II SA/Lu 997/17
PostanowienieWSA w Lublinie2017-11-14
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej choroby zawodowej, w której skarżący jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i czy można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla kosztów utrzymania koniecznego?Ratio decidendi
Postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy skarżący jest z mocy prawa zwolniony z tych kosztów, co czyni rozpoznanie wniosku zbędnym. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać odmówione, jeśli strona, mimo wykazywania trudności finansowych, jest w stanie ponieść koszt ustanowienia adwokata bez uszczerbku dla kosztów utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co wynika z porównania jej dochodów, wydatków i wartości majątku z kosztem ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący A. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego dotyczącą choroby zawodowej. Skarżący uzasadnił wniosek niskimi dochodami z emerytur, wysokimi kosztami utrzymania gospodarstwa domowego oraz posiadaniem samochodu i nieruchomości. Starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, uznając je za zbędne z uwagi na zwolnienie z mocy prawa w sprawach o choroby zawodowe, a odmówił ustanowienia adwokata, uznając, że skarżący jest w stanie ponieść ten koszt bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Wojewódzki Inspektor Sanitarny w przedmiocie choroby zawodowej p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
Skarżący, w zakreślonym terminie (data na prezentacie), na druku PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się ze swojej emerytury w kwocie [...]złotych netto oraz emerytury żony w kwocie [...]złotych netto. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi [...] złotych netto. Na stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego skarżącego składają się wydatki na podatek od nieruchomości – [...] złotych rocznie, gaz – [...] złotych miesięcznie, energię elektryczną – [...] złotych miesięcznie, wodę – [...] złotych miesięcznie, leki – [...] złotych miesięcznie, ubezpieczeni roczne samochodu – [...] złotych, ubezpieczenie nieruchomości – [...] złotych, ubezpieczenie na życie [...] złotych miesięcznie oraz rehabilitacja – [...] złotych miesięcznie. Skarżący jest właścicielem samochodu osobowego o wartości [...] złotych.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W sprawie niniejszej skarżący kwestionuje legalność decyzji dotyczącej ustalenia choroby zawodowej. Artykuł 239 §1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. stanowi zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących chorób zawodowych. Zatem skarżący w sprawie niniejszej jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W takiej sytuacji zbędne jest rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w tym zakresie podlega umorzeniu na podstanie art. 249a p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., jak orzeczono w punkcie pierwszym postanowienia.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być więc rozpoznany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przyznawane jest, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy do wysokości kosztów postępowania, o zwolnienie od których wnosi strona oraz ocenę wpływu ponoszenia tych kosztów na możliwość ponoszenia przez stronę kosztów utrzymania koniecznego. Minimalny koszt ustanowienia adwokata z wyboru dla prowadzenia niniejszej sprawy wynosi 480 złotych. Dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi miesięcznie [...] złotych netto zaś wykazane miesięczne wydatki wynoszą łącznie [...] złotych. Zatem na poczet nie uwzględnionych przez skarżącego wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego (jak miesięczne koszty wyżywienia dwuosobowej rodziny) pozostaje kwota [...]złotych netto. Uszczuplenie tej kwoty o minimalne wynagrodzenie adwokata spowoduje, że na poczet miesięcznych kosztów wyżywienia dwuosobowej rodziny pozostanie kwota [...]złotych netto. W ocenie referendarza sądowego kwota ta jest w stanie pokryć miesięczne wydatki związane z wyżywienie dwuosobowej rodziny. Poniesienie więc minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego z wyboru nie spowoduje uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego żony. Z tego powodu referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie drugim postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło