II SA/Lu 994/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Asesor WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca ), Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich oddala skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zwany dalej "Kierownikiem Urzędu", decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na mocy art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 1 ust. 2 pkt 6, art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 4217, poz. 371), zwanej dalej "ustawą o kombatantach", po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa, odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] r. Nr [...] oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] r. Nr [...] o pozbawieniu S. K. uprawnień kombatanckich. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek strony, decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na mocy art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 1 ust. 2 pkt 6, art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach, Kierownik Urzędu utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r., argumentując, iż wniosek strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kierownik Urzędu podał, że w trakcie przeprowadzonego w trybie art. 21 i art. 25 ustawy o kombatantach, postępowania weryfikacyjnego ustalono, iż S. K. uzyskał uprawnienia kombatanckie na podstawie decyzji Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w L. z dnia [...] r. z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresie od 1 czerwca 1946 r. do 30 grudnia 1948 r. W związku z tym decyzją z dnia [...] pozbawiono zainteresowanego uprawnień kombatanckich na mocy art. 25 ust. 2 pkt 2 zdanie pierwsze ustawy o kombatantach. Decyzję tę utrzymano w mocy decyzją z dnia [...] r. Wyrokiem z dnia 15 marca 2001 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie oddalił skargę na powyższą decyzję (sygn. akt II SA/Lu 1367/99). W dniu 5 lutego 2002 r. zainteresowany wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu uprawnień kombatanckich wskazując, że w latach 1947-1948 brał udział w walkach z oddziałami UPA podczas służby w ORMO. Decyzją z dnia [...] r. odmówiono stronie przyznania uprawnień z wnioskowanego tytułu wobec nieprzedstawienia przez zainteresowanego wystarczających dowodów potwierdzających działalność, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Decyzją z dnia [...] r., wydaną po rozpatrzeniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylono decyzję z dnia [...] r. i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Stwierdzono, że pismo strony błędnie zakwalifikowano jako wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich, otwierający nowe postępowanie administracyjne. Decyzja o pozbawieniu uprawnień kombatanckich była decyzją ostateczną i pismo powyższe należało potraktować jako wniosek o wzruszenie tej decyzji w trybie nadzwyczajnym. Ponownie rozpatrując tę sprawę, postanowieniem z dnia [...] r. wznowiono postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...] r., z uwagi na pojawienie się nowych dowodów w postaci oświadczeń świadków i dokumentów z Instytutu Pamięci Narodowej, a następnie po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, decyzję wydaną w dniu [...] r., na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 kpa odmówiono uchylenia decyzji własnej z dnia [...] r. oraz poprzedzającej ją decyzji w przedmiocie pozbawienia strony uprawnień kombatanckich. Decyzją z dnia [...] r., po rozpoznaniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. stwierdzono nieważność decyzji z dnia [...] r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Nie zostały bowiem spełnione przesłanki i warunki formalne do wznowienia postępowania, gdyż nie wydano postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich. Z kolei decyzją z dnia [...] r. uchylono decyzję własną z dnia [...] r. oraz umorzono – jako bezprzedmiotowe – postępowanie wznowione postanowieniem z dnia [...] r. stwierdzając, że oczywistą intencją strony było wzruszenie, w trybie art. 145 § 1 kpa, decyzji ostatecznej z dnia [...], a nie decyzji z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2005 r. (sygn. akt II SA/Lu 128/05) umorzył postępowanie sądowoadministracyjne wywołane skargą strony na decyzję z dnia [...] r., wobec wyeliminowania tejże decyzji z obrotu prawnego. Traktując oświadczenia świadków J. B. i A. R. oraz dokumenty dotyczące przebiegu służby wojskowej S. K. w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego jako nowe dowody i za podstawę wznowienia przyjmując art. 145 § 1 pkt 5 kpa, postanowieniem z dnia [...] r. wznowiono postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...] r. w przedmiocie pozbawienia strony uprawnień kombatanckich. Wyniki przeprowadzonego postępowania wznowieniowego prowadziły do wniosku, że w sprawie nie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, które mogłyby przemawiać za zmianą ostatecznej decyzji o pozbawieniu zainteresowanego uprawnień kombatanckich. Udział w walce zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresie od 1 czerwca 1946 r. do 30 grudnia 1948 r. – jako prawna podstawa przyznania stronie uprawnień kombatanckich przez Zarząd Wojewódzki Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w L. – w myśl obowiązującej ustawy o kombatantach nie stanowi podstawy do przyznania uprawnień kombatanckich. Stosownie do art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, pozbawia się uprawnień te osoby, które uprawnienia kombatanckie uzyskały wyłącznie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie wykazuje aby, w dacie wydania decyzji, której strona domaga się zmiany, zachodziły przesłanki z art. 25 ust. 2 pkt 2, zdanie drugie, ustawy o kombatantach, do zachowania przez stronę uprawnień kombatanckich. Do przesłanek pozwalających na zachowanie uprawnień należy: - uczestnictwo w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939; - uzyskanie uprawnień z tytułów określonych w aktualnie obowiązującej ustawie; - pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim przez żołnierzy z poboru w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. Na podstawie zaświadczenia Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 1984 r. ustalono, że S. K. w okresie od 1 czerwca 1946 r. do 1950 r. pełnił służbę w ORMO, podczas której, od 1 czerwca 1946 r. do 30 grudnia 1948 r. brał udział w walkach z reakcyjnym podziemiem o utrwalanie władzy ludowej. Uprawnienia kombatanckie przyznano stronie tylko za ten okres i tylko za służbę w ORMO. Stosownie do art. 25 ust. 2 pkt 2 zdanie drugie ustawy o kombatantach, osoba która otrzymała uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej, uprawnienia te może zachować między innymi wtedy, jeżeli uzyskała (lub może uzyskać) uprawnienia z tytułów zawartych w aktualnie obowiązującej ustawie. Jednym z takich tytułów jest uczestnictwo w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu (art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach). S. K. pełnił służbę w Ochotniczej Rezerwie Milicji Obywatelskiej. Formację tę powołał Minister Bezpieczeństwa Publicznego na podstawie uchwały Rady Ministrów z dnia 21 lutego 1946 r. Zadaniem tej formacji była walka z bandytyzmem, rabunkami i innymi przestępstwami oraz wzmocnienie ochrony porządku publicznego. ORMO podobnie zresztą jak i Milicji Obywatelskiej nie można zaliczyć do zmilitaryzowanych służb państwowych. Zatem oświadczenia nowych świadków A. R. i J. B. na temat udziału S. K. w walkach z UPA podczas służby w ORMO w okresie 1947-1948 nie mają znaczenia dla końcowego rozstrzygnięcia, bowiem żadna działalność w strukturach MO bądź ORMO – w myśl uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 12 czerwca 2000 r. (OPS 5/00) oraz wyroku SN z dnia 9 lutego 2001 r. (sygn. akt III RN 59/00) - nie stanowi tytułu przyznania uprawnień kombatanckich Odnośnie sugerowanego przez stronę udziału w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu podczas służby w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego należy wskazać, że z pisma Instytutu Pamięci Narodowej z dnia [...] lipca 2003 r. ([...]) wynika, iż 6 Pułk KBW, w którym w roku 1951 służył S. K., brał udział w walkach zbrojnych z Narodowymi Siłami Zbrojnymi oraz z bandami o charakterze rabunkowym. Natomiast 1 Specjalny Pułk KBW (później Specjalna Brygada KBW) zajmował się konwojami, służbą ochronną oraz służbą wartowniczą. Z dokumentu tego wynika, że wskazana jednostka wojskowa w okresie, kiedy służyła w niej strona, nie brała udziału w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu. Ponadto sam zainteresowany starając się o przyjęcie do ZBoWiD-u nie powoływał się na udział w walkach z reakcyjnym podziemiem (jak wówczas zbiorowo określano różne ugrupowania zbrojne) i nie otrzymał z tego tytułu uprawnień kombatanckich. W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że dokument wystawiony przez IPN nie dostarczył przesłanek do uchylenia ostatecznej decyzji organu. W skardze do Sądu S. K. podnosi, że w 1951 r. służył w Wojsku Polskim w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego i walczył z bandami UPA. Skarżący zarzuca, że w uzasadnieniu decyzji zaakcentowano okoliczności, które przemawiają na jego niekorzyść. Pominięto natomiast fakty wskazujące na uczestnictwo w walkach z UPA. O walkach z bandami świadczą pisma Instytutu Pamięci Narodowej oraz oświadczenia kolegów z wojska. We wnioskach domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wydano ją bowiem zgodnie z przepisami procesowymi określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, regulującymi zasady i tryb orzekania przez organ administracji publicznej w sytuacjach, w których dochodzi do wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostateczną decyzją. Wypada zaznaczyć, że na mocy art. 145 § 1 kpa instytucja wznowienia postępowania dotyczy tylko spraw zakończonych ostatecznymi decyzjami, a są nimi takie, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji (art. 16 § 1 kpa). Podstawy wznowienia postępowania administracyjnego określa art. 145 § 1 pkt 1-8 i art. 145a kpa. Zgodnie z art. 147 kpa, wznowienie postępowania administracyjnego następuje z urzędu lub na żądanie strony. W świetle unormowania art. 149 § 1 kpa, wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie to stanowi – w myśl art. 149 § 2 kpa – podstawę do przeprowadzenia przez organ postępowania co do przyczyn wznowienia. Stanowi ono również podstawę do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Z akt sprawy wynika, że organ na wniosek skarżącego, postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa i art. 149 § 1 i 2 kpa, wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] r. pozbawiającą go uprawnień kombatanckich. Powołany przez organ przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Po wszczęciu postępowania wznowieniowego, zgodnie z dyspozycją art. 149 § 2 kpa, rzeczą organu było przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia i stwierdzić, czy nowe dowody w postaci oświadczeń świadków A.R. i J. B. oraz informacji Instytutu Pamięci Narodowej dotyczącej służby skarżącego w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego, stanowią podstawę do wzruszenia ostatecznej decyzji z dnia [...] r., a następnie wydać – w zależności od przyjętej oceny – rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, mając na uwadze treść art. 151 § 1 i 2 kpa. Kierując się dyspozycją art. 151 § 1 kpa, organ odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej, stwierdzając brak podstaw do jej uchylenia. Powołany przepis przewiduje, że organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2, wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia. Zaskarżoną decyzję wydano również zgodnie z przepisami prawa materialnego, do których należą unormowania ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.). Materialnoprawną podstawę ostatecznej decyzji z dnia [...] r. pozbawiającej skarżącego uprawnień kombatanckich oraz obecnie skarżonej decyzji z dnia [...]r. stanowił art. 25 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy. Powołany przepis nie uległ zmianom w tym okresie. Przepis ten brzmi następująco: "Pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej lub z innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust. 2, w art. 2 oraz w art. 4. Uprawnienia te zachowują jednak osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939 lub które uprawnienia te uzyskały z tytułów określonych w ustawie oraz żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r.". Skarżący jest osobą, która uzyskała uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej w latach 1946-1948. Orzekający organ słusznie wywodzi, bazując na treści art. 25 ust. 2 pkt 2 zdanie drugie, że uczestnik walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej może zachować uprawnienia kombatanckie, jeśli uprawnienia takie przysługują mu z tytułów określonych w ustawie. Jednym z takich tytułów jest – stosownie do art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy – uczestniczenie w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu. Skarżący nie przedstawił dowodów wskazujących, że spełnia przesłanki określone w art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy. W piśmie z dnia 5 lutego 2002 r. (k. 38) skarżący podaje, że w czasie służby w ORMO, w latach 1947-1948 walczył z oddziałami UPA, na dowód czego przedkłada oświadczenie A. R. (k. 37) i J. B. (k. 36). Jednostki Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej nie były jednostkami zmilitaryzowanymi. Stąd też działalności skarżącego w ORMO nie można uznawać za pełnienie zmilitaryzowanej służby państwowej. Chodzi tu o militarny charakter służby w sensie prawnym. Zagadnienie to orzekający organ prawidłowo wyjaśnił, uwzględniając zawarty w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 12 czerwca 2000 r. (OPS 5/00 ONSA Nr 1/2001, poz. 3) pogląd prawny, że działalność w strukturach ORMO nie stanowi podstawy do przyznania uprawnień kombatanckich. W tej sytuacji oświadczenia A. R. i J. B. nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie organu kończące postępowanie wznowieniowe. W świetle akt sprawy, skarżący pełnił również służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Świadczy o tym życiorys skarżącego oraz pismo Instytutu Pamięci Narodowej z dnia [...] lipca 2003 r. (k. 50). Pismo to jednak nie stanowi dowodu wskazującego, że skarżący, pełniąc służbę w KBW, uczestniczył w walkach z oddziałami UPA. Z wyżej wymienionego pisma wynika po pierwsze, że 6 Pułk KBW, w którym skarżący służył w 1951 r., brał udział w walkach zbrojnych z Narodowymi Siłami Zbrojnymi oraz bandami o charakterze rabunkowym. Po drugie, 1 Specjalny Pułk KBW, w którym skarżący służył od września 1950 r. do listopada 1952 r., zajmował się konwojami, służbą ochronną oraz służbą wartowniczą. W piśmie z dnia 24 sierpnia 2004 r. (k. 65) skarżący wywodzi, że IPN nie stwierdził, że 6 Pułk oraz Specjalny Pułk KBW nie brał udziału w walkach z oddziałami UPA i dlatego należy uwzględnić również wyjaśnienia tych osób, z którymi pełnił służbę wojskową. Wskazał tu na J. S. i C. H . Trzeba wyjaśnić, że oświadczenia J. S. i Cz. H. (k. 18 i 19) datowane 15 maja 1999 r., znane były wcześniej organowi i nie były nowymi dowodami, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Na marginesie powyższych rozważań należy stwierdzić, że o walkach z oddziałami UPA skarżący sygnalizuje po raz pierwszy dopiero po wydaniu decyzji organu z dnia [...] r. pozbawiającej go uprawnień. Skarżący wówczas powoływał się na oświadczenia J. S. i Cz. H . Po raz drugi o okolicznościach wskazujących na udział w takich walkach, skarżący informuje w piśmie z dnia [...] lutego 2002 r., w którym podaje, że w latach 1947-1948 walczył z bandami UPA. W ocenie skarżącego wyjaśnienia A. R. i J. B. mają to potwierdzać. Z tego wynikałby wniosek, że skarżący walczył z oddziałami UPA w latach 1947-1948 podczas służby w ORMO oraz w latach 1950-1952 w czasie służby w KBW. Inaczej mówiąc oznacza to, że skarżący do roku 1999 nie wiedział w ogóle, że podczas służby w KBW walczył zbrojnie z oddziałami UPA. Wie o tym oficjalnie od maja 1999 r. to jest od czasu, kiedy oświadczenia złożyli J. S. i Cz. H . O tym, że jeszcze wcześniej bo podczas służby w ORMO także walczył z ugrupowaniami UPA dowiaduje się w 2002 r. – tak należy przypuszczać – skoro w tym czasie kieruje do organu swoje pierwsze pismo w tej kwestii i powołuje się na oświadczenia A. R. i J. B . Cechą charakterystyczną jest to, że skarżący w żadnym piśmie dołączonym do akt sprawy nie podtrzymuje swojego stanowiska odnośnie udziału w walkach z UPA podczas służby i w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego (pełniąc tam służbę jako żołnierz) i w Ochotniczej Rezerwie Milicji Obywatelskiej. Gdyby tak rzeczywiście było to skarżący konsekwentnie wskazywałby, że w latach 1947-1948 oraz 1950-1952 walczył z ugrupowaniami UPA. Na temat walk z oddziałami UPA skarżący nie pisze w życiorysie, podając jedynie, że "Kilkakrotnie używano nas do likwidacji band w okolicach Warszawy, Białegostoku". Zatem i życiorys nie stanowi dowodu, że skarżący walczył z oddziałami UPA. Zresztą życiorys nie stanowi nowego dowodu w postępowaniu wznowieniowym bowiem dokument ten znany był orzekającemu organowi już na etapie postępowania weryfikacyjnego, poprzedzającego wydanie decyzji pozbawiającej skarżącego uprawnień kombatanckich. Wypada podkreślić, że skarżący był świadomy tego, jakie znaczenie dla zachowania uprawnień kombatanckich mają okoliczności związane z uczestnictwem w walkach z UPA. Wyczerpującą informację w tym zakresie przekazano mu listem poleconym z dnia 17 lutego 1999 r. Jak wykazano służba w ORMO nie miała charakteru militarnego. Zatem wyjaśnienia A. R. i J. B. – jak słusznie zauważył orzekający organ – nie mogły stanowić podstawy do wzruszenia decyzji pozbawiającego skarżącego uprawnień. Istotnym w sprawie dowodem było pismo Instytutu Pamięci Narodowej z dnia [...] lipca 2003 r., które nie potwierdzało jednak wyjaśnień skarżącego na temat jego udziału w walkach z oddziałami UPA. Nadesłany przez Instytut Pamięci Narodowej "wyciąg ze skorowidza do księgi ewidencji szeregowych 6-go Pułku KBW" (k. 49) również nie świadczy o udziale skarżącego w walkach z oddziałami UPA. Zatem "pisma z IPN" nie potwierdzają wyjaśnień skarżącego na ten temat. Udział w walkach z bandami, co potwierdza IPN, nie świadczy o tym, iż skarżący służąc w KBW walczył z bandami - oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii. Dokonana przez organ ocena tych dowodów nie była oceną dowolną. Innych dowodów skarżący nie przedstawił. W tych okolicznościach pozbawiona usprawiedliwionych podstaw skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Z tych też względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). jp