II SA/Lu 984/11

PostanowienieWSA w Lublinie2012-03-14

Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) czy jedynie w zakresie częściowym (ustanowienie radcy prawnego)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego dochody i majątek pozwalają na pokrycie niewielkich kosztów postępowania sądowego (do 100 zł). Jednakże, ze względu na wysokość dochodów i konieczność utrzymania rodziny, skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, dlatego przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał, że mieszka z bezrobotnym synem, posiada ograniczone zasoby finansowe, a jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości 1.593,45 zł netto. Skarżący posiada spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego oraz jest współwłaścicielem działki z domem.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu i odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia ekspertyzy technicznej - w zakresie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata p o s t a n a w i a 1. ustanowić dla W. Sz. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych ; 2. odmówić zwolnienia z kosztów sądowych. Skarżący W. S. złożył w dniu 3 marca [...] r. wniosek o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. We wniosku tym podał, że zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z pełnoletnim synem w mieszkaniu o pow. 46 m2 (skarżący posiada spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego). W skład majątku skarżącego wchodzi również udział we współwłasności działki o pow. 8 arów zabudowanej domem o pow. 64 m2. Poza tym skarżący nie posiada innego majątku nieruchomego, jak również żadnych zasobów finansowych. Syn skarżącego od dnia 23 marca 2009 r. pozostaje osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku (wg zaświadczenia Urzędu Pracy w P. z dnia 29 lutego 2012 r.). Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest emerytura skarżącego w wysokości 1.915,88 zł brutto, tj. 1.593,45 zł netto (wg decyzji ZUS z dnia 1 marca 2011 r.), Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i na mocy art. 245 § 1 p.p.s.a. może ono być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego - art. 245 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przywołana regulacja prawna oznacza zatem, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i może być stosowane w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). W ocenie Sądu skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, co nie oznacza, iż nie spełnia warunków do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Jak wynika ze złożonych dokumentów i oświadczeń skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z pełnoletnim bezrobotnym synem, z którym mieszka w P. w mieszkaniu o pow. 46 m2,do którego skarżący posiada tytuł w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Skarżący jest również współwłaścicielem działki o pow. 8 arów zabudowanej domem o pow. 64 m2. Źródłem utrzymania rodziny jest natomiast emerytura skarżącego w wysokości 1.593,45 zł netto. Biorąc pod uwagę wysokość uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych wydatków uznano, że skarżący nie jest w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez spowodowania uszczerbku w koniecznym dla siebie i rodziny utrzymaniu. Oceniono bowiem, że poniesienie tego wydatku wykracza poza możliwości finansowe wnioskodawcy. Z tego względu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący nie może ponosić kosztów postępowania sądowego, których wysokość nie przekroczy każdorazowo 100 zł (opłat kancelaryjna od wniosku za sporządzenie uzasadnienia wyroku - 100 zł oraz ewentualnie wpis od skargi kasacyjnej - 100 zł). Na możliwość uiszczenia przez skarżącego jednorazowych kosztów w kwocie 100 złotych wskazuje ponadto fakt, że skarżący uiścił wpis od skargi w tej wysokości nie wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło