II SA/Lu 99/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (spr.), Sędzia NSA Witold Falczyński, Jerzy Drwal asesor WSA, Protokolant stażysta Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M.S., R.S., E.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...], które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M.S., E.W. i R.S. 10 (dziesięć) złotych kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M.S., zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nakazującą rozbiórkę kontenera o wymiarach 4,60 m x 4,75 m. wraz z przyłączami: energetycznym, wodociągowym i kanalizacji sanitarnej, zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w J. gmina J. W motywach tej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowy obiekt wybudowany został po dniu 21 grudnia 2000 r. w warunkach samowoli budowlanej. Wykonanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia skutkuje sankcjami z art. 48 Prawa budowlanego. Dlatego organ I instancji zasadnie nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu. M.S., R.S. i E.W. w skardze do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa, wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że od wybudowania przedmiotowego obiektu upłynęło więcej niż 5 lat, co wykluczało nakazanie jego rozbiórki. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając jak w motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są niezgodne z prawem, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowi art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000, Nr 106, poz.1126 ze zm). Przepis ten stanowi, iż właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Analiza dowodów zgromadzonych w aktach sprawy wskazuje, że powołany przepis prawa został prawidłowo zastosowany przez organ administracji. Przedmiotowy obiekt to kontener nie połączony na trwale z gruntem, który pełni funkcję użytkową (sklep). Stanowi więc tymczasowy obiekt budowlany (art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego), którego budowa wymagała pozwolenia na budowę (art. 28 cyt. ustawy). Przeznaczenie i sposób wykorzystywania obiektu wykluczają ocenę, że jego budowa z mocy art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego nie wymagała pozwolenia na budowę. Poza sporem jest, że przedmiotowy obiekt zrealizowany został bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zasadnie więc organ administracji, stosując art. 48 Prawa budowlanego, nakazał rozbiórkę obiektu. Zarzut skarżących, że ze względu na upływ czasu rozbiórka nie mogła być nakazana, pozbawiony jest podstaw. Organ administracji ustalił na podstawie dokumentacji geodezyjnej że obiekt wykonany został po dniu 21 grudnia 2001 r. Ustalenie to potwierdził M. S. który na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym przyznał że obiekt w miejscu jego obecnej lokalizacji usytuowany został w 2002 roku, a wcześniej znajdował się w innym miejscu, oddalonym o 300 m. Przeniesienie obiektu w inne miejsce stanowi budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, zgodnie z którym budowa to wykonanie obiektu w określonym miejscu. Jeśli zatem przedmiotowy obiekt usytuowany został w miejscu obecnej lokalizacji w 2002 r., to oczywiste jest, że od tego czasu do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę nie upłynęło 5 lat. Nie zachodziły więc przesłanki do zastosowania art. 49 ust 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji i odstąpienia na tej podstawie prawnej od nakazania rozbiórki obiektu. Uprawniona ocena organu administracji, że przedmiotowy obiekt podlega rozbiórce nie przesądza jednak o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. W myśl art. 52 Prawa budowlanego wykonanie rozbiórki nakazanej na postawie art. 48 obciąża inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. W rozpatrywanej sprawie decyzja nakazująca rozbiórkę skierowana zostało do M.S. jako osoby upoważnionej umową spółki cywilnej do prowadzenia spraw spółki. Powyższe określenie adresata decyzji nakazującej rozbiórkę nie spełnia wymogów art. 52 Prawa budowlanego, gdyż M. S. samodzielnie nie może być uznany za żaden z podmiotów wymienionych w powołanym przepisie prawa. Z dowodów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że przedmiotowy obiekt został wykonany i jest wykorzystywany przez M. S., R.S. i E.W. w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej. Spółka cywilna, której działalność uregulowana jest w art. 860 i nast. Kodeksu cywilnego nie posiada osobowości prawnej. Nie może więc być stroną postępowania administracyjnego (art. 29 kpa). W sprawach dotyczących spółki cywilnej w charakterze strony powinni występować wszyscy wspólnicy, którzy powinni być adresatami wydawanych aktów. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie decyzja nakazująca rozbiórkę powinna być skierowana do wszystkich wspólników spółki cywilnej [...], z działalnością której związane jest istnienie przedmiotowego obiektu. Wskazane uchybienia powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji na podstawie art.. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji uwzględni aktualny stan prawny, w tym zmiany dokonane ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy –Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) oraz ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy –Prawo budowlane (Dz.U. Nr 93, poz. 888). Zmiana m.in. art. 48 i nast. Prawa budowlanego umożliwia, przy spełnieniu warunków określonych ustawą, legalizację obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, czego w istocie domagali się skarżący. Wydając decyzję rozstrzygającą sprawę organ administracji właściwie określi jej adresata, przy uwzględnieniu powyższych uwag i wskazań w tym zakresie. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.