...], na którą wskazuje w odwołaniu ta Spółka, gdyż uchwała ta dotyczy wyłącznie jej członków, a takim nie jest A. C..
Kolegium podkreśliło, że z uwagi na brak w art. 171 Prawa wodnego wyraźnych kryteriów ustalania wskazanych w tym przepisie należności, kierowało się zasadą słuszności, wyrażoną w art. 7 kpa, polegającą na obowiązku uwzględnienia interesu publicznego i słusznego interesu stron. Kolegium wskazało więc, że obowiązek ponoszenia świadczeń przez osoby trzecie na rzecz spółki wodnej wynika wyłącznie ze zrealizowanych przez spółkę prac.
Kolegium nie uwzględniło zarzutu A. C., że nie odnosi on żadnych korzyści z urządzeń Spółki. Kolegium stwierdziło, że urządzenia melioracji wodnych stanowią jeden system na całym obszarze należącym do Spółki i podlega on stopniowej corocznej konserwacji, co zapewnia sprawność całego systemu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie K. S. wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego.
Spółka ponownie podniosła, że organ powinien ustalić należność w oparciu o jej uchwałę nr [...] dotyczącym członków Spółki, gdyż nie działa ona w celu osiągnięcia zysku, a na koszty jej działań związanych z realizacją celów statutowych w całości przeznaczane są składki członkowskie.
Poza tym organ uwzględnił wyłącznie koszty wynikające z protokołów odbioru robót na dzień 25 października 2013r., zaś pominął dalsze koszty wskazane w piśmie Spółki z dnia 29 października 2013r. Zdaniem Spółki przed zakończeniem roku nie było możliwe pełne wyliczenie kosztów, jakie Spółka poniosła.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Podstawą jej wydania był przepis art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, zgodnie z którym, jeżeli osoby fizyczne lub osoby prawne niebędące członkami spółki wodnej oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej odnoszą korzyści z urządzeń spółki lub przyczyniają się do zanieczyszczenia wody, dla której ochrony spółka została utworzona, obowiązane są do ponoszenia świadczeń na rzecz spółki (ust.1). Wysokość i rodzaj świadczeń, o których mowa w ust. 1, ustala, w drodze decyzji, starosta (ust.2).
Prawidłowo organy obu instancji przyjęły, że A. C. odnosi korzyści z należących do Spółki urządzeń melioracji wodnych, gdyż dzięki tym urządzeniom jego nieruchomości są odwadniane, nie ponosi on przy tym żadnych kosztów ich utrzymania ani eksploatacji, czego ani skarżący, ani Spółka nie kwestionują.
Skarżąca K. S. zarzuca natomiast, że organy wadliwie zastosowały instytucję bezpodstawnego wzbogacenia, zamiast przyjąć stawki określone w uchwale Walnego Zgromadzenia Przedstawicieli K. S. z dnia 19 lutego 2013r., nr [...]. Zastosowanie instytucji bezpodstawnego wzbogacenia było – zdaniem skarżącej Spółki - wadliwe również z tego powodu, że nie uwzględniło wszystkich kosztów związanych z utrzymaniem w należytym stanie urządzeń melioracji wodnych poniesionych w całym 2013r., a jedynie koszty poniesione do 25 października 2013r.
Stanowisko skarżącej Spółki nie jest zasadne.
Prawo wodne przewiduje, że utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, a więc i ponoszenie kosztów ich konserwacji czy napraw, należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej - do tej spółki (art. 77 ust. 1 ).
Spółki wodne są natomiast podmiotami zrzeszającymi osoby fizyczne i prawne w celu zaspokojenia potrzeb tych osób w dziedzinie gospodarowania wodami. Spółki wodne mogą być więc tworzone w szczególności do wykonywania, utrzymywania oraz eksploatacji urządzeń służących do m.in. melioracji wodnych oraz prowadzenia racjonalnej gospodarki na terenach zmeliorowanych (art. 164 ust. 1 - 3 Prawa wodnego).
Spółki wodne faktycznie zrzeszają więc właścicieli gruntów (będących zazwyczaj rolnikami), na których – jak wskazano – spoczywa m.in. obowiązek utrzymania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych.
Członkostwo w spółce wodnej ma umożliwić im sprawniejsze wykonywanie tych obowiązków, co z kolei przekłada się na korzyści, jakie odnoszą dzięki tym urządzeniom (w szczególności odwodnienie gruntów).
Członkowie spółki wodnej wspólnie określają zasady realizacji jej zadań, w tym sposób ponoszenia kosztów, m.in. urządzeń melioracji wodnych. Dokonują tego w statucie, a następnie w uchwałach walnego zgromadzenia spółki bądź innego organu, powołanego w statucie (art. 172 ust.2, art. 166 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 173 ust. 1 pkt 2). To od członków spółki faktycznie zależy zatem, w jakiej wysokości będą ponosić te koszty.
Należy przy tym podkreślić, że członkowstwo w spółce wodnej jest prawem, a nie obowiązkiem (zob. postanowienie SN z dnia 29 czerwca 2010r., III CZP 46/10) – właściciel gruntu (rolnik) może więc zostać członkiem spółki i wspólnie z innymi osobami decydować o zasadach realizacji zadań w dziedzinie gospodarki wodnej na danym obszarze, w tym ponoszenia kosztów z nimi związanych, może jednak nie skorzystać z tego prawa, pozostając osobą nie zrzeszoną w spółce.
W takim jednak wypadku ma on obowiązek utrzymywania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych samodzielnie, a gdy odnosi korzyści z urządzeń spółki wodnej, zobowiązany jest do uiszczania na jej rzecz należności, ustalonej jednak nie przez tę spółkę (jej członków), lecz przez właściwy organ w drodze decyzji – wynika to z art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego.
Przepis ten nie określa jednak sposobu, w jaki organ administracji publicznej ustala wysokość świadczeń na rzecz spółki wodnej ponoszonych przez osoby nie będące jej członkami za korzyści odnoszone z urządzeń melioracji wodnej szczegółowej tej spółki.
W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że wydając decyzję na podstawie powołanego art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego organ może posiłkować się instytucją bezpodstawnego wzbogacenia uregulowanego w przepisach Kodeksu cywilnego (por. J. Szachułowicz, Prawo wodne. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, W. 2010, str. 421, M. Kałużny, Prawo wodne .Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, W. 2012, str. 549, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Po 498/07, wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 października 2012r., II SA/Lu 624/12).
Konstrukcja bezpodstawnego wzbogacenia zapewnia realizację zasady uwzględniania słusznego interesu strony i interesu społecznego, wyrażonej w art. 7 kpa.
Należy podkreślić, że nie ma przeszkód, by taki sposób ponoszenia kosztów przyjmowali członkowie spółek wodnych, choć mają oni prawo wprowadzić inne zasady, w szczególności sztywno określić wysokość tych kosztów, co miało miejsce w niniejszej sprawie – uchwałą Walnego Zgromadzenia Przedstawicieli K. S. z dnia 19 lutego 2013r., nr [...] przewidziano bowiem ściśle określone stawki na konserwację za 1 ha dodatniego oddziaływania urządzeń melioracji szczegółowej dla poszczególnych wsi.
Organ wydając decyzję na podstawie art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego w każdym przypadku powinien natomiast kierować się zasadą słuszności i jeśli przyjęty przez członków spółki wodnej sposób ponoszenia kosztów zapewnia realizację tej zasady (przewidując np. że dokonuje się on w oparciu o konstrukcję bezpodstawnego wzbogacenia czy innego, gwarantującego zachowanie tej zasady), organ może z tego sposobu skorzystać, jeżeli zaś członkowie spółki wodnej określili sztywne kwoty, nie jest dopuszczalne automatyczne uwzględnianie tych kwot przez organ wydający decyzję na podstawie art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, jeśli sprzeciwiałoby się to zasadzie słuszności.
Należy bowiem zauważyć, że dla członków spółki wodnej ustalenie sztywnych stawek za konserwację urządzeń melioracji szczegółowej może być wygodniejsze, a nawet korzystniejsze, pomimo że nie zawsze musi odzwierciedlać faktycznie poniesionych w tym celu kosztów. Spółka podejmuje bowiem szereg działań statutowych, a zgodnie z art. 170 ust. 2 Prawa wodnego - wysokość składek i innych świadczeń członkowskich na rzecz spółki wodnej powinna być proporcjonalna do korzyści odnoszonych przez członków spółki, w związku z (całą) jej działalnością, a zasady ustalania wysokości tych składek i innych świadczeń mają być adekwatne do celów spółki (a nie do realnych kosztów konkretnego zadania); poza tym spółka ma prawo korzystać z pomocy finansowej państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego (art. 164 ust.5, 5a), co zazwyczaj jest uwzględniane przez organy spółki przy ustalaniu wysokości składek i innych świadczeń jej członków. Z powyższego wynika, że o ustalaniu tych należności nie muszą w każdym wypadku decydować wyłącznie koszty faktycznie poniesione na realizację poszczególnych zadań spółki, z reguły będą one stanowić wartość uśrednioną, uwzględniającą całokształt działalności spółki.
W sprawie niniejszej członkowie skarżącej K. S. przyjęli takie sztywne stawki, dlatego organ – w celu zapewnienia realizacji zasady słuszności – skorzystał z konstrukcji bezpodstawnego wzbogacenia i wydając decyzję przyjął własne wyliczenia, gdyż nie pokrywały się one ze sztywno przyjętymi przez Spółkę stawkami.
Wskazał więc schemat wyliczeń wraz z wyjaśnieniem, że ustalając świadczenie pomnożono powierzchnię działek, na które korzystnie oddziałują urządzenia melioracji wodnych szczegółowych w danej miejscowości przez kwotę poniesionych przez Spółkę kosztów z 1 ha zmeliorowanego gruntu w danej miejscowości, a następnie wynik ten, stanowiący wysokość świadczenia pieniężnego na rzecz Spółki w danej miejscowości z 1 ha, pomnożono przez tę powierzchnię działek A. C., na którą urządzenia melioracji wodnych Spółki oddziałują.
Należy podkreślić, że skarżąca Spółka nie zakwestionowała takiego schematu wyliczeń, ani ustaleń co do przyjętych poszczególnych danych (powierzchni działek, na które korzystnie oddziałują urządzenia melioracji wodnych szczegółowych w danej miejscowości oraz powierzchni działek A. C., na które korzystnie oddziałują te urządzenia), a także - co istotne – ustalonej przez organ wysokości poniesionych przez nią kosztów konserwacji tych urządzeń, wynikających ze znajdujących się w aktach sprawy protokołów odbioru robót do dnia 25 października 2013r.
Spółka natomiast zarzuciła wyłącznie to, że organ nie uwzględnił dalszych kosztów poniesionych przez nią w 2013r. związanych z utrzymaniem i eksploatacją urządzeń melioracyjnych.
Zarzut ten nie świadczy o wadliwości zaskarżonej decyzji i nie uzasadnia uwzględnienia skargi - w szczególności organom nie można zarzucić naruszenia przepisów postępowania tj. art.7, 77, 107 § 3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organy podjęły bowiem wszelkie czynności zmierzające do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, przede wszystkim wysokości poniesionych przez Spółkę kosztów i nakładów związanych z utrzymaniem i eksploatacją urządzeń melioracji wodnych.
W tym celu wezwano pismem z dnia 18 października 2013r. Spółkę m.in. do wykazania, jakie nakłady i koszty poniosła na utrzymanie oraz eksploatację urządzeń melioracji wodnych, z których A. C. odnosi korzyści, wraz z kopiami dokumentacji w tym zakresie, do przedłożenia informacji, w jakim stopniu nakłady i koszty poniesione przez Spółkę pokrywają jej członkowie, a w jakim inne osoby, w tym A. C., do przedłożenia informacji o płatnościach A. C. za utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych, z których odnosi on korzyści (k.22 akt admin.)
W wykonaniu wezwania Spółka przedstawiła szereg dokumentów, w tym zestawienia robót i przybliżonych kosztów konserwacji urządzeń wodno – melioracyjnych we wsi R. i S. na dzień 25 października 2013r. Organ wydając decyzję uwzględnił te dane, a Spółka nie zakwestionowała wyliczeń organu.
Spółka podnosi wyłącznie to, że organ nie uwzględnił dalszych kosztów poniesionych przez nią w listopadzie 2013r., na co wskazywała w piśmie z dnia 29 października 2013r. Jednakże pismo to (obejmujące wydatki – jak wyżej wskazano - na dzień 25 października 2013r.) nie zawiera takich kosztów, poza ogólną informacją, że w S. nadal prowadzone są prace konserwacyjne, a przewidywane wydatki do końca 2013r. wyniosą [...] zł. Spółka nie przedstawiła natomiast organom dokumentacji potwierdzającej faktycznie wykonanie w tej miejscowości w kolejnych miesiącach 2013r. prac konserwacyjnych.
Podkreślić przy tym należy, że decyzja organu I instancji została wydana dopiero w dniu [...]., a decyzja organu odwoławczego w dniu [...]., więc Spółka aż do tego czasu miała możliwość szczegółowego wykazania poniesionych kosztów.
W tej sytuacji nie można zarzucić organom wadliwego prowadzenia postępowania dowodowego – wprawdzie bowiem należności na rzecz spółki wodnej ustalane są na podstawie art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego w drodze decyzji administracyjnej, to jednak postępowanie w tym przedmiocie wszczynane jest na wniosek Spółki, a więc to w jej interesie leży udokumentowanie poniesionych nakładów na utrzymanie urządzeń, z których korzyści odnosi inna osoba, nie będąca członkiem spółki. Skoro więc organ wezwał Spółkę do szczegółowego udokumentowania swojego żądania, a organ uwzględnił wskazane przez nią dokumenty, to nie można zarzucić temu organowi naruszenia przepisów postępowania.
Organy wyczerpująco przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, a ustalając wysokość świadczenia dla skarżącej Spółki uwzględniły przede wszystkim przedstawione przez nią zestawienia robót i kosztów konserwacji urządzeń wodno – melioracyjnych na dzień 25 października 2013r., a - jak wyżej wskazano - skarżąca Spółka nie zakwestionowała tych ustaleń.
Wprawdzie w piśmie z dnia 29 października 2013r. wskazała inne kwoty, niż ustalone przez organ, ale z uwagi na ogólny charakter tych kwot i brak szczegółowych własnych wyliczeń i dokumentacji, pomimo iż leżało to w interesie Spółki, nie można zarzucić organom naruszenia przepisów postępowania, tym bardziej, że poza tym pismem skarżąca nie składała żadnych innych dokumentów, z których wynikałyby odmienna, od przyjętej przez organ, wysokość poniesionych przez Spółkę kosztów.
Dodatkowo należy wskazać, że przepis art. 171 ust. 1 i 2 Prawa wodnego nie określa okresu, za który ma być wydana decyzja ustalająca na rzecz spółki wodnej wysokość świadczeń z tytułu odnoszonych korzyści z urządzeń spółki. Oznacza to, że za okresy nie objęte decyzją spółka ma prawo domagać się wydania odrębnej decyzji.
Reasumując stwierdzić należy, że organy zasadnie zastosowały konstrukcję bezpodstawnego wzbogacenia i ustaliły od A. C. należność na podstawie samodzielnych wyliczeń, a nie na podstawie stawek przyjętych w uchwale Spółki nr [...], a przy tym nie naruszyły przepisów postępowania.
Z tych względów skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz.270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło