II SAB/Lu 105/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy do załatwienia wniosku P. K. z dnia 23 lipca 2014 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; III. zasądza od Wójta Gminy na rzecz P. K. 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 30 lipca 2015 r. wpłynęła do Sądu skarga P. K., reprezentowanego przez pełnomocnika – [...] T. K. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy stwierdził, że uwzględnił skargę w całości, albowiem w dniu 9 lipca 2015 r. przesłał skarżącemu drogą elektroniczną żądane przez niego dokumenty. Jednocześnie organ przyznał, iż jego bezczynność w niniejszej sprawie miała charakter rażący. W piśmie z dnia 9 września 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o umorzenie postępowania i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia skargi), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Stosownie do art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Należy podkreślić, że sąd, oceniając czy organ jest bezczynny, bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dniu orzekania. W rozpoznawanej sprawie skarga P. K. dotyczyła zarzucanej przez niego bezczynności w zakresie rozpatrzenia przez Wójta Gminy wniosku z dnia 23 lipca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wójt gminy – jako organ władzy publicznej – jest na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wskazać również należy, iż przedmiot wniosku skarżącego z dnia 23 lipca 2014 r., to jest informacja na temat zawieranych przez Gminę umów cywilnoprawnych dotyczących obsługi prawnej stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy, gdyż dotyczy ona sposobu korzystania z majątku publicznego (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "f", pkt 3 lit. "b" oraz pkt 5 lit. "c" ustawy). Jednostki samorządu terytorialnego obowiązane są do zachowania przejrzystości w wydatkowaniu funduszy publicznych, a żądanie skarżącego dotyczy sposobu prowadzenia gospodarki finansowej przez gminę. Informacje te podlegają więc udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy. W związku z powyższym należy stwierdzić, że dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącego z dnia 23 lipca 2014 r. znajdował zastosowanie tryb przewidziany w ustawie. Organ winien był zatem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, udostępnić skarżącemu żądaną informację (art. 13 ust. 1 ustawy), ewentualnie udzielić wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 ustawy lub wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 ustawy). W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że w chwili wniesienia przez skarżącego jego skargi z dnia 1 lipca 2015 r., Wójt Gminy pozostawał w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku z dnia 23 lipca 2014 r., który winien był załatwić do dnia 6 sierpnia 2014 r. Z akt sprawy wynika również, że organ ten dopiero w dniu 9 lipca 2015 r. wysłał, drogą elektroniczną, pismo stanowiące odpowiedź na wniosek skarżącego. Jednocześnie organ przesłał skarżącemu skany wskazanych umów w formie pliku PDF (k. 13-14). W ocenie Sądu rozpatrzenie przez organ wniosku skarżącego poprzez udzielenie mu żądanej informacji, wyłącza możliwość uwzględnienia rozpoznawanej skargi na bezczynność, pomimo, że czynność ta została podjęta z naruszeniem przewidzianego terminu. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., I OSK 1628/11, Lex nr 1149205). Mając jednak na uwadze, iż rozpoznawana skarga była zasadna w chwili jej wniesienia, brak było podstaw do jej oddalenia na podstawie art. 151 P.p.s.a. W tej sytuacji Sąd zobowiązany był do umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08 (ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63), jeśli organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi na bezczynność, zastosowanie znajduje przepis art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., nakazujący sądowi umorzenie postępowania, jakie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Wobec faktu, iż udostępnienie informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, uznać należy, że Wójt Gminy udzielając informacji, w istocie uwzględnił przedmiotową skargę w całości w trybie przepisu art. 54 § 3 P.p.s.a., zgodnie z którym organ, którego bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. To z kolei – mając na uwadze treść art. 201 P.p.s.a. – uzasadniało zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu niezbędnych kosztów sądowych poniesionych przez niego dla celowego dochodzenia swoich praw w niniejszej sprawie (por. powołaną wyżej uchwałę NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08). Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność organu w rozpoznawanej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co zostało przyznane przez organ w odpowiedzi na skargę. Oceniając tę kwestię Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt lekceważącego traktowania przez organ obowiązków nałożonych na niego z mocy przepisów prawa, co wyrażało się w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej ze znacznym uchybieniem ustawowego terminu do podjęcia tego rodzaju czynności. Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji